Ông Trump nói 'Hội đồng Hòa bình' có thể thay thế Liên Hợp Quốc

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 22/1 đã gây tranh cãi khi tuyên bố “Hội đồng Hòa bình” - sáng kiến mới do ông bảo trợ - có thể thay thế Liên Hợp Quốc, trong bối cảnh ông chủ trì lễ ra mắt tổ chức này bên lề Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) tại Davos, (Thụy Sĩ).

Khi được hỏi liệu “Hội đồng Hòa bình” non trẻ có nên đảm nhiệm vai trò của Liên Hợp Quốc hay không, ông Trump trả lời ngắn gọn: “Có thể”, theo Guardian.

Tổng thống Donald Trump bắt tay với Quốc vương Bahrain Salman bin Hamad Al Khalifa tại diễn đàn Davos hôm 22/1. Ảnh: Reuters.

Phát biểu này làm dấy lên lo ngại trong giới ngoại giao quốc tế rằng Washington đang tìm cách thiết lập một cơ chế toàn cầu song song, thậm chí cạnh tranh trực tiếp với Liên Hợp Quốc.

Tại buổi lễ ký kết thành lập tổ chức, ông Trump tiếp tục khẳng định thế giới hiện nay “giàu có hơn, an toàn hơn và hòa bình hơn rất nhiều so với một năm trước”, đồng thời gọi “Hội đồng Hòa bình” là “một trong những cơ quan có ảnh hưởng sâu rộng nhất từng được tạo ra trong lịch sử thế giới”.

Sự kiện cũng được sử dụng như một diễn đàn để Mỹ và Palestine công bố lộ trình triển khai các bước tiếp theo của thỏa thuận ngừng bắn tại Dải Gaza. Theo đó, Gaza sẽ được đặt dưới sự quản lý thường nhật của một chính quyền kỹ trị do người Palestine điều hành, được hình thành tại Cairo.

Ông cũng giới thiệu một bản đồ mang tính định hướng về tương lai Gaza, trong đó vùng lãnh thổ này được thống nhất, có vành đai an ninh dọc biên giới với Israel, thay vì bị chia cắt như hiện nay.

Khoảnh khắc đáng chú ý nhất của buổi lễ diễn ra khi ông Ali Shaath - quan chức Palestine được chỉ định đứng đầu chính quyền lâm thời tại Gaza - xuất hiện qua cầu truyền hình và thông báo cửa khẩu Rafah nối Gaza với Ai Cập sẽ được mở lại vào tuần tới, cho phép lưu thông hai chiều lần đầu tiên kể từ tháng 5/2024.

Tuy nhiên, những tuyên bố tại Davos được cho là sẽ làm gia tăng căng thẳng với chính phủ Israel. Liên minh cầm quyền do Thủ tướng Benjamin Netanyahu đứng đầu hiện phản đối một Gaza thống nhất do người Palestine điều hành.

Nội các Israel dự kiến nhóm họp trong ngày 22/1 để thảo luận về cửa khẩu Rafah cũng như các động thái được công bố tại Davos.

Phát biểu tại sự kiện, ông Trump tiếp tục nhấn mạnh các “thành tựu” đối ngoại của mình và lặp lại tuyên bố gây tranh cãi rằng ông đã chấm dứt tám cuộc chiến.

“Chúng tôi đã dập tắt tất cả những đám cháy đó. Phần lớn mọi người, kể cả tôi, còn không biết rằng một số cuộc chiến ấy đang diễn ra”, ông nói.

Trước khi ông Trump bước lên phát biểu, các bộ trưởng và nguyên thủ đến từ 19 quốc gia đã lần lượt xuất hiện trên sân khấu, trong đó có Tổng thống Kosovo Vjosa Osmani - nữ nguyên thủ duy nhất. Các quốc gia được đại diện gồm Morocco, Hungary, Indonesia, Jordan, Kazakhstan và Saudi Arabia; Tổng thống Argentina Javier Milei cũng có mặt.

Các bộ trưởng và nguyên thủ đến từ 19 quốc gia trong lễ ra mắt “Hội đồng Hòa bình” tại Davos ngày 22/1. Ảnh: Reuters.

Trên sân khấu, ông Trump cùng Ngoại trưởng Morocco Nasser Bourita và Thái tử Bahrain Sheikh Salman bin Hamad Al Khalifa ký văn kiện khai sinh “Hội đồng Hòa bình”. Các nhà lãnh đạo khác sau đó lần lượt ký tên, trong khi Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt xướng danh.

Trước những hoài nghi rằng tổ chức mới có thể làm lu mờ vai trò của Liên Hợp Quốc, Tổng thống Mỹ cho rằng hai cơ chế hoàn toàn có thể song hành. Ông nhận định Liên Hợp Quốc vẫn còn “tiềm năng to lớn” nhưng chưa được khai thác đầy đủ.

“Hội đồng Hòa bình”, do chính ông Trump làm chủ tịch, ban đầu được đề xuất như một phần trong kế hoạch thúc đẩy lệnh ngừng bắn tại Gaza. Tuy nhiên, trong những phát biểu gần đây, ông cho thấy tham vọng mở rộng vai trò của tổ chức này sang các vấn đề địa chính trị toàn cầu.

Tuần trước, ông Trump công bố “ban điều hành sáng lập” của Hội đồng, gồm cựu Thủ tướng Anh Tony Blair, Chủ tịch Ngân hàng Thế giới Ajay Banga và ông Jared Kushner.