Cú sốc lạm phát năng lượng toàn cầu lớn nhất 25 năm

Cú sốc lạm phát năng lượng toàn cầu lớn nhất 25 năm

Dữ liệu mới nhất từ ngân hàng Thụy Sĩ UBS cho thấy giá năng lượng trong tháng 3/2026 đã tăng vọt lên mức kỷ lục, vượt qua cả cú sốc kinh tế do xung đột Nga-Ukraine gây ra cách đây 4 năm, theo Guardian.

Mỹ triển khai hàng chục tàu chiến tới Trung Đông khiến tình hình càng thêm căng thẳng. Ảnh: Quân đội Mỹ.

Theo phân tích của UBS đối với báo cáo lạm phát từ các nền kinh tế tiên tiến và mới nổi: Giá năng lượng toàn cầu tăng 5,5% chỉ riêng trong tháng 3. Đây là mức tăng hàng tháng lớn nhất trong ít nhất 25 năm qua. Con số này cao hơn mức tăng đột biến vào tháng 3/2022 (thời điểm khởi đầu xung đột Nga-Ukraine).

UBS đã theo dõi chỉ số lạm phát tại 45 nền kinh tế chủ chốt. Tính đến nay, 27 quốc gia đã công bố dữ liệu chính thức cho tháng 3.

"Mức tăng này diễn ra trên diện rộng. Khoảng 2/3 các nền kinh tế báo cáo ghi nhận mức tăng hàng tháng cao hơn 97% tất cả các đợt biến động giá từng được ghi nhận trong quá khứ. Điều này phản ánh một cú sốc đồng bộ toàn cầu đối với giá năng lượng do các biến động địa chính trị tại Trung Đông gây ra", Arend Kapteyn, Trưởng bộ phận Nghiên cứu Kinh tế và Chiến lược Toàn cầu tại UBS.

IMF hạ dự báo tăng trưởng toàn cầu

Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) đã giảm nhẹ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu trong năm nay, đồng thời cảnh báo rằng thiệt hại từ cuộc chiến với Iran có thể trở nên nghiêm trọng hơn nhiều nếu xung đột kéo dài và giá dầu tiếp tục tăng cao.

“Một lần nữa, nền kinh tế toàn cầu đang đứng trước nguy cơ bị chệch hướng - lần này là do sự bùng nổ chiến tranh ở Trung Đông”, IMF nhận định trong báo cáo Triển vọng Kinh tế Thế giới mới nhất công bố hôm nay (14/4).

Quỹ hiện dự báo tăng trưởng toàn cầu năm 2026 ở mức 3,1%, giảm 0,2 điểm phần trăm so với dự báo hồi tháng Giêng. Sự điều chỉnh khiêm tốn này dựa trên giả định rằng cuộc chiến sẽ “tương đối ngắn hạn”.

Tuy nhiên, IMF cũng vạch ra hai kịch bản trong trường hợp xung đột kéo dài hơn. Trong kịch bản nghiêm trọng nhất:

• Giá dầu và khí đốt tự nhiên tăng vọt từ 100% đến 200% so với mức tháng Giêng.

• Mức giá này duy trì cho đến năm 2027.

• Khi đó, tăng trưởng kinh tế toàn cầu năm nay sẽ chỉ đạt 2%.

Cuộc xung đột kéo dài có thể gây ra một cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu với quy mô chưa từng có. Ảnh: Press TV.

IMF cho biết con số này tương đương với “ngưỡng cận kề của một cuộc suy thoái toàn cầu” (được định nghĩa là tăng trưởng kinh tế dưới 2%), điều chỉ mới xảy ra 4 lần kể từ năm 1980.

Báo cáo lưu ý rằng trước khi chiến tranh nổ ra, nền kinh tế toàn cầu đang vận hành tốt hơn dự kiến và vốn đang trên đà được điều chỉnh tăng dự báo tăng trưởng. Một diễn biến tích cực là việc hạ dự báo lần này đã được bù đắp một phần nhờ mức thuế quan của Mỹ giảm so với năm ngoái.

Pierre-Olivier Gourinchas, cố vấn kinh tế của IMF, viết trong báo cáo: “Triển vọng toàn cầu đã đột ngột trở nên tăm tối sau khi chiến tranh bùng nổ ở Trung Đông. Cuộc xung đột vẫn có thể gây ra một cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu với quy mô chưa từng có”.

Lần đầu tiên trong lịch sử Giám đốc Mossad công khai: ‘Sứ mệnh lật đổ chế độ Iran chưa kết thúc’

Lần đầu tiên trong lịch sử, người đứng đầu cơ quan tình báo Mossad công khai xác nhận mục tiêu lật đổ chính quyền Tehran là ưu tiên chiến lược.

Tại lễ tưởng niệm Holocaust, Giám đốc Mossad David Barnea khẳng định cơ quan này sẽ không ngừng nỗ lực cho đến khi chế độ Hồi giáo Iran sụp đổ, hướng tới việc thay thế bằng một thể chế tự do và ổn định hơn.

Đây là tuyên bố công khai đầu tiên của lãnh đạo Mossad về vai trò và quan điểm của cơ quan này trong việc thay đổi chế độ tại Iran.

Giám đốc Mossad David Barnea tham dự buổi lễ tại Bảo tàng Tưởng niệm Holocaust Yad Vashem ở Jerusalem ngày 23/4. Ảnh: FLASH90.

"Sứ mệnh của chúng tôi vẫn chưa hoàn thành. Chúng tôi không cho rằng nhiệm vụ sẽ kết thúc ngay khi các cuộc giao tranh lắng xuống. Chúng tôi đã lên kế hoạch tiếp tục, và điều này sẽ được thực hiện ngay cả sau khi các đợt tấn công vào Tehran chấm dứt”, ông Barnea nói.

Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh nội bộ Israel và Mỹ đang xuất hiện nhiều tranh cãi. Dù cuộc chiến đã bước vào giai đoạn ngừng bắn, chế độ tại Iran vẫn đứng vững, không sụp đổ nhanh chóng như kỳ vọng ban đầu của các nhà hoạch định chiến tranh.

Nhiều quan chức tại Israel và Mỹ đã công khai đổ lỗi cho Mossad và cá nhân ông Barnea về việc không thể hiện thực hóa mục tiêu thay đổi chế độ trong những tuần đầu của cuộc xung đột.

Bác bỏ cáo buộc thất bại

Theo The Jerusalem Post, cơ quan tình báo Mossad đã khẳng định với các quan chức cấp cao của Israel và Mỹ rằng bất kỳ sự thay đổi chế độ tiềm năng nào cũng sẽ chỉ diễn ra sau khi cuộc chiến Iran khép lại, chứ không phải ngay trong giai đoạn chiến sự.

Thủ tướng Benjamin Netanyahu đặt vòng hoa trong buổi lễ tưởng niệm Holocaust tại Yad Vashem, ngày 14/4/2026. Ảnh: JERUSALEM POST.

Mossad đã bác bỏ các cáo buộc cho rằng cơ quan này đã thất bại hoặc cố tình "lừa gạt" Mỹ tin vào những ảo tưởng về việc thay đổi thể chế tại Iran.

Ông Barnea khẳng định cuộc chiến vừa qua mới chỉ giúp thiết lập các điều kiện thuận lợi ban đầu cho sự thay đổi này. Cần phải thực hiện thêm những nỗ lực đáng kể trong thời gian tới để đạt được mục tiêu cuối cùng.

