TT Trump: Mỹ đang 'rất gần' thỏa thuận với Iran
Phát biểu với báo giới tại Nhà Trắng ngày 16/4 trước khi lên đường công tác, ông Trump bày tỏ lạc quan về triển vọng đạt được thỏa thuận, đồng thời hé lộ các bước đi ngoại giao tiếp theo. Theo ông, nếu văn kiện được ký kết tại Islamabad, ông có thể trực tiếp tới đây tham dự.
Nhà lãnh đạo Mỹ cũng cho biết lệnh ngừng bắn với Iran, dự kiến hết hạn ngày 22/4, có thể không cần gia hạn, do hai bên có khả năng đạt được thỏa thuận trước mốc thời gian này. Cuộc gặp tiếp theo giữa Mỹ và Iran nhiều khả năng sẽ diễn ra ngay trong cuối tuần.
Tuy nhiên, ông Trump cảnh báo nếu đàm phán đổ vỡ, giao tranh sẽ nhanh chóng bùng phát trở lại. Ông đồng thời khẳng định chiến dịch phong tỏa eo biển Hormuz “đang phát huy hiệu quả”.
 |
| Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu với báo giới ngày 16/4. Ảnh: Reuters. |
Nhấn mạnh thêm về tiến triển đàm phán, ông Trump cho rằng Iran hiện đã sẵn sàng thực hiện những điều mà trước đây nước này từ chối. Ông cũng tuyên bố, dù không đưa ra bằng chứng cụ thể, rằng Tehran đã đồng ý từ bỏ lượng uranium làm giàu, bao gồm cả phần được cho là đã được chôn giấu sau các đợt không kích Mỹ - Israel năm ngoái.
Tổng thống Mỹ đang thúc đẩy một thỏa thuận trong đó Iran từ bỏ chương trình hạt nhân. Theo ông, Tehran đã cam kết không phát triển vũ khí hạt nhân, và khuôn khổ thỏa thuận đang được đàm phán có thời hạn “vượt quá 20 năm”.
Ở chiều ngược lại, trong cuộc gặp với Tư lệnh quân đội Pakistan, trưởng đoàn đàm phán Iran Mohammad Baqer Qalibaf khẳng định Tehran quyết tâm thiết lập “hòa bình và an ninh toàn diện” tại khu vực, song cáo buộc Mỹ liên tục cản trở bằng việc không thực hiện các cam kết.
Ông Qalibaf cũng nhấn mạnh Lebanon là một phần không thể tách rời của thỏa thuận ngừng bắn toàn diện, đồng thời đóng vai trò quan trọng trong tiến trình hướng tới hòa bình lâu dài ở Trung Đông.
Quân đội Mỹ mở rộng phong tỏa Iran, nhắm cả hàng hóa “cấm vận”
Lực lượng quân sự Mỹ đã mở rộng phạm vi phong tỏa hàng hải đối với Iran, bao gồm cả các lô hàng bị coi là hàng cấm. Theo thông báo của hải quân Mỹ ngày 15/4, mọi tàu thuyền bị nghi ngờ tìm cách tiếp cận lãnh thổ Iran đều có thể bị kiểm tra theo “quyền thăm khám và khám xét trong thời chiến”, theo Al Arabiya.
Trong bản khuyến cáo cập nhật sau khi lệnh phong tỏa được áp đặt hôm 14/4, hải quân Mỹ nhấn mạnh các tàu này, “bất kể đang ở đâu, đều có thể bị tiếp cận, lên tàu, khám xét và tịch thu”.
Danh mục hàng hóa bị coi là vi phạm bao gồm vũ khí, hệ thống vũ khí, đạn dược, vật liệu hạt nhân, dầu thô và các sản phẩm dầu tinh chế, cùng với kim loại như sắt, thép và nhôm.
Tình báo Mỹ: 50% bệ phóng tên lửa Iran vẫn nguyên vẹn
Trung tướng James Adams, người đứng đầu Cơ quan Tình báo Quốc phòng (DIA), hôm 16/4 cho biết Iran hiện vẫn duy trì "hàng nghìn tên lửa" và các máy bay không người lái (drone) tự sát.
Dù chiến dịch không kích chung của Mỹ và Israel đã gây ra sự "suy giảm đáng kể" cho quân đội Iran, nhưng kho dự trữ vũ khí của Tehran vẫn đủ sức đe dọa trực tiếp lực lượng Mỹ và đồng minh trong khu vực.
Dữ liệu tình báo mới nhất được CNN trích dẫn cho thấy khoảng 50% bệ phóng tên lửa của Iran vẫn còn nguyên vẹn, nhờ được giấu kỹ trong các "thành phố tên lửa" nằm sâu dưới lòng đất.
Trong khi đó, hàng nghìn chiếc drone dòng Shahed vẫn chưa được sử dụng và phần lớn kho vũ khí phòng thủ bờ biển của Iran vẫn chưa bị tổn hại.
Tướng Adams cũng tiết lộ rằng các nhóm dân quân Shiite do Iran hậu thuẫn đã thực hiện "hàng trăm" cuộc tấn công vào các căn cứ của Mỹ kể từ khi cuộc chiến bắt đầu vào cuối tháng 2/2026.
Mỹ sẵn sàng đánh lớn Iran nếu đàm phán thất bại
Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth cảnh báo Washington sẽ tiếp tục siết chặt phong tỏa và không kích Iran nếu Tehran không chấp nhận một thỏa thuận nhằm chấm dứt xung đột.
