Tuyển Anh đã vượt qua một số thử thách tại World Cup mùa hè này, nhưng thầy trò Thomas Tuchel thậm chí còn phải đối diện nhiệm vụ còn to lớn hơn đang chờ đợi họ tại sân vận động Azteca ở vòng 16 đội.
Không phải những cầu thủ, thử thách khó khăn nhất của Tam Sư sắp tới chính là điều kiện thời tiết, với độ cao sẽ là yếu tố đóng vai trò lớn khi "thánh địa" Azteca nằm ở độ cao 2.240 m so với mực nước biển.
Không phải ngẫu nhiên khi tờ The Independent chỉ ra chính Azteca sẽ là thứ nguy hiểm nhất đang chờ đợi thầy trò Thomas Tuchel.
"Pháo đài" bất khả xâm phạm
Estadio Azteca không chỉ là một sân vận động. Trong lịch sử bóng đá Mexico, đây là biểu tượng của niềm tin và sự thống trị.
Nằm ở độ cao 2.240 m so với mực nước biển, các cầu thủ Anh khi thi đấu tại đây sẽ phải thở mạnh hơn để tăng lượng oxy hấp thụ. Nhưng với lượng oxy ít hơn, hiệu suất thể chất sẽ bị ảnh hưởng.
 |
| Độ cao khác biệt của sân Azteca so với các sân vận động tại World Cup 2026. Ảnh: The Athletic. |
“Sân vận động này là một con quái vật. Điều đó lý giải số trận thắng và hòa rất cao, còn số trận thua rất ít và những thất bại đó chỉ là tai nạn”, Hugo Sánchez, huyền thoại từng dự World Cup 1986 nói.
Những thống kê cũng không biết nói dối. Kể từ khi khánh thành năm 1966, Mexico đã chơi tại sân Azteca 89 trận, giành 70 chiến thắng, 17 trận hòa và chỉ 2 trận thua, chưa kể 10 trận bất bại liên tiếp tại World Cup.
Đặc biệt hơn, thất bại gần nhất đã từ cách đây hơn một thập kỷ, trước Honduras vào tháng 9/2013. Nói cách khác, tuyển Anh chỉ có 2% để vượt thử thách tại Azteca.
Năm 1986, Sir Bobby Robson từng phải đưa tuyển Anh đến Mexico sớm hơn một năm để làm quen với điều kiện thi đấu. Trong khi đó, HLV Tuchel hay Liên đoàn bóng đá Anh (FA) không có kế hoạch tương tự nào trong quá trình chuẩn bị.
Nếu không có 2-3 tuần chuẩn bị lý tưởng để thích nghi với điều kiện, phương án tốt nhất tiếp theo là đến càng muộn càng tốt, với giới hạn tối đa là 48 giờ trước khi vấn đề nghiêm trọng là suy giảm chức năng hô hấp.
Tuy nhiên, đây không phải là một phương pháp được nhiều người tán thành. Huấn luyện viên thể lực nổi tiếng Steve Magness tin rằng việc đến sân tập chỉ 2 ngày trước trận đấu là “một trong những thời điểm tồi tệ nhất ảnh hưởng đến phong độ” vì nằm ngay giữa giai đoạn suy giảm phong độ với thời gian thích nghi hạn chế.
Bài kiểm tra thể lực khốc liệt
Đối với một sân vận động bóng đá, Azteca nằm ở độ cao bất thường. Các VĐV chưa thích nghi, đặc biệt là một môn thể thao đòi hỏi nhiều năng lượng như bóng đá ở độ cao lớn như vậy sẽ gây áp lực lớn lên cơ thể.
Khác với việc mệt mỏi do nắng nóng dẫn đến sự hao mòn dần trong cơ thể, mệt mỏi do thi đấu ở độ cao giống như việc đột ngột kiệt sức.
 |
| Di Maria đã phải nhờ tới sự trợ giúp của bình oxy khi thi đấu ở độ cao 3.650 m so với mực nước biển. Ảnh: Alamy. |
“Sân vận động Azteca là nơi tồi tệ nhất để tổ chức một sự kiện thể thao. Bạn không thể thở nổi”, cựu tiền đạo đội tuyển Mỹ Eric Wynalda nói vào năm 2016.