Trước đó, ông Barnea từng ám chỉ rằng việc thay đổi chính quyền Iran là một khả năng thực tế có thể xảy ra trong vòng một năm kể từ khi cuộc chiến hiện tại bắt đầu.

Chủ tịch Tập Cận Bình đề xuất 4 điểm hòa bình cho Trung Đông

Tại cuộc hội đàm với Thái tử Abu Dhabi, Sheikh Khaled bin Mohamed tại Bắc Kinh hôm nay (14/4), nhà lãnh đạo Trung Quốc đã đưa ra đề xuất 4 điểm cốt lõi nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng tại vùng Vịnh.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình có cuộc hội đàm với Sheikh Khaled bin Mohamed bin Zayed Al Nahyan tại Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh ngày 14/4. Ảnh: Kyodo News.

1. Chung sống hòa bình: Đề cao nguyên tắc tôn trọng chủ quyền giữa các quốc gia.
2. Kiến trúc an ninh bền vững: Xây dựng hệ thống an ninh đa phương (một cách tiếp cận nhằm đối trọng với hệ thống liên minh của Mỹ).

3. Thượng tôn luật pháp quốc tế: Nhấn mạnh luật pháp không được "áp dụng một cách chọn lọc" hoặc bị vứt bỏ khi cảm thấy bất tiện.

4. Phối hợp giữa An ninh và Phát triển: Bảo vệ an toàn cho nhân sự và hạ tầng của "tất cả các nước" song hành với thúc đẩy kinh tế.

Cụm từ "luật rừng" được Chủ tịch Tập sử dụng được giới quan sát cho là đòn công kích trực diện vào các hành động đơn phương của Mỹ.

Nhà lãnh đạo Trung Quốc khẳng định Bắc Kinh sẽ tiếp tục đóng vai trò xây dựng trong việc thúc đẩy đối thoại, đồng thời ngầm chỉ trích việc Washington áp dụng tiêu chuẩn kép trong các vấn đề quốc tế.

Cùng ngày, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Quách Gia Côn tuyên bố Mỹ đã gia tăng các hoạt động quân sự và tiến hành phong tỏa có mục tiêu, điều này chỉ làm trầm trọng thêm căng thẳng và làm suy yếu thỏa thuận ngừng bắn vốn đã mong manh.

Phát biểu tại một cuộc họp báo ngày 14/4, ông cho biết động thái của Mỹ "gây nguy hiểm hơn cho an toàn hàng hải qua eo biển, đồng thời khẳng định: "Đây là hành vi nguy hiểm và thiếu trách nhiệm".

Israel và Lebanon đàm phán cấp cao đầu tiên sau 3 thập kỷ

Theo Bộ Ngoại giao Mỹ, Israel và Lebanon sẽ tham gia các cuộc đàm phán an ninh cấp cao vào hôm nay 14/4 (giờ địa phương), lần đầu tiên sau hơn ba thập kỷ. Washington đang làm trung gian cho các cuộc thương lượng, phía Mỹ cho biết sẽ tập trung vào việc đảm bảo cả an ninh của Israel và sự toàn vẹn lãnh thổ của Lebanon, theo FT.

Một quan chức Bộ Ngoại giao cho biết các cuộc hội đàm là "kết quả trực tiếp" từ những "hành động liều lĩnh" của Hezbollah. Lực lượng dân quân do Iran hậu thuẫn này đã tấn công Israel từ lãnh thổ Lebanon kể từ khi cuộc xung đột Iran bắt đầu, trong khi các lực lượng Israel đã tiến sâu vào Lebanon và chiếm giữ một "vùng đệm" ở miền nam.

"Israel đang có chiến tranh với Hezbollah chứ không phải Lebanon, vì vậy không có lý do gì hai quốc gia láng giềng lại không thảo luận với nhau", quan chức Mỹ nói.

Đại sứ Lebanon và Israel tại Mỹ dự kiến gặp nhau tại Washington, DC vào hôm nay để thảo luận về việc tổ chức đàm phán trực tiếp. Tuy nhiên, Thủ lĩnh Naim Qassem cho rằng đây chỉ là cái bẫy nhằm ép buộc Hezbollah hạ vũ khí.

Ông Qassem đã bác bỏ cuộc gặp sắp tới giữa chính phủ Lebanon và Israel tại Mỹ, gọi các nỗ lực này là "vô ích" trong bối cảnh quân đội Israel đang tăng cường tấn công Lebanon. Trong bài phát biểu trên truyền hình hôm thứ Hai, ông Qassem kêu gọi chính phủ thực hiện "lập trường lịch sử và anh hùng" bằng cách không tham gia các cuộc đàm phán đã lên kế hoạch.

Trong vòng 24 giờ qua, quân đội Israel đã thực hiện không kích khoảng 150 mục tiêu của Hezbollah tại miền Nam Lebanon. Các đợt tấn công tập trung phá hủy hệ thống bệ phóng tên lửa, máy bay không người lái, vị trí phóng tên lửa chống tăng cùng nhiều cơ sở chỉ huy và hậu cần của phong trào này.

Đại giáo chủ Iran ca ngợi Giáo hoàng Leo

Trong một động thái ngoại giao tôn giáo hiếm hoi và đầy sức nặng, Đại giáo chủ Hamedani - một trong những nhân vật có ảnh hưởng nhất tại Iran - đã gửi thư tới Vatican để bày tỏ sự ủng hộ tuyệt đối đối với Giáo hoàng Leo trước những áp lực từ Washington.

Giáo hoàng Leo XIV đang đọc bài diễn văn khi ngài chủ trì buổi canh thức cầu nguyện cho hòa bình tại Vương cung thánh đường Thánh Phêrô ở Vatican ngày 11/4. Ảnh: Hãng thông tấn Anadolu.

Bức thư được công bố hôm 13/4 ca ngợi lập trường của Giáo hoàng khi lên tiếng phản đối chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel nhắm vào Iran.

Đại giáo chủ Hamedani khẳng định hành động này sẽ khiến tên tuổi của người đứng đầu Giáo hội Công giáo trở nên "bất tử trên phạm vi toàn cầu".

"Chúng tôi đánh giá cao lập trường đúng đắn của ngài với tư cách là người mang thông điệp của Chúa", bức thư có đoạn viết.

Sự kiện này diễn ra trong bối cảnh cuộc đối đầu trực diện giữa Giáo hoàng Leo và Tổng thống Donald Trump. Trước đó, Giáo hoàng đã công khai chỉ trích các phát ngôn của ông Trump là "không thể chấp nhận được" và khẳng định ông "không sợ chính quyền Trump".

Iran đề xuất ngừng làm giàu uranium trong 5 năm

Theo tờ New York Times, trong các cuộc đàm phán cuối tuần qua, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đưa ra yêu cầu cứng rắn: Iran phải ngừng làm giàu uranium trong vòng 20 năm.

Tuy nhiên, phía Iran chỉ chấp thuận thời hạn tối đa là 5 năm trong phản hồi gửi đi hôm 13/4. Sự chênh lệch quá lớn này đã khiến ông Trump ngay lập tức bác bỏ đề nghị, đẩy căng thẳng quay trở lại vạch xuất phát.

Bên cạnh mốc thời gian, hai bên còn mâu thuẫn về việc xử lý lượng uranium hiện có. Trong khi Mỹ yêu cầu trục xuất số vật liệu này ra khỏi lãnh thổ Iran, Tehran kiên quyết giữ lại trong nước nhưng đề xuất giải pháp "pha loãng" để không thể chế tạo vũ khí.

