‘Thiên đường máu’ có Hoài Lâm - chủ đề hấp dẫn nhưng nhiều hạn chế

Chưa khi nào, nạn lừa đảo trực tuyến lại trở thành chủ đề thu hút bàn luận xôn xao như năm qua. Số liệu của Cục An ninh mạng và Phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao cho biết chỉ trong 8 tháng đầu năm 2025, cả nước ghi nhận hơn 1.500 vụ lừa đảo trực tuyến với tổng thiệt hại khoảng 1.660 tỷ đồng - những con số phản ánh mức độ nghiêm trọng và xu hướng gia tăng báo động của tội phạm công nghệ cao.

Giữa lúc lừa đảo trực tuyến trở thành từ khóa nóng, Thiên đường máu ra mắt, trở thành phim điện ảnh Việt tiên phong khai thác chủ đề này. "Con chim dậy sớm sẽ bắt được sâu", phim gây sốt như kỳ vọng, dễ dàng dắt túi hàng chục tỷ đồng nhờ việc kéo chân thượng đế ra rạp sau khi nghe những lời quảng bá giật gân, hấp dẫn trên truyền thông.

Thế nhưng chất lượng phim, với một bộ phận khán giả, dường như lại là một “cú lừa”.

Tiềm năng từ chủ đề độc đáo

Gắn nhãn 16+ với nhiều cảnh bạo lực, Thiên đường máu xoay quanh hành trình của Tuấn (Quang Tuấn) lạc vào “khu tự trị” ở nước ngoài, nơi nhiều người Việt Nam nghe theo lời dụ dỗ việc nhẹ lương cao sang thử việc. Nhưng thực chất, đây lại là địa ngục trần gian khi các nạn nhân bị giam kín, đánh đập tàn nhẫn. Họ buộc phải lừa chính đồng bào của mình dựa trên những kịch bản được tổ chức tội phạm cung cấp sẵn.

Giữa thời điểm khán giả Việt “bội thực” kinh dị và tình cảm gia đình, bộ phim của Hoàng Tuấn Cường xuất hiện như một điểm sáng về đề tài lạ, mới mẻ. Tác phẩm mạnh dạn khai thác vấn nạn gai góc, gây nhức nhối dư luận thời gian qua, bóc trần nỗi sợ bị mất quyền tự do và cái giá phải trả cho giấc mộng đổi đời của nhiều người Việt nhẹ dạ cả tin.

Dù chủ đề lừa đảo trực tuyến không hiếm tại khu vực lẫn trên thế giới, Thiên đường máu vẫn có thể coi là món ăn tinh thần độc đáo tại rạp Việt. Cũng bởi vậy mà tác phẩm dễ dàng đánh thức sự hứng thú của khán giả, ngay từ nhan đề đã tạo ra sức hấp dẫn nhất định.

Quang Tuấn trong phim.

Phim nhập đề nhanh, không mất nhiều thời gian để dẫn dắt người xem tiến vào hành trình đầy ác mộng ở các khu tự trị.

Tại đây, những nạn nhân không chỉ bị hành hạ thể xác với hình phạt đánh đập, chích điện, bỏ đói, tra tấn công khai… mà còn bị sỉ nhục, đàn áp về tinh thần. Nhiều người trong số họ từng cố gắng trốn chạy, song cái giá phải rất đắt. Gần như không gì có thể giúp các nạn nhân thoát khỏi hang hùm, trừ phi được người thân mang tiền đến chuộc.

Đâu đó, bức tranh Thiên đường máu mang dáng dấp của No more bets, cũng là phim chủ đề lừa đảo trực tuyến của Hong Kong, ra mắt năm 2023. Nhiều chi tiết quen thuộc về hình thức lừa đảo hay hệ thống tổ chức các khu tự trị đều dựa trên “mẫu số chung” của đề tài này, chưa cho thấy nhiều phát hiện mới mẻ, đột phá. Nạn nhân thường bị “cách ly” trong một khu biệt lập, không thể liên lạc ra bên ngoài. Tại đó, mọi nỗ lực phản kháng để trở nên công cốc.

Tương tự No more bets, Thiên đường máu cũng cung cấp cho người xem nhiều điểm nhìn. Không riêng hành trình của Tuấn đi tìm em gái rồi lạc vào hang ổ lừa đảo, phim còn mở ra tuyến truyện của Thành (Hoài Lâm), một chàng trai trẻ tham làm giàu mà sa chân vào vũng lầy. Cả hai sau thời gian tiếp xúc nảy sinh ý định bắt tay để đào tẩu, nhưng hành trình đâu dễ như họ nghĩ.

Dẫu vậy, Thiên đường máu vẫn có những khác biệt nhất định trong tình tiết ở nửa sau, nhất là việc phát triển tuyến nhân vật phản diện do Sỹ Toàn và Quách Ngọc Ngoan thủ vai. Họ một mặt là những kẻ giám sát tàn bạo, đảm bảo cho hệ thống lừa đảo vận hành trơn tru, nhưng mặt khác cũng chỉ là tay sai, quân cờ cho các ông trùm thực sự đứng sau đường dây lừa đảo xuyên biên giới.

Thiên đường máu cho thấy sự chