- Mỹ tuyên bố phá hủy toàn bộ các mục tiêu quân sự trên đảo Kharg - "báu vật " của Iran
- Iran cảnh báo sẽ 'chôn vùi' Israel và căn cứ Mỹ dưới hỏa lực.
- Iran sẽ phối hợp cùng Hezbollah để tiến hành các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái nhằm vào Israel.
- Mỹ treo thưởng 10 triệu USD để truy tìm thông tin về lãnh đạo quân sự Iran, bao gồm Lãnh tụ tối cao mới.
- Một con tàu thuộc sở hữu của Thổ Nhĩ Kỳ đã đi qua eo biển Hormuz sau khi được Iran cho phép.
Mỹ oach kích đảo Kharg
Tổng thống Donald Trump cho biết quân đội Mỹ đã tiến hành không kích các mục tiêu quân sự trên đảo Kharg của Iran, hòn đảo nằm gần eo biển Hormuz - tuyến vận tải dầu mỏ chiến lược của thế giới.
 |
| Vị trí chiến lược của đảo Kharg. Ảnh: Guardian. |
Trong bài đăng trên nền tảng Truth Social, ông Trump tuyên bố Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ đã thực hiện “một trong những cuộc oanh kích mạnh nhất trong lịch sử Trung Đông”, phá hủy toàn bộ các mục tiêu quân sự trên hòn đảo mà ông gọi là "báu vật" của Iran.
Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Mỹ cho biết Washington vẫn tránh tấn công vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ trên đảo Kharg, nơi được xem là trung tâm xuất khẩu dầu quan trọng của Iran. (Xem thêm Ý nghĩa chiến lược của đảo Kharg)
Cuộc không kích diễn ra trong bối cảnh chiến sự giữa Mỹ, Israel và Iran tiếp tục leo thang, trong khi những gián đoạn đối với dòng chảy năng lượng qua khu vực đang làm trầm trọng thêm khủng hoảng kinh tế toàn cầu.
 |
| Một kho chứa dầu tại đảo Kharg (Iran) ngày 25/2. Ảnh: Planet Labs. |
Iran cân nhắc mở Hormuz cho tàu dầu thanh toán bằng Nhân dân tệ
Iran có thể cho phép một số tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz nếu giao dịch dầu được thanh toán bằng đồng Nhân dân tệ, theo thông tin do CNN dẫn lời một quan chức Iran giấu tên.
Nguồn tin cho biết đề xuất này là một phần trong kế hoạch rộng hơn của Tehran nhằm quản lý hoạt động tàu chở dầu qua eo Hormuz, trong bối cảnh căng thẳng leo thang sau cuộc xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran.
Eo biển Hormuz là tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới, nơi khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu đi qua mỗi ngày. Hiện nay, phần lớn giao dịch dầu mỏ quốc tế vẫn được thanh toán bằng đồng USD, dù trong thời gian gần đây dầu thô của Nga - quốc gia chịu nhiều lệnh trừng phạt - ngày càng được giao dịch bằng đồng rúp hoặc nhân dân tệ.
Mỹ tăng quân, điều thêm tàu chiến tới Trung Đông
Nguồn tin từ AP cho biết Mỹ đã ra lệnh triển khai khoảng 2.500 lính thủy đánh bộ các đơn vị của Lữ đoàn Thủy quân lục chiến viễn chinh số 31. Cùng với đó, tàu tấn công đổ bộ USS Tripoli (LHA‑7) cũng được lệnh di chuyển tới Trung Đông.
Theo các hình ảnh do quân đội Mỹ công bố, Lữ đoàn Thủy quân lục chiến viễn chinh số 31 cùng USS Tripoli và một số tàu đổ bộ khác hiện đang hoạt động tại Nhật Bản và khu vực Thái Bình Dương, trước khi được điều động tới Trung Đông.
Đầu tuần này, Hải quân Mỹ đã có 12 chiến hạm hoạt động tại biển Arab, trong đó có tàu sân bay USS Abraham Lincoln (CVN‑72) và 8 tàu khu trục. Nếu USS Tripoli (LHA‑7) gia nhập đội hình, đây sẽ trở thành tàu chiến lớn thứ hai của Mỹ tại khu vực, chỉ sau USS Abraham Lincoln.
Iran bắn hạ loạt UAV Mỹ - Israel
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) tuyên bố các hệ thống phòng không của Iran đã phát hiện và bắn hạ 5 máy bay không người lái của Mỹ và Israel trong những giờ gần đây.
Theo hãng tin Tasnim, IRGC cho biết lực lượng nước này đã phá hủy một UAV trinh sát - tấn công Orbiter 4 tại Tabriz, các UAV Hermes tại Andimeshk và Tehran, cùng các UAV MQ-9 Reaper tại Firouzabad và Bandar Abbas.