Máy bay tiếp dầu Mỹ xuất hiện tại Anh, nghi bị hư hại do mảnh đạn

Một máy bay tiếp dầu của Không quân Mỹ đã hạ cánh tại Anh với dấu hiệu được cho là hàng chục vết vá trên thân, nghi do mảnh đạn gây ra, theo đánh giá của các chuyên gia.

Chiếc KC-135 bốn động cơ thuộc Lực lượng Vệ binh Quốc gia bang Ohio được ghi hình khi lăn bánh vào Chủ nhật tại căn cứ không quân RAF Mildenhall, cách London khoảng 80 dặm về phía bắc, bởi nhiếp ảnh gia hàng không Mark Lynham.

Ông Arun Dawson, nhà nghiên cứu thuộc Mạng lưới Răn đe Hạt nhân, nói với Reuters rằng các mảng vá kéo dài từ khu vực ngay dưới buồng lái đến tận đuôi máy bay “phù hợp với đặc điểm hư hại do mảnh đạn”.

Theo ông, có khả năng máy bay này từng có mặt tại căn cứ không quân Prince Sultan ở Saudi Arabia vào tháng trước, thời điểm một cuộc tấn công tên lửa đạn đạo của Iran đã phá hủy một máy bay cảnh báo sớm và kiểm soát trên không E-3 (AWACS) của Mỹ.

“Có khả năng khung thân máy bay này đã bị ảnh hưởng gián tiếp từ cuộc tấn công đó”, ông Dawson nhận định. Ông Christoph Bergs, chuyên gia phân tích không quân tại Viện Dịch vụ Hoàng gia Thống nhất (RUSI), cũng cho rằng các vết vá có dấu hiệu là kết quả của việc sửa chữa hư hại do mảnh đạn. Hiện Không quân Mỹ chưa đưa ra bình luận về vụ việc.

Tàu dầu quay đầu khỏi Hormuz, Trung Quốc lên tiếng cảnh báo Mỹ

Theo dữ liệu từ hệ thống theo dõi hàng hải MarineTraffic, tàu chở hàng Rich Starry - một trong những tàu được ghi nhận đang hướng đến Trung Quốc - đã bất ngờ đổi hướng chỉ vài phút sau khi lệnh phong tỏa eo biển Hormuz của Tổng thống Mỹ Donald Trump có hiệu lực.

Các dữ liệu giám sát hàng hải cho thấy ít nhất hai tàu chở dầu và hóa chất đã phải quay đầu rời khỏi khu vực eo biển Hormuz trong ngày 13/4, ngay sau khi Mỹ bắt đầu triển khai lệnh phong tỏa hải quân nhằm vào tuyến vận tải chiến lược này. Trong số đó, tàu Rich Starry được xác định đã đổi hướng gần như ngay lập tức sau thời điểm lệnh phong tỏa chính thức bắt đầu.

Trong diễn biến liên quan, kênh India TV ngày 14/4 cho biết Trung Quốc đã phát đi cảnh báo mạnh mẽ tới Mỹ về quyết định phong tỏa eo biển Hormuz, đồng thời kêu gọi Washington không can thiệp vào quan hệ thương mại giữa Bắc Kinh và Tehran.

Phát biểu ngày 13/4, Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc, Đô đốc Đổng Quân, khẳng định Bắc Kinh sẽ tiếp tục duy trì các cam kết thương mại và năng lượng với Iran, đồng thời nhấn mạnh tàu thuyền Trung Quốc vẫn sẽ hoạt động trong khu vực bất chấp căng thẳng leo thang.

Ông Đổng Quân tuyên bố: “Tàu của chúng tôi vẫn ra vào khu vực eo biển Hormuz. Chúng tôi có các thỏa thuận thương mại và năng lượng với Iran và sẽ tôn trọng, thực thi các cam kết đó. Chúng tôi mong các bên khác không can thiệp vào hoạt động của chúng tôi”.

Ông cũng nhấn mạnh rằng Iran đang kiểm soát eo biển Hormuz, đồng thời khẳng định tuyến hàng hải này vẫn được mở đối với tàu thuyền Trung Quốc.

Iran ước tính thiệt hại 270 tỷ USD, cam kết đòi bồi thường

Iran tuyên bố ước tính sơ bộ về thiệt hại chiến tranh của quốc gia này là 270 tỷ USD. Người phát ngôn chính phủ lưu ý rằng đây chỉ là số liệu ban đầu và tổng chi phí thực tế có thể sẽ cao hơn.

Dẫn nguồn từ hãng tin Tasnim, bà Fatemeh Mohajerani đã đưa ra nhận định trên trong cuộc phỏng vấn với hãng thông tấn RIA Novosti của Nga.

Bà Mohajerani khẳng định: “Vấn đề bồi thường chiến tranh là một trong những nội dung trọng tâm mà đoàn đàm phán của chúng tôi đang theo đuổi và đã được thảo luận tại Islamabad. Thiệt hại cần được đánh giá ở nhiều phương diện. Tổn thất của Iran do các cuộc tấn công của Mỹ và Israel hiện ước tính khoảng 270 tỷ USD".

Lệnh phong tỏa Iran kéo dài gây áp lực lên năng lực tác chiến toàn cầu của Mỹ

Một chuyên gia hải quân Hàn Quốc nhận định với CNN rằng, nếu Mỹ kéo dài lệnh phong tỏa các vùng biển quanh cảng Iran, gánh nặng tác chiến của Hải quân Mỹ trên toàn cầu sẽ gia tăng đáng kể.

Mặc dù ít nhất 15 tàu chiến Mỹ trong khu vực có thể tham gia chiến dịch phong tỏa bắt đầu từ thứ Hai, ông Yu Jihoon - nghiên cứu viên tại Viện Phân tích Quốc phòng Hàn Quốc (KIDA) và cựu sĩ quan tàu ngầm - cho rằng việc thực thi hiệu quả đòi hỏi bổ sung thêm nhiều tàu chiến và máy bay.

“Để chiến dịch thành công, các hoạt động phải được phối hợp đồng bộ, bao gồm kiểm soát đường phong tỏa, nhận dạng và khám xét tàu bè, giám sát hàng không, răn đe xuồng cao tốc và các mối đe dọa tên lửa từ Iran, cũng như ứng phó với hiểm họa thủy lôi”, ông Yu phân tích.

Chuyên gia này cảnh báo, một chiến dịch phong tỏa kéo dài với yêu cầu tập trung lượng lớn tàu chiến và khí tài hỗ trợ có thể làm suy yếu năng lực hoạt động của Hải quân Mỹ ở những khu vực khác.

“Trong bối cảnh Hải quân Mỹ vốn đã phải phân tán lực lượng khắp Trung Đông, Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương và châu Âu, lệnh phong tỏa càng kéo dài thì áp lực lên các hoạt động tại các chiến trường khác sẽ càng lớn”, ông nhấn mạnh.

Anh triển khai “hạm đội drone” rà phá thủy lôi tại Hormuz

Một tàu của Anh mang theo các thiết bị không người lái rà phá thủy lôi dự kiến sẽ được triển khai tại cảng Duqm (Oman), nhằm hỗ trợ đối phó các mối đe dọa tại eo biển Hormuz, theo các nguồn tin được National dẫn lại.

Tàu RFA Lyme Bay của Hải quân Hỗ trợ Hoàng gia Anh, vốn ban đầu được thiết kế cho nhiệm vụ đổ bộ, đang được chuyển đổi thành “tàu mẹ” công nghệ cao phục vụ chiến tranh mìn tự động.

Trong bối cảnh Iran đe dọa tấn công tàu thuyền qua lại eo biển Hormuz và Mỹ áp đặt phong tỏa với các tàu bị Tehran cho phép rời cảng, nguồn tin quốc phòng cho biết việc tàu Lyme Bay hoạt động từ căn cứ hiện tại ở Gibraltar sẽ chỉ khả thi nếu căng thẳng hạ nhiệt.

Tàu RFA Lyme Bay ở Địa Trung Hải. Con tàu đang được cải tiến để mang theo và hỗ trợ các hệ thống dò tìm thủy lôi tự hành. Ảnh: Hải quân Hoàng gia Anh.

Theo các nguồn tin quốc phòng, Duqm - một cảng chiến lược ở miền nam Oman, cách eo biển Hormuz khoảng 600 km - nhiều khả năng sẽ là điểm triển khai mới của tàu.

Từ đây, Lyme Bay có thể nhanh chóng di chuyển lên phía bắc để vào khu vực tác chiến, lần đầu tiên vận hành hệ thống mô-đun “plug-and-play” cho tác chiến thủy lôi. Thay vì sử dụng thủy thủ đoàn và thợ lặn rà phá mìn truyền thống, tàu sẽ vận hành mạng lưới thiết bị không người lái.

Các phương tiện mặt nước dài 13 mét do hãng L3Harris (Anh) sản xuất sẽ được triển khai từ khoang tàu, hoạt động như nền tảng kéo sonar tầm xa.

Trước đó, trong một cuộc họp báo tại Phố Downing, người phát ngôn của Thủ tướng Anh cho biết London đã “triển khai trước năng lực rà phá mìn tự động trong khu vực”.

Các tàu sân bay Mỹ áp sát Trung Đông

Tàu sân bay USS George H.W. Bush cùng ba tàu hộ tống đang di chuyển vòng qua châu Phi để tiến vào Vịnh Ba Tư, theo USNI News. Động thái này diễn ra trong bối cảnh Washington gia tăng hiện diện quân sự tại khu vực.

Hàng không mẫu hạm USS George H.W. Bush. Ảnh: defence.pk

Theo USNI, Mỹ đã đặt hạn chót 10h sáng thứ Hai (giờ miền Đông Mỹ), tương đương 14h GMT, để các tàu trung lập rời khỏi các cảng của Iran.

Trong một diễn biến liên quan, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) công bố hình ảnh cho thấy tàu đổ bộ tấn công USS Tripoli đang tiến hành các hoạt động bay đêm trên Biển Arab.

CENTCOM cho biết con tàu được thiết kế không có khoang đệm truyền thống, cho phép mang theo nhiều tiêm kích tàng hình F-35B, máy bay MV-22 Osprey và trực thăng hơn, đồng thời tăng không gian bảo trì.

Nhờ cấu hình này, USS Tripoli có thể triển khai hơn 20 tiêm kích F-35B trong các giai đoạn hoạt động cao điểm, qua đó tăng đáng kể năng lực tác chiến đường không trên biển của Mỹ trong khu vực.

Iran mất 150 triệu USD/ngày khi Mỹ phong tỏa cảng

Tehran đang nắm khoảng 15 tỷ USD dầu thô tồn kho trên biển, trong bối cảnh lệnh phong tỏa các cảng Iran do Mỹ triển khai từ thứ Hai được dự báo sẽ khiến nước này mất khoảng 150 triệu USD doanh thu dầu mỗi ngày. Nguồn tài chính then chốt này giúp duy trì nền kinh tế chịu trừng phạt và chi trả cho xung đột. tăng vận chuyển dầu.

Bà Noam Raydan, nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Chính sách Cận Đông Washington, cho biết Iran là nhà xuất khẩu dầu lớn nhất qua Hormuz trong tháng 3, trong khi các nước như Iraq và Saudi Arabia gặp khó khăn trong vận chuyển. Các tàu liên quan đến Iran cũng là nhóm khai thác tuyến vận tải này nhiều nhất trong giai đoạn trên.

Lệnh phong tỏa do Tổng thống Donald Trump công bố sau khi đàm phán đổ vỡ tại Islamabad hôm 12/4, áp dụng với mọi tàu ra vào cảng Iran. Tuy nhiên, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết các tàu đi đến điểm đến không thuộc Iran sẽ không bị chặn lại.

Ông Falakshahi lưu ý ngay cả cảng Jask - được Iran xây dựng để né eo biển Hormuz và nằm ở Vịnh Oman - cũng nằm trong vùng có thể bị phong tỏa kiểm soát. Hiện khoảng 190 triệu thùng dầu Iran đang nằm trên biển, trong đó 50 triệu thùng ở phía tây Singapore và 140 triệu thùng ở phía đông, phần lớn hướng tới Trung Quốc, theo ông Falakshahi.

Với mức giá thực tế khoảng 80-85 USD/thùng do các bên trung gian liên quan Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) thu mua từ Tập đoàn Dầu khí quốc gia Iran rồi tái bán - lượng dầu này tương đương hơn 15 tỷ USD doanh thu bị hoãn, ông cho biết.

Các lô dầu thường được thanh toán sau khoảng hai tháng kể từ khi giao hàng, đồng nghĩa dòng tiền từ các chuyến hàng đã xuất đi vẫn sẽ tiếp tục chảy về trong những tuần tới. “Iran có thể trụ thêm vài tháng”, ông Falakshahi đánh giá.

Tổng thống Trump chuyển dịch trục dầu khí sang Mỹ

Theo WSJ, dù việc phong eo biển Hormuz đang được coi là điềm báo xấu cho giá xăng dầu trong nước do nguồn cung bị siết chặt, ông Trump lại xem đây là cơ hội lớn cho các nhà xuất khẩu dầu khí Mỹ. Kế hoạch nhằm kiểm soát tuyến đường thủy then chốt này có thể cắt đứt khoảng 2 triệu thùng dầu Iran vận chuyển mỗi ngày, chủ yếu hướng tới châu Á.

Trong bối cảnh 20% nguồn cung dầu và khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu bị kẹt, các quốc gia châu Á phụ thuộc vào Trung Đông như Nhật Bản và Hàn Quốc đang tìm nguồn thay thế, mở đường cho năng lượng Mỹ.

Trên mạng xã hội, Tổng thống hoan nghênh làn sóng tàu chở dầu trống tiến về Mỹ để chất đầy sản phẩm. Công ty Kpler đang theo dõi 70 siêu tàu chở dầu cực lớn (VLCC) dự kiến đến các cảng Vịnh Mexico trong tháng 4 và tháng 5 để nhận hàng, cao hơn hẳn mức trung bình 27 tàu/tháng của năm ngoái.

Với khả năng chở 2 triệu thùng mỗi tàu, đoàn siêu tàu này đánh dấu sự chuyển dịch mạnh mẽ của thị trường dầu khí hướng về Mỹ.

Pakistan đề nghị đăng cai vòng đàm phán thứ hai Mỹ và Iran

Truyền thông Mỹ cho biết Pakistan đã đề xuất đăng cai vòng đàm phán thứ hai giữa Mỹ và Iran tại thủ đô Islamabad trong những ngày tới, trước khi lệnh ngừng bắn hiện tại kết thúc.

