TT Trump: Không gì giới hạn được tôi ngoài đạo đức

Ông Trump trong một sự kiện tại bang Arizona, ngày 22/12/2024. Ảnh: Reuters.

Trong cuộc phỏng vấn tối 7/1 với New York Times, Tổng thống Donald Trump tuyên bố quyền lực của ông với tư cách Tổng thống Mỹ chỉ bị ràng buộc bởi “chuẩn mực đạo đức” của chính ông.

Cụ thể, khi được New York Times hỏi liệu có giới hạn nào đối với quyền lực toàn cầu của ông hay không, ông Trump trả lời: “Có, chỉ một thứ giới hạn thôi. Đó là chuẩn mực đạo đức của tôi, là suy nghĩ của tôi. Đó là điều duy nhất có thể ngăn tôi lại. Tôi không cần luật pháp quốc tế. Tôi không tìm cách làm hại người khác”.

Giới hạn quyền lực

Khi được hỏi liệu chính quyền của ông có cần tuân thủ luật pháp quốc tế hay không, ông Trump đáp: “Có”. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh: “Điều đó còn tùy vào định nghĩa của bạn về luật pháp quốc tế”. Ông nói thêm rằng chính ông sẽ là người quyết định khi nào những ràng buộc của luật pháp quốc tế có thể đem áp dụng đối với Mỹ.

Trong cuộc phỏng vấn này, những câu trả lời của ông Trump về mức độ tự do trong việc sử dụng các công cụ quyền lực thuộc lĩnh vực quân sự, kinh tế hay chính trị, để củng cố vị thế thống trị của Mỹ trên thế giới được xem là thẳng thắn nhất từ trước đến nay.

Theo New York Times, cốt lõi trong cách nhìn của ông Trump là quan niệm rằng sức mạnh quốc gia mới là yếu tố quyết định khi xảy ra va chạm, không phải luật lệ, hiệp ước hay công ước.

Dù thừa nhận vẫn có một số ràng buộc ở trong nước, ông Trump cho biết ông vẫn theo đuổi chiến lược cứng rắn nhằm trừng phạt các tổ chức ông không ưa, trả đũa các đối thủ chính trị, hay triển khai Vệ binh Quốc gia tới các thành phố phản đối của chính quyền liên bang và địa phương.

Ông cũng chủ động tận dụng phong cách nổi tiếng là “khó lường” của bản thân để nhanh chóng dùng đến những biện pháp mạnh nhằm gây sức ép.

Trong lúc trả lời phỏng vấn New York Times, ông Trump nhận một cuộc gọi kéo dài từ Tổng thống Colombia Gustavo Petro, người tỏ ra lo ngại sau hàng loạt đe dọa rằng Mỹ có thể tấn công Colombia theo cách tương tự đã xảy ra với Venezuela.

Nội dung cuộc điện đàm giữa hai nhà lãnh đạo không được công bố, nhưng New York Times coi đây là ví dụ điển hình cho cái mà giới quan sát gọi là “ngoại giao cưỡng bức”. Trước đó, Tổng thống Colombia đã chia sẻ với New York Times: “Chúng tôi đang gặp nguy hiểm. Mối đe dọa là có thật, bởi nó đến từ Trump”.

Cuộc gọi diễn ra chỉ vài giờ sau khi ông Trump và Ngoại trưởng Marco Rubio quyết định rút Mỹ khỏi hàng chục tổ chức quốc tế vốn được lập ra để thúc đẩy hợp tác đa phương.

Ngoại giao cưỡng bức

Trong cuộc phỏng vấn, ông Trump tỏ ra tự tin khi nhắc tới đòn tấn công vào chương trình hạt nhân Iran, chiến dịch đột kích vào Venezuela và những toan tính với Greenland.

Khi được hỏi giữa việc giành quyền kiểm soát Greenland và duy trì quan hệ với các đồng minh NATO, đâu là ưu tiên cao hơn, ông Trump thừa nhận “có thể sẽ phải lựa chọn”. Ông khẳng định NATO về cơ bản là... vô nghĩa, nếu không có Mỹ làm trụ cột.

Trong khi coi các chuẩn mực của trật tự thế giới hậu Thế chiến II là gánh nặng không cần thiết với một siêu cường như Mỹ, ông Trump lại bác bỏ khả năng các siêu cường khác trên thế giới có thể áp dụng logic tương tự và gây bất lợi cho Mỹ.