IRGC cũng khẳng định kể từ khi xung đột bùng phát, hệ thống phòng không mới của Iran đã bắn hạ tổng cộng 114 máy bay không người lái các loại, bao gồm UAV trinh sát, chiến đấu và tấn công.
Không kích Israel làm 12 nhân viên y tế thiệt mạng
Một cuộc không kích của Israel nhằm vào một trung tâm y tế ở miền nam Lebanon đã khiến 12 nhân viên y tế thiệt mạng, theo thông tin từ Bộ Y tế Lebanon.
Bộ Y tế Lebanon cho biết cơ sở y tế này bị trúng đòn tấn công trực tiếp, dẫn đến thương vong lớn trong đội ngũ nhân viên đang làm nhiệm vụ. Hiện chưa có thêm thông tin chi tiết về danh tính các nạn nhân cũng như tình trạng thương vong khác.
Vụ việc xảy ra trong bối cảnh căng thẳng quân sự giữa Israel và các lực lượng thân Iran, đặc biệt là phong trào vũ trang Hezbollah tại Lebanon, tiếp tục leo thang dọc khu vực biên giới.
Iran cảnh báo 'chôn vùi' Israel và căn cứ Mỹ
Theo phát ngôn viên Bộ chỉ huy trung tâm Iran Khatam al-Anbiya, quân đội Iran đã sử dụng nhiều loại tên lửa và máy bay không người lái, bao gồm tên lửa Khorramshahr với đầu đạn nặng khoảng 2 tấn, cùng các loại tên lửa Qadr (đầu đạn chùm), tên lửa Emad, tên lửa Kheibar Shekan và các drone tấn công.
Theo hãng tin Tasnim, Tehran tuyên bố các cuộc tấn công đã đánh trúng các mục tiêu của Israel tại miền bắc “các vùng lãnh thổ bị chiếm đóng”, gồm các thành phố Kiryat Shmona, Hadera và Haifa.
Ngoài ra, phía Iran cũng tuyên bố nhắm mục tiêu vào Hạm đội số 5 cùng các căn cứ quân sự Mỹ trong khu vực.
Phát ngôn viên quân đội Iran đồng thời đưa ra cảnh báo cứng rắn: “Dù các người ở đâu trong khu vực, đặc biệt tại khu dân cư, khu công nghiệp hay các hầm trú ẩn, các người sẽ bị chôn vùi dưới làn đạn và đống đổ nát”.
Mỹ treo thưởng 10 triệu USD tìm lãnh đạo Iran
Mỹ tuyên bố treo thưởng lên tới 10 triệu USD cho thông tin về các lãnh đạo quân sự của Iran, trong đó có cả tân Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei.
Theo thông báo của Bộ Ngoại giao Mỹ, phần thưởng này nhằm thu thập thông tin về 10 nhân vật có liên hệ với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) - lực lượng trung thành với lãnh tụ tối cao Iran và bị Washington liệt vào danh sách tổ chức khủng bố nước ngoài.
Động thái trên diễn ra sau khi cựu lãnh tụ tối cao Ali Khamenei thiệt mạng trong cuộc không kích của Mỹ và Israel ngày 28/2. Con trai ông, Mojtaba Khamenei, sau đó được bổ nhiệm làm tân Lãnh tụ tối cao của Iran.
 |
| Một phụ nữ Palestine cầm bức ảnh chân dung nhà lãnh đạo tối cao mới của Iran, Mojtaba Khamenei, khi tham gia một cuộc biểu tình nhân Ngày Al-Quds (Ngày Jerusalem) tại thành phố Gaza, ngày 13/3. Ảnh: Reuters. |
Hiện xuất hiện nhiều đồn đoán về tình trạng sức khỏe của ông Mojtaba Khamenei, trong bối cảnh có thông tin cho rằng ông có thể đã bị thương trong các cuộc tấn công gần đây.
Ngoài Mojtaba Khamenei, Washington cũng tìm kiếm thông tin về một số quan chức an ninh cấp cao khác, bao gồm cố vấn an ninh Ali Larijani và Bộ trưởng Tình báo Esmail Khatib.
Trước đó, Mỹ nhiều lần cáo buộc IRGC chỉ đạo các hoạt động khủng bố trên toàn cầu và tham gia các âm mưu nhằm vào quan chức Mỹ. Tehran bác bỏ các cáo buộc này, cho rằng đây là động thái mang tính chính trị nhằm gia tăng sức ép và trừng phạt Iran.
Iran và Hezbollah phối hợp tấn công Israel
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) cho biết lực lượng này đã phối hợp với phong trào Hezbollah tại Lebanon để tiến hành các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái nhằm vào Israel.