Thông tin được dẫn từ hai quan chức Pakistan giấu tên. Các nguồn tin này cho biết việc tổ chức có thể thay đổi tùy thuộc vào đề nghị của các bên liên quan về địa điểm đàm phán.

Trong khi đó, theo một nguồn tin tại Tehran được nhà báo Arash Azizi (The Atlantic) dẫn lại trên mạng xã hội X, vòng đối thoại trực tiếp tiếp theo giữa Mỹ và Iran nhiều khả năng sẽ diễn ra tại Islamabad vào thứ Năm tuần này (ngày 16/4). Nếu được xác nhận, đây sẽ là nỗ lực mới nhằm duy trì kênh đối thoại giữa hai bên trong bối cảnh căng thẳng tiếp tục gia tăng tại khu vực.

Hormuz bị phong tỏa: 20.000 thủy thủ kẹt giữa vòng vây

Chủ tịch Liên đoàn Vận tải biển Quốc tế (ICS), ông John Denholm, vừa lên tiếng bày tỏ sự lo ngại sâu sắc trước tình hình tại eo biển Hormuz, gọi kế hoạch phong tỏa tàu dầu của Mỹ là một "bước lùi" nghiêm trọng đối với an ninh hàng hải thế giới.

Phát biểu tại Hong Kong ngày 14/4, ông Denholm nhấn mạnh rằng thỏa thuận ngừng bắn đang diễn biến theo chiều hướng xấu.

"Việc ngăn chặn các tàu chở dầu rời cảng Iran là một hành động đi ngược lại nỗ lực hòa bình", ông nhận định.

Theo ICS - tổ chức đại diện cho hơn 80% đội tàu thương mại toàn cầu - cả việc Mỹ phong tỏa lẫn việc Iran thu "phí đi đường" tại eo biển quốc tế đều là những tiền lệ không thể chấp nhận được.

Ông Denholm cũng so sánh việc Iran thu phí tại Hormuz với việc thu phí bất hợp pháp tại các eo biển trọng yếu khác như Gibraltar hay eo biển Anh (English Channel).

Tuy nhiên, mối quan tâm lớn nhất hiện nay của ICS chính là số phận của 20.000 thủy thủ đang bị kẹt tại vùng Vịnh.

Dù chưa gặp nguy hiểm trực tiếp, nhưng việc bị giam lỏng trên tàu giữa một môi trường chiến tranh rực lửa đang gây ra áp lực tâm lý cực độ cho các thuyền viên.

Lãnh đạo ICS kêu gọi Mỹ và Iran cần nhanh chóng mở cửa lại eo biển Hormuz để giải cứu chuỗi cung ứng toàn cầu và đảm bảo an toàn cho lực lượng lao động hàng hải.

Tàu dầu liên quan đến Iran vẫn băng qua eo biển Hormuz

Bất chấp lệnh phong tỏa gắt gao mà Hải quân Mỹ vừa thiết lập, dữ liệu theo dõi hàng hải cho thấy ít nhất một tàu chở dầu có liên quan đến Iran đã lọt qua eo biển Hormuz, trong khi nhiều tàu khác buộc phải quay đầu hoặc dừng hành trình trong trạng thái chờ đợi.

Theo dữ liệu từ nền tảng phân tích Kpler, tàu chở dầu Elpis (đăng ký tại Comoros) - con tàu từng bị Mỹ trừng phạt năm 2025 do cáo buộc vận chuyển dầu cho Iran - đã đi qua eo biển vào chiều ngày 13/4. Đây được xem là hành động thách thức trực tiếp đối với tuyên bố "chặn đứng mọi tàu thuyền" của Tổng thống Donald Trump nhằm triệt hạ kinh tế Tehran.

Ngược lại, lệnh phong tỏa đã gây ra sự hỗn loạn và sợ hãi cho nhiều hãng vận tải khác. Tàu Ostria (đăng ký tại Botswana) đã phải thay đổi lộ trình từ Oman sang UAE chỉ 41 phút sau khi Mỹ ban bố lệnh cấm. Trong khi đó, tàu Rich Starry đã chọn phương án an toàn là "thả trôi" ngoài khơi đảo Qeshm, trì hoãn việc đi vào vùng kiểm soát của Hải quân Mỹ.

Iran cảnh báo Mỹ, Nga thúc đẩy an ninh Vịnh Ba Tư

Theo CNN, trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Nga, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã cập nhật những diễn biến mới nhất tại khu vực sau khi lệnh ngừng bắn được công bố, đồng thời đề cập đến việc các cuộc đàm phán Iran - Mỹ tại Islamabad (Pakistan) không đạt kết quả.

Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov. Ảnh: Reuters.

Bộ Ngoại giao Iran cho biết ông Araghchi đặc biệt cảnh báo các hành động của Mỹ tại Vịnh Ba Tư và eo biển Hormuz có thể kéo theo những hệ lụy nghiêm trọng, đe dọa hòa bình và an ninh không chỉ trong khu vực mà còn trên phạm vi toàn cầu.

Về phía Nga, Bộ Ngoại giao nước này cho biết Ngoại trưởng Sergey Lavrov hoan nghênh thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần giữa Mỹ và Iran, đồng thời nhấn mạnh quan điểm của Moscow rằng các cam kết này cũng cần được áp dụng đối với Liban.

Ông Lavrov khẳng định Nga sẵn sàng đóng vai trò hỗ trợ nhằm tìm kiếm giải pháp khắc phục hậu quả từ cuộc xung đột do Mỹ và Israel phát động nhằm vào Iran, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết phải ngăn chặn nguy cơ leo thang quân sự.

Trong cuộc trao đổi, người đứng đầu ngành ngoại giao Nga cũng nhắc lại sáng kiến xây dựng một cơ chế an ninh tập thể cho Vịnh Ba Tư, với sự tham gia của các quốc gia ven biển và sự hỗ trợ từ các đối tác bên ngoài có khả năng đóng góp tích cực cho tiến trình đàm phán.

Trung Quốc lên tiếng khi Mỹ phong tỏa eo biển Hormuz

Bắc Kinh đang thúc đẩy một thỏa thuận ngừng bắn trong cuộc chiến tại Iran, coi đây là yếu tố then chốt để duy trì hoạt động thương mại và năng lượng quốc tế qua eo biển Hormuz.

Động thái này diễn ra ngay sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố triển khai chiến dịch hải quân quy mô lớn nhằm phong tỏa điểm nghẽn chiến lược này.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Quách Gia Côn đã đưa ra tuyên bố quan trọng liên quan đến tình hình an ninh hàng hải, nhấn mạnh rằng việc đảm bảo an toàn và sự thông suốt của eo biển Hormuz là yếu tố then chốt "phục vụ lợi ích chung của cộng đồng quốc tế".

Trung Quốc nhận định nguyên nhân gốc rễ của sự gián đoạn hàng hải là do xung đột vũ trang. Giải pháp duy nhất là đạt được thỏa thuận ngừng bắn và chấm dứt thù địch. Bắc Kinh kêu gọi các bên giữ bình tĩnh và kiềm chế.

Bắc Kinh khẳng định sẵn sàng tiếp tục đóng vai trò tích cực và có tính xây dựng trong nỗ lực giải quyết cuộc khủng hoảng hiện nay.

Mỹ và Iran xúc tiến vòng đàm phán thứ hai

Mỹ và Iran đang thảo luận về việc tổ chức vòng đàm phán trực tiếp tiếp theo nhằm hướng tới một lệnh ngừng bắn dài hạn, sau khi các nỗ lực tại Islamabad do Phó Tổng thống J.D. Vance dẫn đầu chưa đạt được đột phá, theo Bloomberg.