Ông Trump trong cuộc phỏng vấn với New York Times ngày 7/1. Ảnh: NYT.

Trong nhiều chủ đề, ông Trump nhấn mạnh sức mạnh của Mỹ mới là yếu tố quyết định, và các tổng thống tiền nhiệm đã quá thận trọng khi không tận dụng sức mạnh quyền lực đó cho mục tiêu khiến nước Mỹ trở nên vĩ đại.

Việc ông Trump khăng khăng với New York Times rằng Greenland phải trở thành một phần của Mỹ là ví dụ tiêu biểu cho thế giới quan của ông. Theo ông, “quyền sở hữu rất quan trọng”.

Khi được hỏi vì sao cần sở hữu vùng lãnh thổ này, ông đáp: “Vì đó là điều tôi cảm thấy cần thiết xét về mặt tâm lý để đạt được thành công. Quyền sở hữu mang lại những thứ mà bạn không thể có được nếu chỉ thuê mướn hay ký hiệp ước. Sở hữu đem lại những yếu tố lợi thế mà giấy tờ thỏa thuận không thể so sánh được”.

Ông Trump cũng nhấn mạnh rằng chỉ mình ông mới có thể thuyết phục các nước trong liên minh NATO chi 5% GDP cho quốc phòng.

Ông Trump nói: “Tôi muốn họ chấn chỉnh lại. Chúng tôi sẽ luôn hòa hợp với châu Âu, nhưng tôi muốn họ phải làm tốt hơn. Tôi là người khiến họ chi nhiều GDP hơn cho NATO. Nhìn vào NATO, tôi có thể nói rằng Nga hoàn toàn không quan tâm tới bất kỳ nước nào khác ngoài Mỹ. Tôi đã rất trung thành với châu Âu. Tôi đã làm tốt”.

Tổng thống Mỹ cũng tỏ ra không mấy bận tâm trước việc hiệp ước kiểm soát vũ khí hạt nhân từng ký với Nga sắp hết hạn trong vòng vài tuần tới, điều này có thể khiến hai cường quốc hạt nhân lớn nhất thế giới được tự do mở rộng kho vũ khí hạt nhân không giới hạn.

“Nếu nó hết hạn thì cứ hết hạn. Chúng tôi sẽ tạo ra một thỏa thuận tốt hơn, có lẽ cũng nên kéo thêm vài bên khác vào”, ông nói.

Ông Trump cũng tỏ ra thản nhiên trước lo ngại rằng việc Mỹ điều lực lượng đặc nhiệm tới Caracas để bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro có thể bị những nước khác lợi dụng làm tiền lệ.

Khi được hỏi liệu ông có nghĩ mình đã tạo ra một tiền lệ mà sau này nhìn lại, ông có thể thấy hối tiếc hay không, ông Trump cho rằng cách ông nhìn nhận Venezuela dưới thời ông Maduro là hoàn toàn khác so với cách các siêu cường khác đang nhìn nhận vấn đề của họ.

“Mỹ đã phải đối diện với mối đe dọa thực sự. Không có ma túy hay băng đảng tội phạm từ bên ngoài tràn vào các siêu cường khác. Họ không phải đối diện với những điều tồi tệ mà chúng ta phải chịu”, ông Trump lập luận.

Ông Trump cũng thể hiện sự tự tin rằng các siêu cường trên thế giới khó có thể tiến hành đòn tấn công hoặc phong tỏa đối với các vùng lãnh thổ, khi ông còn đang là Tổng thống Mỹ.

Về quyền lực bên trong nước Mỹ, ông Trump cho rằng các thẩm phán chỉ có quyền hạn chế chương trình nghị sự của ông “trong một số hoàn cảnh nhất định”.

Dù vậy, ông cũng đã tính tới các hướng đi khác nếu gặp bất lợi từ phía tòa án. Chẳng hạn, nếu các mức thuế đã được ông ban hành bị Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ, ông có thể “đóng gói lại” các mức thuế này dưới dạng phí cấp phép nhập khẩu.

Về việc kiểm soát an ninh trong nước, ông Trump khẳng định ông được bầu làm Tổng thống Mỹ để khôi phục luật pháp và trật tự, ông sẵn sàng viện dẫn Đạo luật Chống nổi dậy để có thể triển khai quân đội ở trong nước, thực hiện các biện pháp mạnh nếu thấy cần thiết.

“Dù vậy, xét về tình hình trong nước, tính đến nay, tôi vẫn chưa thấy cần phải làm vậy”, ông Trump nói.