Trở lại World Cup sau 52 năm, đội bóng châu Phi không thể vui trọn vẹn

Con đường đến World Cup 2026 của nhiều đại diện châu Phi không chỉ có những đối thủ mạnh, mà còn chất chứa hàng loạt trở ngại ngoài sân cỏ. Ngay cả những đội tuyển có sự góp mặt của các ngôi sao như Mohamed Salah, Sadio Mané và Achraf Hakimi cũng phải thích nghi với những thử thách chưa từng có trước ngày bóng lăn.

Các tuyển châu Phi gặp không ít khó khăn tại World Cup 2026. Ảnh: Reuters.

Ebola và những rào cản ngoài sân cỏ

CHDC Congo sẽ trở lại World Cup vào tháng 6 sau 52 năm chờ đợi. Tuy nhiên, thay vì tận hưởng trọn vẹn niềm vui giành vé đến ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh, đội tuyển này lại phải đối mặt với hàng loạt trở ngại.

Khó khăn đầu tiên xuất hiện ngay trên sân nhà. Theo Reuters, trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh Ebola, đội tuyển Congo buộc phải hủy trại huấn luyện tại Kinshasa cùng các hoạt động giao lưu với người hâm mộ và lễ xuất quân. Chỉ vài tuần trước ngày khai mạc World Cup, đội bóng phải chuyển toàn bộ kế hoạch tập huấn sang Bỉ, đánh mất cơ hội chuẩn bị trong bầu không khí cuồng nhiệt của khán giả quê nhà.

Đợt bùng phát Ebola cũng khiến các nước đồng chủ nhà World Cup 2026 siết chặt các biện pháp phòng dịch. Sau cảnh báo từ WHO, Mỹ, Mexico và Canada tăng cường giám sát y tế đối với người nhập cảnh từ các vùng có dịch. Riêng Mỹ tạm thời hạn chế nhập cảnh đối với những người từng đến CHDC Congo, Uganda hoặc Nam Sudan trong vòng 21 ngày.

Các thành viên đội tuyển quốc gia CHDC Congo ăn mừng sau khi giành quyền tham dự World Cup 2026 hồi tháng 4. Ảnh: Reuters.

Những quy định mới không ảnh hưởng trực tiếp đến các cầu thủ Congo bởi phần lớn tuyển thủ đều đang thi đấu cho các câu lạc bộ ngoài châu Phi, chủ yếu tại châu Âu. Tuy nhiên, ban huấn luyện, nhân viên hậu cần và các thành viên làm việc trong nước phải rời Congo sớm hơn dự kiến để tránh gặp trở ngại khi nhập cảnh vào Mỹ.

Theo nguồn tin của Morocco World News, Nhà Trắng còn yêu cầu đội tuyển quốc gia CHDC Congo duy trì môi trường sinh hoạt khép kín nghiêm ngặt trong 21 ngày trước khi nhập cảnh vào Mỹ để tham dự World Cup.

Trong thời gian này, toàn đội duy trì sinh hoạt khép kín, hạn chế tiếp xúc với người bên ngoài nhằm loại bỏ nguy cơ lây nhiễm trước khi đến Houston vào ngày 11/6. Những thành viên hội quân muộn sẽ phải tuân thủ quy trình giám sát riêng trước khi tham gia sinh hoạt cùng toàn đội. Dù vậy, Liên đoàn Bóng đá CHDC Congo không có ý định thay đổi kế hoạch ban đầu.

Không chỉ đội tuyển, người hâm mộ Congo cũng đứng trước nguy cơ gặp khó khăn trong việc sang Bắc Mỹ cổ vũ đội nhà trong lần trở lại World Cup đầu tiên kể từ năm 1974. Các biện pháp kiểm dịch, quy trình xét duyệt nhập cảnh nghiêm ngặt hơn cùng những hạn chế đi lại liên quan đến Ebola có thể khiến nhiều cổ động viên không thể đồng hành cùng đội bóng như mong muốn.

Độ cao và những hành trình nghìn km

Trong trận mở màn gặp chủ nhà Mexico vào ngày 11/6, Đội tuyển Nam Phi sẽ thi đấu trên sân Azteca ở Mexico City, nơi nằm ở độ cao khoảng 2.200 m so với mực nước biển. Ở môi trường này, lượng oxy trong không khí thấp hơn đáng kể, khiến cơ thể phải làm việc nhiều hơn để đưa oxy đến các cơ bắp. Với các cầu thủ, điều đó đồng nghĩa nguy cơ hụt hơi sớm hơn, nhanh mất sức hơn và khó duy trì cường độ vận động cao.