Khi không khí loãng hơn và lượng oxy cung cấp cho máu giảm đi sau mỗi lần hít thở sâu, những bài chạy phục hồi đòi hỏi sức bền phổi càng trở nên khó khăn hơn sau mỗi lượt chạy.
Áp suất riêng phần của oxy trong không khí giảm mạnh ở độ cao, có nghĩa là các phân tử oxy cách xa nhau hơn do áp suất đẩy chúng lại gần nhau giảm đi.
Giáo sư Brendan Scott của Đại học Murdoch giải thích chi tiết, với số lượng phân tử oxy ít hơn trong cùng một thể tích không khí, các cầu thủ Anh sẽ phải thở mạnh hơn để tăng lượng oxy hấp thụ. Nhưng với lượng oxy đến cơ bắp ít hơn, hiệu suất thể chất của họ chắc chắn sẽ bị ảnh hưởng.
Nói cách khác, độ cao có thể bào mòn đôi chân các cầu thủ Anh, làm chậm các pha bứt tốc, khiến từng nhịp pressing, từng pha đuổi bóng và quyết định ở cuối trận trở nên nặng nề hơn.
Một nghiên cứu được thực hiện vào năm 2007 bởi nhà nghiên cứu người Anh Patrick McSharry, đã cố gắng định lượng tác động cụ thể của độ cao.
Nghiên cứu này đã xem xét gần 1.500 trận đấu bóng đá quốc tế ở Nam Mỹ, so sánh kết quả tại các sân vận động ở mực nước biển, chẳng hạn như sân Maracana ở Rio de Janeiro, sân Bombonera ở Buenos Aires, sân El Alto ở Bolivia (cao 4.000 m so với mực nước biển) và sân Atahualpa ở Ecuador (cao 2.700 m so với mực nước biển).
Kết quả nghiên cứu khiến nhiều người phải bất ngờ. Cứ mỗi 1.000 m chênh lệch độ cao sẽ tương đương với nửa bàn thắng nghiêng về đội chơi ở độ cao lớn hơn.
 |
| Chỉ riêng vị trí của sân Azteca đã giúp Mexico có lợi thế dẫn trước khi bắt đầu trận đấu sắp tới. Ảnh: Reuters. |
Điều này có nghĩa là chỉ riêng vị trí của sân Azteca đã giúp Mexico có lợi thế dẫn trước 1-0 khi bắt đầu trận đấu sắp tới.
Một điều nữa mà các tuyển thủ Anh có thể không lường trước được là không khí ở độ cao này khô hơn đáng kể, và ban đêm sẽ khó ngủ hơn.
Giáo sư Shona Halson, một trong những nhà nghiên cứu hàng đầu thế giới về giấc ngủ và phục hồi của vận động viên, lưu ý ở độ cao của sân Azteca, việc thức giấc giữa đêm khá phổ biến và chứng ngưng thở khi ngủ có thể trở nên trầm trọng hơn ở những người đã mắc phải chứng bệnh này.
Theo The Athletic, độ cao còn có một yếu tố thú vị khác. Không khí loãng hơn, đồng nghĩa với lực cản ít hơn, vì vậy bóng sẽ di chuyển nhanh, bay xa và ít bị xoáy hơn.
“Đôi khi bạn sẽ thấy một cầu thủ một cú sút nhẹ nhưng bóng bay đi rất xa”, Paul Balsom, người đã có 26 năm gắn bó với đội tuyển quốc gia Thụy Điển cho biết.
Khơi niềm đam mê bóng đá cho trẻ trước thềm World Cup 2026
Trong không khí World Cup 2026 đang tới gần, những cuốn sách trực quan về bóng đá sẽ giúp trẻ hào hứng khám phá môn thể thao vua.
World Cup 2026 đang đến gần, sự quan tâm của trẻ nhỏ với bóng đá cũng trở nên rõ nét hơn. Với nhiều em, tình yêu bóng đá bắt đầu từ một cầu thủ thần tượng, một chiếc áo đấu hay những đêm thức cùng gia đình xem World Cup.
