Môtíp isekai (nhân vật chính xuyên tới một thế giới khác) đã xuất hiện trong các bộ manga kinh điển thập niên 1990 như Fushigi Yûgi và Inuyasha. Đến đầu những năm 2010, sự bùng nổ của isekai chính thức được khơi dậy nhờ sự thành công vang dội của loạt truyện Sword Art Online.
Tác phẩm này đã mở ra kỷ nguyên isekai hiện đại với nhiều bộ truyện và phim chuyển thể như Re:Zero, Konosuba và That Time I Got Reincarnated as a Slime đang có tới mùa 4.
 |
| Sword Art Online đã trở thành một hiện tượng. Ảnh: Nintendo. |
Tuy nhiên, sự thành công của chúng đang kéo theo một làn sóng ăn theo, sử dụng chung công thức nhưng lại dựa trên những cốt truyện quá sức phi lý như Smartphone Isekai và Isekai Cheat Magician.
Bão hòa thể loại isekai
Chất lượng kém của những bộ truyện ăn theo khiến isekai dần bão hòa và bắt đầu ảnh hưởng tiêu cực đến ngành công nghiệp sáng tạo nội dung.
Dữ liệu tài chính của Kadokawa cho năm tài chính 2026 ghi nhận lợi nhuận từ xuất bản và sở hữu trí tuệ giảm mạnh 51,6% so với năm trước.
Các mảng kinh doanh khác cũng báo cáo khoản lỗ đáng thất vọng. Mảng phim hoạt hình và phim người đóng của công ty gặp khó khăn, thậm chí ghi nhận khoản lỗ 465 triệu yên. Việc thiếu các tác phẩm ăn khách và việc chưa tăng cường đầu tư hiện đại hóa studio đã dẫn đến lợi nhuận của Kadokawa sụt giảm mạnh.
Trong lộ trình chiến lược 5 năm tới, 2026-2031, tập đoàn này xác định tình trạng sụt giảm doanh thu là do sự phụ thuộc quá mức vào các môtíp truyện quen thuộc, đặc biệt là môtíp isekai và narou-kei (môtíp giả tưởng thế giới song song).
Để đảo ngược xu hướng này, Kadokawa đang thay đổi kế hoạch mua bản quyền nội dung. Họ đang hướng tới thực thi các tiêu chuẩn kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt và định hình lại danh mục thể loại của mình.
Trong tương lai, Kadokawa dự định chuyển hướng khỏi các mô típ giả tưởng rập khuôn và thực hiện các tiêu chí tìm kiếm hướng đến tính độc đáo và khả năng thu hút sự chú ý của độc giả trong thời gian dài hơn là các xu hướng ngắn hạn.
Isekai - vòng lặp lại trong ngành manga
Trên thực tế, hiện tượng bão hòa với isekai không phải là điều gì mới mẻ. Thay vào đó, nó là vòng lặp trong ngành công nghiệp manga và anime. Mỗi kỷ nguyên manga đều có một giai đoạn, trong đó một mô típ trở nên sinh lợi đến mức nó bị lạm dụng và khiến thị trường bão hòa.
 |
| Dragon Ball tạo nên làn sóng truyện tranh hành động, võ thuật. |
Vào cuối những năm 1980 và đầu những năm 1990, thành công vang dội của Dragon Ball đã dẫn đến sự ám ảnh quá mức với thể loại chiến đấu. Tương tự, giữa những năm 2000 ghi nhận một làn sóng khổng lồ, tập trung cao độ vào thể loại hài lãng mạn học đường.
Cứ mỗi lần ngành công nghiệp sáng tạo chạm đến điểm bão hòa, một bước đột phá sáng tạo lại trở nên cần thiết.
Khi các nhà xuất bản lớn như Kadokawa thực hiện cải tổ để cứu vãn lợi nhuận đang giảm sút, ngành công nghiệp sáng tạo có thể nương theo đó để phát triển các mô típ mới có khả năng thống trị trong thời gian tới.
Những ví dụ tiềm năng là bộ truyện sử thi giả tưởng đen tối vận dụng môtíp trong trò chơi điện tử Witch Hat Atelier hay câu chuyện tâm lý bí ẩn Original Sin của Takopi.
Tuy nhiên, dù chắc chắn sẽ có sự dịch chuyển sang các xu hướng sáng tạo mới, isekai sẽ không biến mất hoàn toàn. Giống các thể loại truyện kinh điển hay môtíp chiến đấu truyền thống, những công thức manga từng có sức hút vẫn có chỗ đứng vững chắc trong thể loại này.
Trong tương lai, isekai có thể sẽ thu nhỏ lại thành một môtíp lành mạnh và bền vững hơn khi các đầu truyện chất lượng thấp bị loại bỏ dần.
Đọc được sách hay, hãy gửi review cho Tri Thức - Znews
Bạn đọc được một cuốn sách hay, bạn muốn chia sẻ những cảm nhận, những lý do mà người khác nên đọc cuốn sách đó, hãy viết review và gửi về cho chúng tôi. Tri Thức - Znews mở chuyên mục “Cuốn sách tôi đọc”, là diễn đàn để chia sẻ review sách do bạn đọc gửi đến qua Email: books@znews.vn. Bài viết cần gửi kèm ảnh chụp cuốn sách, tên tác giả, số điện thoại.
Trân trọng.
