Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ trực tiếp ra tối hậu thư với Iran
Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth ngày 24/4 trực tiếp đưa ra tối hậu thư với Iran, yêu cầu Tehran phải từ bỏ tham vọng hạt nhân nếu muốn đạt được một thỏa thuận với Washington.
Ông nhấn mạnh Iran vẫn còn “cơ hội” để đàm phán, nhưng “thời gian không đứng về phía họ”, trong bối cảnh Mỹ gia tăng sức ép cả về quân sự lẫn kinh tế, đặc biệt thông qua các biện pháp phong tỏa.
 |
| Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth. Ảnh: Reuters |
Theo lập trường của Mỹ, mục tiêu cốt lõi là buộc Iran chấm dứt chương trình hạt nhân một cách “có thể kiểm chứng và thực chất”. Washington coi đây là điều kiện tiên quyết để đạt hòa bình, đồng thời cảnh báo sẽ tiếp tục duy trì và mở rộng các biện pháp gây sức ép nếu Tehran không nhượng bộ.
Ông Hegseth cũng khẳng định Mỹ “có nhiều lựa chọn” và không loại trừ khả năng hành động mạnh hơn nếu cần thiết.
Trong khi đó, tiến trình đàm phán vẫn chưa có đột phá rõ ràng, khi hai bên còn bất đồng sâu sắc về các vấn đề cốt lõi. Mỹ tiếp tục siết chặt vòng vây, còn Iran tỏ ra thận trọng và chưa đưa ra phản hồi cụ thể, khiến triển vọng đạt được một thỏa thuận toàn diện vẫn còn bỏ ngỏ.
Iran: Không có kế hoạch đàm phán với Mỹ
Ngày 24/4, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei tuyên bố trên nền tảng X rằng không có kế hoạch tổ chức cuộc gặp giữa các nhà đàm phán Iran và Mỹ tại Pakistan.
“Không có cuộc gặp nào được lên kế hoạch giữa Iran và Mỹ. Quan điểm của Iran sẽ được chuyển tới phía Pakistan”, ông Baghaei nêu rõ.
Ông cũng cho biết Ngoại trưởng Abbas Araghchi đang có mặt tại Pakistan để làm việc với giới chức nước này, “phối hợp với các nỗ lực trung gian và vai trò hỗ trợ nhằm chấm dứt cuộc chiến tranh xâm lược do Mỹ áp đặt và khôi phục hòa bình trong khu vực”.
Trong khi đó, Tổng thống Donald Trump cùng ngày cho biết Iran sắp đưa ra một đề xuất gửi tới Mỹ, song bản thân ông hiện chưa nắm được nội dung cụ thể.
“Phía họ đang đưa ra một đề nghị và chúng ta sẽ phải xem xét”, ông Trump nói với Reuters trong cuộc phỏng vấn qua điện thoại, đồng thời nhấn mạnh ông chưa biết chi tiết.
Khi được hỏi Washington đang đàm phán với ai phía Iran, ông Trump từ chối nêu danh tính: “Tôi không muốn nói điều đó, nhưng chúng tôi đang làm việc với những người đang nắm quyền hiện nay”.
Chỉ một ngày trước đó, nhà lãnh đạo Mỹ thừa nhận sự thiếu rõ ràng về cấu trúc quyền lực tại Iran đang làm phức tạp tiến trình thương lượng.
“Họ đang trì hoãn vì… chúng ta không biết phải làm việc với ai”, ông Trump phát biểu với báo giới tại Phòng Bầu dục hôm 23/4. “Họ biết ai là người lãnh đạo ở đất nước này. Còn chúng ta thì không biết ai thực sự lãnh đạo Iran”.
Ông Trump tiếp tục cử “bộ đôi” Kushner - Witkoff đàm phán với Iran
Theo Nhà Trắng, các đặc phái viên của Mỹ là Steve Witkoff và Jared Kushner sẽ đến Pakistan vào ngày 25/4 để để tham gia vòng đàm phán mới với Ngoại trưởng Iran Abbas Araghch.
