Biến động của hộ chiếu Việt Nam 20 năm qua

Mẫu hộ chiếu phổ thông mới của Việt Nam được áp dụng trước ngày 1/7/2022, hiện vẫn được sử dụng đối với những quyển còn hiệu lực. Ảnh: Linh Huỳnh.

Theo báo cáo mới nhất Henley Passport Index (HPI) công bố ngày 13/1, hộ chiếu Việt Nam xếp thứ 86 toàn cầu, đồng hạng với các quốc gia: Angola, Burundi, Cộng hòa Trung Phi và Liberia. So với thứ hạng năm 2025, vị trí này tăng 5 bậc.

Với thứ hạng hiện tại, công dân Việt Nam có thể nhập cảnh 49 điểm đến mà không cần visa hoặc chỉ cần e-visa, visa cửa khẩu hay giấy phép du lịch điện tử (ETA).

Phần lớn các điểm đến này thuộc khối ASEAN như: Thái Lan, Singapore, Malaysia, Myanmar, cùng một số đảo quốc như Maldives, quần đảo Cook, Comoro và Cape Verde.

Theo số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), trong năm 2025, lượng người Việt Nam xuất cảnh đạt 6,7 triệu lượt, tăng 26,4% so với năm 2024, cho thấy nhu cầu di chuyển quốc tế tiếp tục gia tăng.

49 điểm đến khách Việt được miễn thị thực:

Theo HPI, thứ hạng hộ chiếu là một trong những công cụ phản ánh mức độ tự do di chuyển của công dân.

Trên thực tế, bảng xếp hạng này không chỉ dựa vào số lượng điểm đến miễn visa mà còn được xem là "thước đo mềm" về niềm tin quốc tế, mức độ ổn định chính trị, năng lực hành chính công và uy tín của công dân một quốc gia khi ra nước ngoài.

Dựa trên biểu đồ và dữ liệu lịch sử của HPI, diễn biến thứ hạng hộ chiếu Việt Nam trong 20 năm qua (2006-2026) cho thấy xu hướng trượt dài, phục hồi ngắn hạn rồi cải thiện.

Thứ hạng hộ chiếu Việt Nam trong 20 năm (2206-2026). Ảnh: HPI.

Trong giai đoạn 2006-2009, hộ chiếu Việt Nam từng đạt "đỉnh cao lịch sử" khi xếp hạng 78-79, mức cao nhất kể từ khi HPI bắt đầu công bố bảng xếp hạng toàn cầu. Đây là thời kỳ Việt Nam duy trì vị trí tương đối ổn định, trước khi làn sóng tự do hóa thị thực toàn cầu diễn ra mạnh mẽ hơn ở nhiều khu vực.

Từ năm 2010-2012, thứ hạng hộ chiếu Việt Nam lao dốc rõ rệt, tụt xuống 84 rồi 88-89, trong bối cảnh nhiều quốc gia khác mở rộng chính sách miễn visa song phương và đa phương nhanh hơn. Đà giảm này không mang tính ngắn hạn mà phản ánh sự suy giảm tương đối về "sức mạnh hộ chiếu".

Giai đoạn 2013-2014 đánh dấu lần phục hồi đáng kể khi hộ chiếu Việt Nam vươn lên hạng 81. Tuy nhiên, mức cải thiện này không duy trì lâu.

Từ năm 2015, thứ hạng tiếp tục giảm mạnh, rơi xuống vị trí thứ 94 rồi duy trì quanh mốc 90 trong nhiều năm sau đó.

Trong 5 năm gần đây, từ 2021-2025, hộ chiếu Việt Nam cho thấy dấu hiệu phục hồi chậm. Sau khi chạm đáy ở thứ hạng 95 năm 2021, hộ chiếu lần lượt cải thiện lên 89-88, trước khi tụt lại 91 năm 2025 và tăng lên 86 đầu năm 2026.

Du khách Việt tham quan Bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia Philippines, tháng 10/2025. Ảnh: Linh Huỳnh.

Đáng chú ý, thứ hạng tăng không đồng nghĩa với việc quyền đi lại mở rộng, khi số điểm đến miễn thị thực vẫn biến động, thậm chí giảm do thay đổi chính sách của các quốc gia đối tác.

Hộ chiếu có thứ hạng cao thường phản ánh một quốc gia an toàn, ổn định, đáng tin cậy, có sức hút đối với du khách quốc tế, nhất là nhóm khách đến từ các nước phát triển.

Sự gia tăng về thứ hạng hộ chiếu không đơn thuần là một con số, mà còn liên quan trực tiếp đến khả năng tiếp cận thế giới, cơ hội học tập, công việc và du lịch của công dân.