Đèn xanh ADAS trên xe bị cấm?

Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc (MIIT) chuẩn bị siết chặt việc thực thi tiêu chuẩn quốc gia GB4785 về hệ thống chiếu sáng phương tiện, qua đó cấm trang bị loại đèn xanh ADAS trên các mẫu xe du lịch.

Bắt đầu từ kỳ nộp hồ sơ phê duyệt xe mới vào tháng tới, bất kỳ mẫu xe du lịch nào trang bị hệ thống "đèn xanh nhỏ" này sẽ bị từ chối cấp phép xuất xưởng. Ủy ban Tiêu chuẩn hóa Ôtô Quốc gia Trung Quốc dự kiến sẽ sớm ban hành các quy định bổ sung cho tiêu chuẩn GB4785 để làm rõ ranh giới pháp lý.

Tiêu chuẩn bắt buộc hiện hành GB4785-2019 quy định rõ hệ thống chiếu sáng bên ngoài của phương tiện giao thông chỉ được phép sử dụng 4 màu chính gồm trắng, đỏ, vàng và cam. Các gam màu như xanh lam hay xanh lục hoàn toàn không nằm trong danh mục cấp phép. Vì vậy, việc trang bị đèn báo ADAS màu xanh vốn nằm trong "vùng xám" về mặt pháp lý ngay từ khi xuất hiện.

Trào lưu này khởi phát từ tháng 8/2022 khi mẫu Li Auto L9 ra mắt với 5 điểm đèn báo màu xanh. Thiết kế này lập tức được nhiều ông lớn học tập và áp dụng như Aito, Xpeng, Nio hay BYD. Đến phiên bản Li Auto L9 model 2026, hãng thậm chí còn tích hợp cụm đèn này vào dải đèn nhận diện "Star Ring" ở phần đầu xe, tự động chuyển sang sắc xanh mỗi khi kích hoạt chế độ lái trợ lực.

Dải đèn màu xanh trên Li Auto L9. Ảnh: Li Auto.

Sự can thiệp của cơ quan quản lý xuất phát từ những tranh cãi gay gắt về tính hiệu quả và mức độ an toàn của trang bị này.

Nhóm phản đối cho rằng dải đèn xanh có thể gây xao nhãng cho các phương tiện khác và người đi bộ vào ban đêm, hoặc dễ bị nhầm lẫn với tín hiệu đèn báo rẽ. Ngoài ra, nhiều lo ngại cho rằng tài xế sẽ xem đây như một "lá chắn miễn trừ trách nhiệm", dẫn đến tâm lý chủ quan và phó mặc hoàn toàn cho hệ thống máy tính.

Trong khi đó nhóm ủng hộ duy trì quan điểm rằng dải đèn mang lại tín hiệu trực quan giúp những người xung quanh biết phương tiện đang vận hành ở chế độ hỗ trợ tự động. Điều này được cho là đặc biệt cần thiết khi công nghệ tự lái ngày càng phổ biến.

Trước động thái siết chặt quy định, các hãng xe tại Trung Quốc đang khẩn trương tìm phương án điều chỉnh. Trả lời Yicai, đại diện Geely cho biết đã nắm bắt được thông tin và cam kết tuân thủ nghiêm ngặt các quy định quốc gia.

Đối với những phương tiện đã lưu thông trên thị trường, MIIT đang nghiên cứu phương án xử lý phù hợp. Trong khi đó, với các mẫu xe tương lai, các chuyên gia nhận định nhà sản xuất có thể sẽ phát hành bản cập nhật phần mềm qua mạng (OTA) để chuyển màu đèn hoặc vô hiệu hóa tính năng này.