|
|
Một bệnh nhân mắc viêm não mô cầu điều trị tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP.HCM. Ảnh: BVCC. |
Theo báo cáo của Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TP.HCM (HCDC), qua điều tra dịch tễ tuần 14 (30/3-5/4), thành phố ghi nhận một trường hợp tại phường Hòa Hưng mắc viêm màng não mô cầu không qua khỏi. Kết quả cấy dịch não tủy xác định dương tính với vi khuẩn Neisseria meningitidis, nhóm huyết thanh B.
Bệnh nhi nhập viện trong tình trạng nặng sau một ngày khởi phát bệnh, được chẩn đoán viêm màng não mô cầu thể tối cấp. Dù được điều trị tích cực, bệnh nhân không qua khỏi. Đây là thể bệnh nguy hiểm nhất, diễn tiến nhanh, thường không có dấu hiệu cảnh báo và có thể xảy ra ở bất kỳ ai.
Theo bác sĩ Đinh Văn Thới, Viện Pasteur TP.HCM, bệnh do não mô cầu là bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn Neisseria meningitidis gây ra, với 13 nhóm huyết thanh, trong đó các nhóm A, B, C, Y, W-135 chiếm hơn 90% ca mắc trên toàn cầu. Dù đã có kháng sinh và vaccine, bệnh vẫn là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây viêm màng não và nhiễm trùng nặng, có thể dẫn đến không qua khỏi nhanh chóng ngay cả ở người khỏe mạnh.
Trên thế giới, trẻ dưới 1 tuổi và thanh thiếu niên 10-20 tuổi là nhóm chịu ảnh hưởng nhiều nhất. Tại khu vực phía Nam, nhóm thanh thiếu niên hiện chiếm tỷ lệ mắc cao.
Tại Việt Nam, bệnh lưu hành rải rác quanh năm nhưng có nguy cơ bùng phát thành dịch khi thời tiết lạnh. Trong 3 tháng đầu năm, cả nước ghi nhận 24 ca mắc não mô cầu, trong đó có 4 ca không qua khỏi, tăng so với cùng kỳ năm trước. Các ca bệnh xuất hiện rải rác trong cộng đồng, tập trung nhiều tại khu vực Đông Nam Bộ.
Các khu vực có nguy cơ cao là nơi đông dân cư, chật chội, điều kiện vệ sinh kém hoặc có sự luân chuyển dân cư thường xuyên. Giới chuyên môn cảnh báo, thời gian tới có thể tiếp tục ghi nhận thêm ca bệnh nếu không triển khai quyết liệt các biện pháp kiểm soát dịch từ sớm.
Bệnh não mô cầu lây truyền qua đường hô hấp, chủ yếu qua giọt bắn khi tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết mũi, họng của người bệnh hoặc người lành mang trùng. Bệnh thường khởi phát đột ngột với các triệu chứng như sốt cao, đau đầu dữ dội, nôn, cứng gáy, mệt lả, có thể kèm phát ban xuất huyết, rối loạn ý thức hoặc sốc.
Bệnh có biểu hiện lâm sàng đa dạng, gồm viêm màng não mủ, nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn, viêm khớp, viêm màng ngoài tim... Trong đó, viêm màng não mủ và nhiễm khuẩn huyết là thường gặp nhất. Người bệnh có thể đối mặt với di chứng nặng nề như điếc, liệt, chậm phát triển trí tuệ hoặc không qua khỏi.
Bác sĩ Thới khuyến cáo người dân cần giữ vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, súc miệng bằng dung dịch sát khuẩn, giữ ấm cơ thể, đảm bảo nơi ở thông thoáng. Khi ho, hắt hơi cần che miệng, đeo khẩu trang khi có dấu hiệu viêm đường hô hấp, hạn chế tụ tập nơi đông người và tránh tiếp xúc với người nghi mắc bệnh. Khi xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ như sốt cao, đau đầu, nôn, cứng cổ, cần đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời.
Diễn biến dịch bệnh khác, theo HCDC, tuần 14 TP.HCM ghi nhận 547 ca sốt xuất huyết, giảm 5,8% so với trung bình 4 tuần trước; lũy kế 13.860 ca, tăng hơn 80% so với cùng kỳ 2025, song xu hướng chung đang giảm và duy trì dưới ngưỡng cảnh báo từ tuần 6. Thành phố ghi nhận 1 ca sốt xuất huyết không qua khỏi, giảm so với cùng kỳ.
Cùng thời gian, số ca tay chân miệng tăng mạnh với 1.347 ca trong tuần 14 (tăng 64%), lũy kế 10.496 ca, cao hơn 182,4% so với cùng kỳ và vượt ngưỡng cảnh báo. Ngành y tế khuyến cáo tăng cường giám sát, xử lý ổ dịch và truyền thông phòng bệnh, đặc biệt tại trường mầm non; đã ghi nhận 4 ca tay chân miệng không qua khỏi từ đầu năm.
Khoảng trống y khoa về một hội chứng quen thuộc
Căng thẳng độc hại là một hội chứng nhiều người gặp phải. Có điều, các nghiên cứu y khoa về vấn đề này chưa toàn diện. Đây là khoảng trống gây khó khăn cho việc điều trị. Mục Sức khỏe giới thiệu cuốn sách Tầng giếng sâu – cuốn sách mang tới cho người đọc một cái nhìn đầy đủ và sâu sắc hơn về những ảnh hưởng của "nghịch cảnh thời thơ ấu" (ACE) với sức khỏe tinh thần của con người.