Các bên đặt mục tiêu tiến hành thảo luận trước khi lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần (công bố ngày 07/04) chính thức hết hiệu lực vào tuần tới.

Islamabad (Pakistan) hiện là phương án hàng đầu cho vòng đàm phán thứ hai. Ngoài ra, Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập cũng đang được cân nhắc như những địa điểm tiềm năng.

Nhà Trắng và Bộ Ngoại giao Mỹ chưa đưa ra bình luận chính thức. Tuy nhiên, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif xác nhận các nỗ lực giải quyết bất đồng giữa hai nước đang được đẩy mạnh.

Tổng thống Donald Trump đang triển khai đồng thời hai mũi nhọn: ngoại giao và gây áp lực quân sự tối đa.

Ông Trump khẳng định phía Iran đã chủ động liên hệ với Mỹ để tìm kiếm một thỏa thuận. Ông cho biết: "Sáng nay chúng tôi đã nhận được cuộc gọi từ những người phù hợp và họ muốn tiến tới một thỏa thuận".

Song song với việc để ngỏ cửa đối thoại, ông Trump vẫn đẩy mạnh lệnh phong tỏa hải quân tại eo biển Hormuz do quân đội và Bộ Chiến Tranh thực thi nhằm triệt tiêu nguồn lực kinh tế của Tehran.

Mỹ phong tỏa cảng Iran, cảnh báo tiêu diệt mọi tàu tiếp cận

Lệnh phong tỏa đường biển do quân đội Mỹ thực thi đã chính thức có hiệu lực vào lúc 14h GMT (tức 21h giờ Hà Nội) 13/4, nhắm trực tiếp vào mọi hoạt động giao thông hàng hải ra vào các cảng của Iran.

Ngay khi lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ đối với các cảng Iran chính thức được triển khai, Tổng thống Donald Trump đã phát đi cảnh báo cứng rắn nhằm vào lực lượng tàu thuyền của Tehran.

Ông Trump khẳng định lực lượng hải quân Iran "đã bị đánh chìm hoàn toàn" với tổng cộng 158 tàu bị phá hủy.

Lãnh đạo Mỹ cảnh báo sẽ tiêu diệt ngay lập tức mọi tàu thuyền tiếp cận khu vực phong tỏa. Biện pháp quân sự được áp dụng sẽ mang tính chất "nhanh chóng và không khoan nhượng", tương tự cách Mỹ xử lý các tàu buôn lậu ma túy trên biển.

15 tàu chiến Mỹ phong tỏa cảng Iran

Theo Times of Israel, để thực thi lệnh phong tỏa, Mỹ đã huy động tổng cộng 15 tàu chiến, bao gồm 1 tàu sân bay, 11 tàu khu trục, 3 tàu tấn công đổ bộ.

Hiện tại, vị trí chiến lược chính xác của từng tàu cũng như danh sách các tàu trực tiếp tham gia vào hoạt động phong tỏa vẫn chưa được công bố cụ thể. Các đơn vị này chịu sự điều động trực tiếp từ Bộ Chiến tranh nhằm đảm bảo tính triệt để của lệnh cấm vận hàng hải.

Hải quân Mỹ chính thức phong tỏa các cảng của Iran. Ảnh: Quân đội Mỹ.

Một quan chức Mỹ tiết lộ với Al Jazeera rằng quân đội đã sẵn sàng thực thi và duy trì lệnh phong tỏa. Tuy nhiên, các quy tắc giao chiến đối với những trường hợp vi phạm hiện nay vẫn chưa được thiết lập cụ thể. Quan chức này khẳng định lực lượng và khí tài của Mỹ hoàn toàn đủ khả năng duy trì biện pháp này trong thời gian cần thiết, tuân thủ các quyết định của Tổng thống Trump.

Phía Iran đã có những phản ứng gay gắt trước hành động này. Lực lượng vũ trang Iran cáo buộc các biện pháp hạn chế trên vùng biển quốc tế là "hành vi bất hợp pháp" và tương đương với "hành động cướp biển".

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cảnh báo bất kỳ tàu chiến nào tiếp cận eo biển Hormuz đều cấu thành hành vi vi phạm thỏa thuận ngừng bắn hiện tại.

Động thái này diễn ra trong bối cảnh eo biển Hormuz đã bị gián đoạn trước đó do các hoạt động do Iran thực hiện.

Thủ tướng Anh Keir Starmer tuyên bố London không ủng hộ lệnh phong tỏa này. Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Ursula von der Leyen nhấn mạnh việc khôi phục tự do hàng hải là yêu cầu "tối quan trọng".

Theo nhận định từ phóng viên James Bays của Al Jazeera, Mỹ đang nhắm trực diện vào nền kinh tế vốn phụ thuộc nặng nề vào xuất khẩu dầu mỏ của Iran, bất chấp những rủi ro tiềm tàng đối với thị trường toàn cầu.

Phó tổng Vance khẳng định đàm phán Mỹ-Iran có tiến triển

Phó Tổng thống J.D. Vance vừa lên tiếng khẳng định các nỗ lực ngoại giao với Tehran đang đạt được kết quả khả quan, bất chấp việc chính quyền của Tổng thống Donald Trump đồng thời triển khai lệnh phong tỏa hàng hải nghiêm ngặt đối với quốc gia này.

Phó Tổng thống J.D. Vance và Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif tại Islamabad, Pakistan, vào thứ Bảy vừa qua. Ảnh: Reuters.

Ông Vance mô tả cuộc gặp gỡ cấp cao kéo dài 21 giờ vừa qua là một "cột mốc lịch sử" trong quan hệ song phương. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử ban lãnh đạo hiện tại của Iran và chính phủ Mỹ tiến hành đối thoại ở cấp cao như vậy. Dù chưa đạt kết quả cuối cùng, phía Mỹ đánh giá các phiên thảo luận đã giúp làm rõ lập trường của đôi bên, tạo cơ sở cho các bước đi tiếp theo.

Lý giải cho lệnh phong tỏa hàng hải

Phó Tổng thống đưa ra những lập luận để bảo vệ quyết định phong tỏa hàng hải do quân đội và Bộ Chiến Tranh thực thi. Ông Vance cáo buộc Iran đe dọa an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz, coi đây là hành vi khủng bố kinh tế nhắm vào toàn cầu.

Lệnh phong tỏa là biện pháp đối ứng cần thiết. Ông khẳng định: "Nếu người Iran thực hiện khủng bố kinh tế, chúng tôi sẽ tuân thủ nguyên tắc là không một tàu nào của Iran được phép ra ngoài".

Việc siết chặt vận tải biển nhằm gia tăng lợi thế để Mỹ hướng tới một "thỏa thuận lớn" và toàn diện hơn trong tương lai.

Ông Vance khẳng định rằng trong khi Mỹ áp dụng "đòn bẩy kinh tế bổ sung", Tổng thống vẫn mong muốn "người dân Iran phát triển thịnh vượng và thành công".

Theo Al Jazeera, liên quan đến tương lai của thỏa thuận, ông kết luận: "Liệu chúng tôi có đạt được tiến triển không? Có, nhưng chúng tôi sẽ phải chờ xem từ phía người Iran liệu chúng tôi có thể đạt được bước tiến cuối cùng để dẫn tới một thỏa thuận lớn hay không".