Phát biểu tại Lầu Năm Góc ngày 16/4, ông Hegseth cho biết Iran đang đứng trước hai lựa chọn rõ ràng: hoặc hướng tới một tương lai thịnh vượng, hoặc đối mặt với các biện pháp trừng phạt quân sự và kinh tế ngày càng khắc nghiệt, theo CNN.
“Iran có thể chọn con đường phát triển, một ‘cây cầu vàng’ cho tương lai. Nhưng nếu đi sai hướng, họ sẽ phải đối diện phong tỏa và các đòn không kích nhằm vào hạ tầng then chốt như điện và năng lượng”, ông nói.
Người đứng đầu Lầu Năm Góc nhấn mạnh chiến dịch phong tỏa cảng biển cùng sức ép kinh tế sẽ được duy trì “chừng nào còn cần thiết”, cho đến khi Tehran đưa ra điều mà Washington gọi là “lựa chọn khôn ngoan”.
 |
| Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth tại cuộc họp báo của Lầu Năm Góc ngày 16/4. Ảnh: |
Trước đó một ngày, chính quyền Tổng thống Donald Trump bày tỏ lạc quan về khả năng đạt được thỏa thuận với Iran, song đồng thời cảnh báo sẽ gia tăng áp lực nếu Tehran tiếp tục lập trường cứng rắn.
Ông Hegseth cũng khẳng định ưu thế áp đảo của Mỹ trong xung đột hiện nay. Theo ông, Iran đang dần cạn kiệt năng lực quân sự khi phải tận dụng các hệ thống vũ khí còn sót lại mà không thể bổ sung.
“Đây không phải cuộc chiến cân sức. Chúng tôi biết rõ họ đang di chuyển những khí tài nào. Iran không có khả năng tái tạo năng lực tấn công hay phòng thủ”, ông nói.
Tại cùng cuộc họp báo, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ Dan Caine cho biết quân đội Mỹ đã “sẵn sàng nối lại chiến dịch tác chiến quy mô lớn gần như ngay lập tức” nếu cần thiết.
Ông Caine nhấn mạnh hải quân Mỹ sẽ theo dõi và chặn mọi tàu mang cờ Iran hoặc bị nghi hỗ trợ vật chất cho Tehran. Các tàu tìm cách phá vỡ lệnh phong tỏa sẽ bị ngăn chặn, thậm chí đối mặt với vũ lực.
“Nếu không tuân thủ, chúng tôi sẽ sử dụng vũ lực. Việc thực thi áp dụng cả trong lãnh hải Iran lẫn vùng biển quốc tế”, ông tuyên bố.
Theo vị tướng Mỹ, đã có 13 tàu quay đầu thay vì cố vượt phong tỏa, và đến nay chưa xảy ra trường hợp nào bị lực lượng Mỹ đổ bộ kiểm tra.
Israel - Lebanon ngừng bắn 10 ngày
Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Israel và Lebanon đã nhất trí một lệnh ngừng bắn kéo dài 10 ngày, bắt đầu từ đêm nay, sau các nỗ lực trung gian của Washington.
“Tôi vừa có các cuộc trao đổi rất hiệu quả với Tổng thống Joseph Aoun và Thủ tướng Benjamin Netanyahu. Hai bên đã đồng ý khởi động lệnh ngừng bắn 10 ngày để mở đường cho hòa bình”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
 |
| Bài đăng trên mạng xã hội Truth Social của Tổng thống Mỹ Donald Trump. |
Nhà lãnh đạo Mỹ cho biết đã chỉ đạo Phó Tổng thống JD Vance, Ngoại trưởng Marco Rubio và tướng Dan Caine tiếp tục phối hợp với các bên nhằm hướng tới một thỏa thuận hòa bình bền vững.
Theo truyền thông khu vực, các cuộc tiếp xúc ngoại giao cấp cao đã diễn ra liên tục trong 24 giờ qua. Đáng chú ý, Israel và Lebanon đầu tuần này đã tiến hành đàm phán trực tiếp lần đầu tiên sau nhiều thập niên.
Trong một bài đăng thứ hai trên Truth Social sau khi công bố thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Lebanon, ông Trump cho biết ông sẽ mời lãnh đạo hai nước tới Washington để tiến hành đối thoại.
“Tôi sẽ mời Thủ tướng Israel, Benjamin Netanyahu, và Tổng thống Lebanon, Joseph Aoun, tới Nhà Trắng cho các cuộc đàm phán thực chất đầu tiên giữa Israel và Li Băng kể từ năm 1983 - một khoảng thời gian rất dài”, ông viết.
“Cả hai bên đều mong muốn hòa bình, và tôi tin điều đó sẽ sớm trở thành hiện thực!”
Giới quan sát nhận định thỏa thuận ngừng bắn này có thể trở thành tín hiệu tích cực, góp phần hạ nhiệt căng thẳng khu vực và tạo thêm dư địa cho một tiến trình đàm phán rộng hơn, trong đó có khả năng nối lại đối thoại giữa Mỹ và Iran.
Vấn đề Trung Đông
Mục Thế giới giới thiệu cuốn sách "Châu Phi - Trung Đông: Những vấn đề chính trị và kinh tế nổi bật". Cuốn sách giới thiệu cuộc cải cách thể chế chính trị và kinh tế ở châu Phi và Trung Đông từ sau Chiến tranh Lạnh đến nay. Cuốn sách bao trùm nhiều vấn đề về sắc tộc, khả năng giải quyết mâu thuẫn sắc tộc, tôn giáo, chính sách của các nước lớn, dầu mỏ, khí đốt ở hai khu vực này,...
