Câu nói ám ảnh của bé gái 13 tuổi khiến chuyên gia tâm lý trăn trở

Tự đến phòng khám tâm lý sau thời gian dài lo âu, buồn bã, bé gái 13 tuổi cho biết em không còn tin bố mẹ sẽ lắng nghe những khó khăn của mình. Ảnh minh họa: WP.

Ở tuổi 13, thay vì được bố mẹ đưa đi khám khi gặp khó khăn về tâm lý, một bé gái đã lặng lẽ tự tìm đến phòng khám một mình. Sau thời gian dài bị cô lập ở trường, em mang theo những cảm xúc buồn bã, lo âu và niềm tin rằng không ai thực sự lắng nghe mình, kể cả những người thân thiết nhất.

Nhịn ăn sáng để tiết kiệm tiền đi khám tâm lý

Trường hợp đặc biệt này được thạc sĩ tâm lý lâm sàng Hoàng Quốc Lân, thành viên Hội Tâm lý Trị liệu Việt Nam, tiếp nhận mới đây. Điều khiến chuyên gia trăn trở không chỉ là những biểu hiện lo âu, trầm cảm của bệnh nhi, mà còn là việc một đứa trẻ mới 13 tuổi phải tự tìm đến chuyên gia tâm lý.

Trong suốt buổi trò chuyện, em nói rất nhỏ, giọng run và nhiều lần ngắt quãng như cố gắng kìm nén cảm xúc. Qua trao đổi, cô bé cho biết bản thân đã bị cô lập tại trường trong thời gian dài. Em gần như không có bạn thân, thường xuyên bị bỏ lại trong các hoạt động nhóm và dần đánh mất cảm giác thuộc về tập thể.

Điều đáng buồn là em từng cố gắng chia sẻ những khó khăn này với bố mẹ nhưng không nhận được sự thấu hiểu như mong đợi. Theo lời kể của em, mỗi lần tâm sự, điều em nhận lại thường là những câu nói như: "Con phải xem lại bản thân" hay "Con phải thế nào thì mới bị như vậy".

Sau nhiều lần như thế, cô bé lựa chọn im lặng.

"Đây là điều chúng tôi gặp không ít trong thực hành lâm sàng. Nhiều phụ huynh nghĩ rằng mình đang góp ý hoặc giúp con mạnh mẽ hơn. Nhưng với những đứa trẻ đang tổn thương, các phản hồi mang tính phán xét có thể khiến các em cảm thấy mình là nguyên nhân của mọi vấn đề", ThS Hoàng Quốc Lân nhận định.

Không chỉ gặp khó khăn trong các mối quan hệ xã hội, cô bé còn xuất hiện nhiều dấu hiệu suy giảm sức khỏe tâm thần.

Em thường xuyên buồn bã, mất hứng thú với việc học tập cũng như những hoạt động từng yêu thích. Việc ăn uống giảm sút rõ rệt, có những ngày em bỏ bữa sáng liên tiếp.

Khi tìm hiểu nguyên nhân, chuyên gia bất ngờ khi biết một phần lý do em nhịn ăn là để tiết kiệm tiền tự đi khám tâm lý.

Qua khai thác sâu hơn, cô bé cho biết mình thường xuyên cảm thấy mệt mỏi, khó tập trung, hay tự trách bản thân và tin rằng mình là người "không có giá trị".

Song song với đó là những biểu hiện lo âu kéo dài. Mỗi khi nghĩ đến việc đến trường, em cảm thấy căng thẳng, hồi hộp. Em luôn lo lắng về cách người khác đánh giá mình, thường xuyên mất ngủ, dễ giật mình và đôi khi bật khóc mà không rõ nguyên nhân.

Trong suốt buổi thăm khám, cô bé liên tục đan chặt hai tay, người co lại, giọng run và nhiều lần phải tạm dừng cuộc trò chuyện để ổn định cảm xúc.

Điều khiến chuyên gia tâm lý lo lắng không chỉ là những dấu hiệu trầm cảm ở bé gái 13 tuổi, mà còn là việc em cảm thấy không ai thực sự lắng nghe mình. Ảnh: Unsplash.

Qua đánh giá ban đầu, ThS Hoàng Quốc Lân ghi nhận bệnh nhi có biểu hiện khí sắc trầm, giảm năng lượng, giảm khả năng tập trung, kèm theo nhiều suy nghĩ tiêu cực về bản thân và tình trạng lo âu kéo dài. Trường hợp này được định hướng theo dõi rối loạn hỗn hợp lo âu và trầm cảm, đồng thời cần được hỗ trợ tâm lý sát sao.

"Bố mẹ cháu không quan tâm đâu"

Một chi tiết khiến chuyên gia đặc biệt day dứt xuất hiện khi ông đề xuất được trao đổi thêm với gia đình nhằm xây dựng mạng lưới hỗ trợ cho em. Thế nhưng, bệnh nhân này đã từ chối.

"Lúc đó cháu nói với tôi rằng 'Bố mẹ cháu không quan tâm đâu, nói cũng không tin đâu'. Câu nói ấy khiến tôi suy nghĩ rất nhiều", ThS Hoàng Quốc Lân chia sẻ.

Theo chuyên gia tâm lý, gia đình luôn là nguồn hỗ trợ quan trọng nhất đối với trẻ vị thành niên. Tuy nhiên, không phải đứa trẻ nào cũng cảm nhận được sự an toàn về mặt cảm xúc ngay trong chính ngôi nhà của mình.

Nhiều trẻ không cần ngay lập tức những lời khuyên hay giải pháp. Điều các em cần trước tiên là được lắng nghe, được công nhận cảm xúc và được tin tưởng khi chia sẻ những khó khăn đang trải qua.

Vị chuyên gia cảnh báo, khi trẻ liên tục cảm thấy mình không được thấu hiểu, nguy cơ thu mình, cô lập xã hội, lo âu và trầm cảm sẽ gia tăng. Đáng lo hơn, nhiều em có thể dần từ bỏ việc tìm kiếm sự hỗ trợ từ gia đình và phải tự xoay xở với những khủng hoảng tâm lý của chính mình.

"Có lẽ điều đáng lo nhất trong câu chuyện này không phải là việc cháu bị cô lập ở trường mà cháu đã dần tin rằng không có ai thực sự lắng nghe mình. Một đứa trẻ 13 tuổi vẫn đủ can đảm để tự đi tìm sự giúp đỡ là tín hiệu đáng mừng. Nhưng sẽ tốt hơn rất nhiều nếu trên hành trình đó, các em không phải bước đi một mình", ThS Hoàng Quốc Lân nhấn mạnh.