Lệnh phong tỏa eo biển Hormuz vấp phải sự hoài nghi tại Israel

Thủ tướng Benjamin Netanyahu đang nỗ lực khẳng định với công chúng Israel về sự phối hợp chặt chẽ giữa ông và chính quyền Mỹ. Ông nhấn mạnh mối quan hệ thân thiết với Tổng thống Mỹ, người hiện có tỷ lệ tín nhiệm tại Israel cao hơn đáng kể so với ông theo các cuộc thăm dò dư luận.

Dù ông Netanyahu hoan nghênh tuyên bố của quân đội Mỹ về việc phong tỏa eo biển Hormuz, giới chuyên gia và cựu quan chức Israel lại bày tỏ sự hoài nghi về tính hiệu quả của biện pháp này, theo Al Jazeera.

Danny Citrinowicz - Cựu lãnh đạo bộ phận Iran, Cơ quan Tình báo Quân đội Israel - nhận định rằng những mục tiêu không thể đạt được sau 5 tuần chiến tranh sẽ không thể giải quyết thông qua lệnh phong tỏa eo biển Hormuz.

Moshe Yaalon - Cựu Bộ trưởng An ninh Israel - khẳng định chưa có mục tiêu chiến tranh nào được hoàn thành sau hơn 40 ngày giao tranh. Ông cảnh báo động thái này có thể khiến Iran đi đến kết luận rằng việc sở hữu vũ khí hạt nhân là yếu tố bắt buộc.

Pakistan nỗ lực giải quyết căng thẳng giữa Mỹ và Iran

Thủ tướng Pakistan Sharif khẳng định các nỗ lực ngoại giao vẫn đang được triển khai nhằm tháo gỡ xung đột giữa Mỹ và Iran.

Nhà đàm phán của Mỹ Jared Kushner (bên trái) và Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif tại Islamabad, Pakistan, vào thứ Bảy vừa qua. Ảnh: Reuters.

Thủ tướng Sharif xác nhận thỏa thuận ngừng bắn hiện vẫn được duy trì. Dù còn một số vấn đề tồn đọng cần xử lý, Pakistan đang "dành toàn bộ nỗ lực để giải quyết chúng".

Ông Sharif đánh giá các cuộc đàm phán hòa bình diễn ra tại Islamabad là một "khoảnh khắc lịch sử".

Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu đang bất ổn, Pakistan đã chủ động nắm bắt cơ hội để làm trung gian hòa giải và đăng cai tổ chức các cuộc hội đàm quan trọng này.

Trong khi đó, Liên Hợp Quốc đang triển khai một nỗ lực ngoại giao khẩn cấp nhằm đảm bảo hành lang an toàn cho các chuyến hàng phân bón đi qua eo biển Hormuz. Theo Al Jazeera, các nguồn tin am hiểu về cuộc thảo luận nhấn mạnh tính cấp thiết của vấn đề trong bối cảnh tình trạng khan hiếm đang trở nên trầm trọng.

Giáo hoàng Leo XIV: Chúng tôi là những người kiến tạo hòa bình

Theo CNN, Giáo hoàng Leo XIV đã đưa ra những tuyên bố mạnh mẽ nhằm phản pháo trước những lời chỉ trích từ Tổng thốngMỹ Donald Trump, bảo vệ lập trường hòa bình và bác bỏ bạo lực trong bối cảnh cuộc chiến giữa Mỹ và Iran đang diễn ra.

Giáo hoàng Leo XIV trong chuyến thăm Algeria. Ảnh: Reuters.

Trong cuộc trao đổi với phóng viên trên máy bay trước chuyến thăm Algeria, ngài khẳng định: "Tôi không sợ chính quyền Trump hay việc lên tiếng mạnh mẽ về thông điệp của Phúc âm. Đó là điều tôi tin rằng mình có mặt ở đây để thực hiện, và cũng là điều Giáo hội phải làm".

"Chúng tôi không phải là các chính trị gia. Chúng tôi không giải quyết các vấn đề chính sách đối ngoại theo cùng góc độ mà ông ấy hiểu. Tôi tin tưởng vào thông điệp của Phúc âm với tư cách là một người kiến tạo hòa bình".

"Tôi không muốn tham gia vào một cuộc tranh luận với ông ấy. Tôi sẽ tiếp tục lên tiếng mạnh mẽ chống lại chiến tranh, tìm cách thúc đẩy hòa bình, thúc đẩy đối thoại và các mối quan hệ đa phương giữa các quốc gia để tìm kiếm các giải pháp công bằng cho các vấn đề", ngài khẳng định.

Trước đó, ông Trump đã đưa ra những lời chỉ trích bất thường đối với Giáo hoàng trong một bài đăng trên mạng xã hội vào tối Chủ nhật. Động thái này dường như bắt nguồn từ những phát biểu gần đây của Giáo hoàng Leo khi ngài lên án cuộc chiến của Mỹ-Israel nhằm vào Iran.

Nhà Trắng nhận hàng loạt cảnh báo về hệ lụy kinh tế

Tổng thống Trump và các cố vấn đang xem xét nghiêm túc những ảnh hưởng của xung đột kéo dài đối với thị trường tài chính và đời sống người dân Mỹ.

Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent đã thảo luận với Tổng thống về phản ứng của thị trường và quỹ đạo kinh tế Mỹ. Ông đề xuất các biện pháp dự phòng nếu chiến tranh kéo dài từ 8 đến 12 tuần, đồng thời nhấn mạnh rằng châu Á và châu Âu sẽ là những khu vực dễ bị tổn thương nhất trước đà tăng của giá năng lượng.

Jamie Dimon (CEO JPMorgan Chase): Cảnh báo trong thư gửi cổ đông rằng chiến tranh kéo dài sẽ gây ra các cú sốc giá dầu và hàng hóa, dẫn đến lạm phát dai dẳng và buộc lãi suất phải duy trì ở mức cao.

Người phát ngôn Nhà Trắng Kush Desai khẳng định chính quyền đang làm việc chặt chẽ với các đại diện doanh nghiệp để giảm thiểu thiệt hại từ những "gián đoạn ngắn hạn" do cuộc chiến gây ra.

Các chỉ số kinh tế đáng báo động

Dữ liệu thực tế cho thấy áp lực lên nền kinh tế Mỹ đang gia tăng đáng kể khi chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tăng 3,3% trong tháng 3 so với cùng kỳ năm ngoái, cao hơn mức 2,4% của tháng 2. Giá dầu vọt lên trên 100 USD/thùng trước khi có dấu hiệu hạ nhiệt nhẹ.

Giá xăng đã vượt ngưỡng 4 USD/gallon.Chỉ số S&P 500 biến động mạnh, thường xuyên phản ứng tức thì với các phát ngôn của ông Trump về tình hình chiến sự.

Nguy cơ từ việc đóng cửa Eo biển Hormuz

Các CEO của ba công ty dầu khí lớn nhất Mỹ đã trực tiếp cảnh báo Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright và Bộ trưởng Nội vụ Doug Burgum về rủi ro từ điểm nghẽn chiến lược này.

Eo biển Hormuz là huyết mạch vận chuyển 20% lượng dầu và khí hóa lỏng (LNG) hàng ngày của thế giới. Việc đóng cửa kéo dài sẽ bóp nghẹt chuỗi cung ứng nhiên liệu toàn cầu.