Trong tuyên bố, IRGC cho biết chiến dịch đã nhắm vào các mục tiêu của “kẻ thù Mỹ và Do Thái”, sử dụng số lượng lớn tên lửa nhiên liệu rắn dẫn đường chính xác Kheibar Shekan, cùng các thiết bị bay không người lái tấn công.
IRGC cho biết chiến dịch này gắn với sự kiện Quds Day thường niên, hoạt động được Tehran tổ chức nhằm thể hiện sự ủng hộ đối với người Palestine.
Quan chức Iran công kích Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ
Cố vấn cấp cao Iran Ali Larijani đã chỉ trích phát biểu của Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth, người trước đó cáo buộc các lãnh đạo Iran đang “ẩn náu như chuột”.
Trong bài đăng trên nền tảng X, ông Larijani phản bác rằng các lãnh đạo Iran vẫn xuất hiện công khai giữa người dân, dẫn chứng việc nhiều quan chức cấp cao, trong đó có Tổng thống Masoud Pezeshkian, tham gia một cuộc mít tinh tại Tehran.
“Thưa ông Hegseth! Các lãnh đạo của chúng tôi đã và vẫn đang ở giữa người dân. Còn lãnh đạo của các ông? Trên đảo của Jeffrey Epstein!”, ông Larijani viết, ám chỉ đến nhân vật từng bị kết án tội phạm tình dục và có quan hệ với nhiều nhân vật quyền lực tại Mỹ.
 |
| Bài phát biểu của Cố vấn cấp cao Iran Ali Larijani. |
Phát biểu này tiếp tục cho thấy cuộc khẩu chiến giữa Tehran và Washington ngày càng gay gắt trong bối cảnh căng thẳng quân sự tại Trung Đông leo thang.
Trước đó, Tổng thống Masoud Pezeshkian cáo buộc Washington và Tel Aviv theo đuổi “những ý đồ và mục tiêu đen tối nhằm làm suy yếu Iran và khiến nước này cũng như các quốc gia Hồi giáo lớn bị chia rẽ”.
Nhà lãnh đạo Iran nhấn mạnh Tehran sẽ không để đất nước bị chia cắt, đồng thời khẳng định người dân Iran sẽ đứng vững trước sức ép từ các đối thủ bên ngoài.
Israel tuyên bố hạ sĩ quan Iran tại Tehran
Quân đội Israel cho biết đã tấn công và tiêu diệt một số sĩ quan an ninh của Iran tại các trạm kiểm soát ở thủ đô Tehran trong đêm.
Theo tuyên bố của Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF), các cuộc tấn công nhắm vào lực lượng an ninh đang làm nhiệm vụ tại những trạm kiểm soát mới được thiết lập trong thành phố.
IDF khẳng định các binh sĩ Israel đã “tấn công và tiêu diệt một số binh sĩ Iran trong khi họ đang hoạt động tại các chốt kiểm soát”.
Quân đội Israel cho rằng các cuộc tấn công này là một phần trong giai đoạn leo thang nhằm làm suy yếu các cấu trúc cốt lõi của chính quyền Iran.
Iran cho tàu Thổ Nhĩ Kỳ qua eo Hormuz
 |
| Một tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz ngày 11/3. Ảnh: Reuters. |
Một con tàu thuộc sở hữu của Thổ Nhĩ Kỳ đã đi qua eo biển Hormuz sau khi được Iran cho phép, theo thông tin từ Bộ trưởng Giao thông Thổ Nhĩ Kỳ.
Phát biểu với báo giới, Bộ trưởng Abdulkadir Uraloglu cho biết Ankara hiện có 15 tàu đang hoạt động tại eo biển Hormuz.
“Chúng tôi đã có thể đưa một trong số các tàu đó đi qua sau khi nhận được sự cho phép từ phía Iran”, ông Uraloglu nói.
Strait of Hormuz là tuyến hàng hải chiến lược nối Vịnh Ba Tư với Ấn Độ Dương, nơi khoảng 20% nguồn cung dầu mỏ toàn cầu được vận chuyển qua mỗi ngày.
Vấn đề Trung Đông
Mục Thế giới giới thiệu cuốn sách "Châu Phi - Trung Đông: Những vấn đề chính trị và kinh tế nổi bật". Cuốn sách giới thiệu cuộc cải cách thể chế chính trị và kinh tế ở châu Phi và Trung Đông từ sau Chiến tranh Lạnh đến nay. Cuốn sách bao trùm nhiều vấn đề về sắc tộc, khả năng giải quyết mâu thuẫn sắc tộc, tôn giáo, chính sách của các nước lớn, dầu mỏ, khí đốt ở hai khu vực này,...
