Theo Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV), đến tháng 10, tổng giá trị sản lượng thực hiện tại 16 gói thầu xây lắp thuộc Dự án thành phần 3 sân bay Long Thành đạt hơn 73.869 tỷ đồng, tương đương 85,55% giá trị hợp đồng. Trong khi đó, tổng giá trị giải ngân mới đạt khoảng 47.055 tỷ đồng, bằng 54,49% giá trị hợp đồng.
Như vậy, chênh lệch giữa giá trị sản lượng thực hiện và giá trị giải ngân vào khoảng 26.815 tỷ đồng.
Khoảng cách này đặt ra yêu cầu tháo gỡ các vướng mắc trong nghiệm thu, hoàn thiện hồ sơ và thanh toán, nhất là khi dự án đang bước vào giai đoạn "nước rút" để hướng tới mục tiêu khai thác thương mại từ tháng 12.
Nhiều gói thầu vướng thủ tục thanh toán
Theo ACV, phần chênh lệch chưa được thanh toán chủ yếu xuất phát từ việc nhà thầu chưa đệ trình đầy đủ hồ sơ. Bên cạnh đó, 12 trong tổng số 16 gói thầu gặp vướng mắc liên quan đến thay đổi nhà sản xuất, mã hiệu, xuất xứ vật tư, thiết bị và điều chỉnh thiết kế, dẫn đến phát sinh khối lượng thi công, cần tiếp tục hoàn thiện thủ tục thanh toán.
Trước đó vào ngày 8/9, Phó thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc đã yêu cầu Bộ Tài chính, Bộ Xây dựng và ACV khẩn trương tháo gỡ khó khăn, tuyệt đối không để tình trạng chậm thanh toán ảnh hưởng đến tiến độ dự án.
ACV cho biết kể từ tháng 5, doanh nghiệp đã thực hiện 7 đợt thanh toán với tổng giá trị khoảng 6.300 tỷ đồng cho các hạng mục trên công trường. Chủ đầu tư khẳng định đã chuẩn bị đủ kinh phí để tiếp tục thanh toán các khối lượng đáp ứng điều kiện trong những tháng cuối năm, đồng thời phối hợp với nhà thầu hoàn thiện hồ sơ còn vướng mắc.
Tại gói thầu 4.8 về hệ thống giao thông nội cảng và hạ tầng kỹ thuật, giá trị còn vướng thủ tục thanh toán khoảng 2.821 tỷ đồng. Trong đó, khoảng 1.157 tỷ đồng liên quan đến thay đổi, điều chỉnh thiết kế, tăng giảm khối lượng, thay đổi vật tư, xuất xứ thiết bị và các nội dung phát sinh. Khoảng 1.660 tỷ đồng còn lại thuộc khối lượng theo thiết kế bản vẽ thi công và một số khối lượng phát sinh đang được hoàn thiện hồ sơ.
Nhà thầu đang phối hợp với Ban quản lý dự án, tư vấn giám sát và các đơn vị liên quan để thống nhất phương án thẩm định, xử lý những vướng mắc trên.
Nhà thầu chịu áp lực dòng tiền
Vướng mắc thanh toán thể hiện rõ tại gói thầu 5.10 xây dựng nhà ga hành khách. Đại diện liên danh nhà thầu cho biết công tác hoàn thiện thi công tại công trường đạt khoảng 90%, trong khi tỷ lệ thanh toán mới khoảng 50%.
Khoảng cách giữa khối lượng thực hiện và giá trị được thanh toán đang gây áp lực tài chính cho các thành viên liên danh, ảnh hưởng đến khả năng bổ sung nhân lực và đẩy nhanh tiến độ.
 |
| Nhà ga hành khách sân bay Long Thành đã hoàn thiện 90% nhưng tỷ lệ thanh toán cho nhà thầu mới đạt 50%. Ảnh: ACV. |
Nhà thầu đề nghị chủ đầu tư xem xét thanh toán tạm ứng đối với những hạng mục đã hoàn thành, đồng thời cho biết đang chuẩn bị hồ sơ kỹ thuật và các tài liệu liên quan để phục vụ thủ tục thanh toán.
Trong khi đó, tại gói thầu 7.8 xây dựng nhà ga hàng hóa số 1 và các công trình phụ trợ, vướng mắc chủ yếu liên quan đến thanh toán những khối lượng nằm ngoài thiết kế ở bước 2 hoặc có thay đổi so với thiết kế đã được phê duyệt.
Nhà thầu kiến nghị ACV báo cáo, đề xuất Chính phủ và các bộ, ngành hướng dẫn phương án xử lý, tạo cơ sở thanh toán cho các phần việc này.
Ngoài hồ sơ thanh toán, công tác thẩm định chất lượng thiết bị cũng là một nút thắt. Theo ACV, trong tổng giá trị khoảng 18.000 tỷ đồng chưa được thanh toán, nhóm vướng mắc liên quan đến thay đổi vật tư, thiết bị chiếm khoảng 8.900 tỷ đồng.
Một số thiết bị đã được lắp đặt từ năm 2025 để đáp ứng tiến độ, trong đó có thiết bị thay đổi xuất xứ. ACV đã rà soát hóa đơn, xem xét khấu trừ chênh lệch giá đối với thiết bị thay đổi. Tuy nhiên, việc kiểm định chất lượng còn gặp khó khăn: trong 6 đơn vị được mời tham gia, một đơn vị từ chối và 5 đơn vị chưa phản hồi. Chủ đầu tư đã báo cáo Bộ Xây dựng và phối hợp tìm phương án tháo gỡ.
Áp lực chi phí còn đến từ nguồn cung vật liệu xây dựng. Giá nhựa đường được phản ánh tăng từ khoảng 27.000 đồng/thùng lên 29.000 đồng/thùng, trong khi nguồn đá từ mỏ Tân Cang gặp khó khăn do nhu cầu tăng cao và công suất khai thác chưa đáp ứng yêu cầu. Các đơn vị liên quan đang tìm giải pháp, trong đó có phương án nâng công suất khai thác mỏ để bảo đảm nguồn vật liệu cho dự án.
Trong giai đoạn cuối năm, việc xử lý hồ sơ phát sinh, thống nhất phương án kiểm định thiết bị và bảo đảm nguồn cung vật liệu sẽ có ý nghĩa quan trọng đối với dòng tiền của nhà thầu. ACV cho biết đang tiếp tục phối hợp với các bên để đẩy nhanh thanh toán cho những khối lượng đủ điều kiện, qua đó hỗ trợ duy trì nguồn lực thi công và đáp ứng mục tiêu đưa sân bay Long Thành vào khai thác thương mại trong tháng 12.
Tri Thức - Znews giới thiệu độc giả Tủ sách kiến thức kinh tế với đa dạng cuốn sách, câu chuyện trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế. Là nguồn tư liệu cho những người quan tâm và muốn nâng cao kiến thức trong lĩnh vực kinh tế. Những cuốn sách, câu chuyện trong Tủ sách không chỉ đơn thuần là những tác phẩm của tri thức mà còn chứa đựng bí quyết, kinh nghiệm quý báu từ các tác giả, nhà quản lý có uy tín và kinh nghiệm lâu năm trong ngành.
Đọc sách không chỉ giúp người đọc tiếp cận những kiến thức mới mà còn giúp mở rộng tầm nhìn và phát triển bản thân. Tủ sách kiến thức kinh tế mong muốn lan tỏa tri thức trong lĩnh vực kinh doanh, đồng thời phát triển văn hóa đọc cho người Việt.