Các nguồn tin cho biết Phó Tổng thống JD Vance hiện chưa có kế hoạch tham dự, do Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad-Bagher Ghalibaf cũng không góp mặt. Trong đánh giá nội bộ của Nhà Trắng, ông Ghalibaf được xem là trưởng phái đoàn Iran và là “đối trọng” trực tiếp với ông Vance.
 |
| Đặc phái viên Steve Witkoff và con rể ông Trump Jared Kushner. Ảnh: Reuters. |
Dù vậy, Phó Tổng thống Mỹ vẫn được đặt trong trạng thái sẵn sàng lên đường tới Islamabad nếu các cuộc đàm phán đạt tiến triển tích cực. Các quan chức cho biết một số thành viên trong ê-kíp của ông sẽ có mặt tại Pakistan và trực tiếp tham gia tiến trình thương lượng.
Trước đó, ông Kushner và ông Witkoff đã làm việc với phía Iran suốt nhiều tháng nhằm tìm kiếm một thỏa thuận tiềm năng liên quan đến chương trình vật liệu hạt nhân của Tehran.
Tàu bị Mỹ trừng phạt vẫn vượt eo biển Hormuz
Một tàu chở dầu nằm trong danh sách trừng phạt của Mỹ, treo cờ Curaçao, đã di chuyển qua eo biển Hormuz, theo truyền thông Iran, trong bối cảnh Tehran tiếp tục duy trì ảnh hưởng tại tuyến hàng hải chiến lược này.
Hãng tin Mehr cho biết siêu tàu chở dầu “Cuba” “gần đây đã đi qua eo Hormuz” và neo đậu ở phía đông đảo Larak. Con tàu này đã bị Mỹ đưa vào danh sách trừng phạt từ năm 2024 do vận chuyển dầu của Iran sang Trung Quốc.
“Washington tuyên bố áp đặt phong tỏa eo Hormuz và không cho phép các tàu liên quan tới Iran đi qua. Tuy nhiên, theo các báo cáo, nhiều tàu Iran vẫn rời khỏi hoặc tiến vào khu vực thông qua tuyến đường này”, Mehr News dẫn nguồn.
Công ty phân tích thương mại Kpler cho biết, trong ngày 24/4, có thêm ba tàu đã vượt qua eo biển này.
Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) hôm 23/4 thông báo quân đội Mỹ đã buộc ít nhất 33 tàu phải chuyển hướng kể từ khi Nhà Trắng công bố phong tỏa vào ngày 13/4.
Tuy nhiên, theo dữ liệu từ hãng tình báo hàng hải Lloyd’s List Intelligence, tính đến thứ 20/4, vẫn có ít nhất 26 tàu thuộc “hạm đội bóng tối” đã vượt qua tuyến phong tỏa của Mỹ. Đến thứ 22/4, thêm 10 tàu chở dầu dạng này đang trên hành trình tiến vào khu vực Vịnh Ba Tư.
Dẫu vậy, Mỹ vẫn gia tăng các hoạt động ngăn chặn bên ngoài Vịnh Ba Tư, bao gồm việc chặn giữ các tàu có liên hệ với Iran, trong đó có một tàu chở dầu bị trừng phạt tại Ấn Độ Dương trong tuần này.
Vấn đề Trung Đông
Mục Thế giới giới thiệu cuốn sách "Châu Phi - Trung Đông: Những vấn đề chính trị và kinh tế nổi bật". Cuốn sách giới thiệu cuộc cải cách thể chế chính trị và kinh tế ở châu Phi và Trung Đông từ sau Chiến tranh Lạnh đến nay. Cuốn sách bao trùm nhiều vấn đề về sắc tộc, khả năng giải quyết mâu thuẫn sắc tộc, tôn giáo, chính sách của các nước lớn, dầu mỏ, khí đốt ở hai khu vực này,...