Bộ trưởng Nông nghiệp Brooke Rollins cảnh báo về cuộc khủng hoảng giá phân bón. Khoảng 50% nguồn cung urê và gần 1/3 nguồn cung amoniac toàn cầu đi qua eo biển này. Giới nông dân Mỹ coi đây là tình trạng khẩn cấp và yêu cầu phải mở cửa lại tuyến đường này ngay lập tức.

Phản ứng của Tổng thống Trump

Trong cuộc phỏng vấn với Fox News, ông Trump khẳng định đội ngũ kinh tế đã chấp thuận quyết định tấn công Iran:

"Tôi đã nói với các cố vấn kinh tế của mình rằng: 'Xin lỗi các quý vị, chúng ta đang ở trong trạng thái rất tốt. Chúng ta phải thực hiện một cuộc hành trình ngắn đến Iran để ngăn họ sở hữu vũ khí hạt nhân. 'Tất cả đều đồng ý".

Tuy nhiên, Tổng thống cũng thừa nhận sự không chắc chắn về việc liệu giá xăng có kịp giảm xuống trước kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ vào mùa thu này hay không. Ông dự báo giá dầu có thể quay lại mức 70 USD/thùng nếu eo biển được mở lại sớm, nhưng thừa nhận tình hình hiện tại vẫn còn rất nhiều biến số khó lường.

Người Israel hoài nghi về "chiến thắng" trong cuộc chiến với Iran

Dù tiếng súng đã tạm ngưng, công chúng Israel vẫn đang đặt dấu hỏi lớn về mục đích thực sự của cuộc chiến khi các mối đe dọa cốt lõi từ Iran vẫn chưa bị triệt tiêu.

Nhịp sống bình thường đang quay trở lại tại hầu hết khu vực, ngoại trừ vùng cực Bắc Israel. Tuy nhiên, đằng sau sự mở cửa của các doanh nghiệp và trường học là tâm lý tuyệt vọng. Người dân tin rằng kết quả đạt được sau 40 ngày giao tranh quá ít ỏi so với những cam kết ban đầu của chính phủ.

Hiệu quả của cuộc chiến bị nghi ngờ nghiêm trọng qua ba khía cạnh chính: Dù một số lãnh đạo quân sự và chính phủ cấp cao bị tiêu diệt, nhưng bộ máy quyền lực tại Tehran vẫn đứng vững.

Chương trình hạt nhân chỉ bị trì hoãn hoặc hư hại cục bộ, không bị xóa sổ hoàn toàn. Năng lực tên lửa vẫn là mối đe dọa hiện hữu. Ngay cả Thủ tướng Netanyahu cũng thừa nhận kho tên lửa của đối phương mới chỉ "đang nhỏ dần" chứ chưa mất đi.

Việc Israel bị Mỹ khiển trách do không kích Beirut ngay sau lệnh ngừng bắn cho thấy quốc gia này đang mất dần quyền tự quyết, buộc phải tuân theo mọi lộ trình mà Washington ấn định.

Theo nhà phân tích Yaakov Katz, Israel đang mắc kẹt trong một vòng lặp: liên tục chiến đấu nhưng không thể đưa ra được bất kỳ giải pháp thay thế bền vững nào ngoài việc tiếp tục chiến tranh.

Malaysia thu giữ 1,37 triệu USD dầu diesel trái phép ngoài khơi Penang

Chính quyền Malaysia đang tăng cường trấn áp nạn buôn lậu nhiên liệu khi cuộc chiến tại Iran gây ra tình trạng khan hiếm và gián đoạn nguồn cung toàn khu vực, theo SCMP.

Cơ quan Thực thi Hàng hải Malaysia (MMEA) đã tạm giữ hai tàu chở dầu ngoài khơi đảo Penang vào cuối tuần qua. Hai tàu này bị nghi ngờ thực hiện hành vi sang chiết khoảng 700.000 lít dầu diesel trái phép giữa các tàu.

Giám đốc MMEA Penang, Muhammad Suffi Mohd Ramli, cho biết lực lượng chức năng đã tiến hành kiểm tra dựa trên nguồn tin tình báo về hai tàu đang neo đậu tại vùng biển Bagan Ajam vào thứ Bảy. Khi bị phát hiện, hai con tàu đang trong trạng thái ghép đôi để chuyển dầu mà không có giấy phép của cơ quan chức năng.

22 thuyền viên bị bắt giữ mang quốc tịch Malaysia, Myanmar, Nga, Philippines và Indonesia.

Vùng biển ngoài khơi Malaysia vốn là khu vực thường xuyên diễn ra các hoạt động chuyển dầu trái phép nhằm che giấu nguồn gốc xuất xứ. Hiện tại, MMEA vẫn chưa công bố cụ thể về nguồn gốc cũng như điểm đến của số nhiên liệu này.

Mối đe dọa đối với an ninh năng lượng châu Á

Việc Iran đe dọa áp thuế đối với các tàu vận tải đi qua Eo biển Hormuz đang gây lo ngại sâu sắc trên phạm vi toàn cầu. Một trong những điểm nghẽn hàng hải quan trọng nhất thế giới đang bị biến thành đòn bẩy chính trị thay vì được vận hành theo các quy tắc quốc tế, theo SCMP.

Mối lo ngại này đặc biệt nghiêm trọng đối với châu Á - khu vực phụ thuộc nặng nề vào nguồn cung năng lượng từ Trung Đông. Hiện nay, gần 1/5 lượng dầu thô của thế giới được vận chuyển qua tuyến đường thủy này. Bất kỳ sự gián đoạn hoặc điều kiện hóa quyền tiếp cận nào cũng sẽ trực tiếp đe dọa đến ổn định kinh tế của các quốc gia châu Á.

Các nhà phân tích cảnh báo rằng nếu Iran thành công trong việc thu phí hoặc đặt ra các điều kiện chính trị cho việc đi lại, điều này sẽ làm lung lay nền tảng của luật hàng hải quốc tế.

Tổ chức Hàng hải Quốc tế thuộc Liên Hợp Quốc tuyên bố động thái này sẽ tạo ra một "tiền lệ nguy hiểm" cho cách quản lý các tuyến vận tải chiến lược khác trên thế giới.

Đòn giáng vào nền kinh tế khi Mỹ phong tỏa eo biển Hormuz

Căng thẳng leo thang khi ông Trump tuyên bố phong tỏa eo biển, làm dấy lên lo ngại về một cú sốc kinh tế toàn cầu. Giá dầu lập tức tăng vọt sau thông tin phong tỏa, với dầu Brent tăng 8% lên 104 USD/thùng.

Mỹ kỳ vọng biện pháp này sẽ buộc Iran nhượng bộ, bao gồm cam kết từ bỏ vũ khí hạt nhân và mở lại tuyến đường biển chiến lược. Tuy nhiên, Iran kiên quyết từ chối, dẫn đến thế bế tắc thách thức niềm tin của ông Trump vào việc sử dụng sức mạnh quân sự để khuất phục đối thủ.

Tối 12/4, Tổng thống Mỹ ra lệnh cho quân đội thực thi phong tỏa bắt đầu từ 10h ngày 13/4 (giờ miền Đông Mỹ). Mục tiêu trọng tâm là bóp nghẹt nguồn thu dầu mỏ, làm sụp đổ kinh tế Iran và chấm dứt việc thu phí tàu chở dầu trái phép. Dù có thể làm tê liệt nền kinh tế Iran vốn đã kiệt quệ, kế hoạch này cũng đe dọa gây hậu quả thảm khốc cho Mỹ và toàn cầu.