Thách thức càng lớn hơn khi không phải mọi tuyển thủ Nam Phi đều quen với điều kiện thi đấu trên cao. Không ít thành viên đội tuyển hiện thi đấu tại châu Âu, nơi phần lớn sân vận động nằm gần mực nước biển. Việc chuyển sang thi đấu ở độ cao trên 2.000 m trong thời gian ngắn có thể tạo ra những thay đổi đáng kể đối với hệ tim mạch và hô hấp.

Để giảm bớt tác động của độ cao, HLV Hugo Broos từng lên kế hoạch đưa đội tuyển sang Mexico sớm gần hai tuần nhằm giúp các cầu thủ có thêm thời gian thích nghi. Tuy nhiên, kế hoạch này gặp trở ngại khi Nam Phi vướng các thủ tục visa trước ngày lên đường, khiến thời gian chuẩn bị tại Mexico bị thu hẹp so với dự kiến.

Các cầu thủ đội tuyển Nam Phi tập luyện tại sân Orlando ở Soweto (Nam Phi) ngày 28/5 nhằm chuẩn bị cho World Cup 2026. Ảnh: Reuters

Nam Phi sẽ đóng quân tại Pachuca, thành phố nằm còn cao hơn Mexico City khoảng 200 m, nhằm giúp các cầu thủ có thêm thời gian thích nghi trước khi bước vào giải đấu. Theo chiến lược gia người Bỉ, những ngày đầu tiên sẽ là giai đoạn khó khăn nhất bởi các cầu thủ không thể tập luyện với cường độ tối đa do ảnh hưởng của độ cao.

"Trong những ngày đầu tiên, các cầu thủ sẽ khó có thể tập luyện với cường độ tối đa vì ảnh hưởng của độ cao. Chúng tôi sẽ dành thời gian để cơ thể thích nghi trước khi tăng khối lượng vận động trong tuần thứ hai", HLV Broos cho biết.

Ngoài ra, lần đầu tiên trong lịch sử, World Cup được tổ chức tại ba quốc gia gồm Mỹ, Canada và Mexico. Điều này khiến việc di chuyển trở thành một thử thách không nhỏ với các đội tuyển, theo ESPN. Với các đại diện châu Phi, họ phải vượt qua Đại Tây Dương để đến Bắc Mỹ, sau đó tiếp tục di chuyển giữa các thành phố cách nhau hàng trăm, thậm chí hàng nghìn km trong suốt giải đấu.

Ngay cả những đội tuyển sở hữu các ngôi sao hàng đầu như Mohamed Salah của Ai Cập, Sadio Mané của Senegal hay Achraf Hakimi của Morocco cũng phải đối mặt với lịch trình di chuyển dày đặc giữa ba quốc gia chủ nhà.

Theo Luke Jenkinson, CLB San Diego FC, người đang thực hiện nghiên cứu tiến sĩ về tác động của việc di chuyển đối với cầu thủ bóng đá, những chuyến bay dài không chỉ gây mệt mỏi đơn thuần mà còn làm xáo trộn nhịp sinh học của cơ thể.

Hệ quả dễ nhận thấy nhất là rối loạn giấc ngủ. Tuy nhiên, Jenkinson cho biết các cầu thủ có nguy cơ gặp vấn đề về tiêu hóa, giảm khả năng hấp thu dinh dưỡng, đặc biệt là carbohydrate - nguồn năng lượng quan trọng cho các hoạt động cường độ cao. Quá trình bù nước của cơ thể cũng có thể bị ảnh hưởng.

Khi giấc ngủ bị gián đoạn, dinh dưỡng không được hấp thu tối ưu và thời gian hồi phục bị rút ngắn, nguy cơ chấn thương bắt đầu tăng lên. "Rất nhiều ca chấn thương cơ bắp xảy ra sau những chuyến di chuyển dài và tình trạng thiếu hồi phục", Jon Poli, Giám đốc chuẩn bị thể lực của Vancouver Whitecaps, cho biết.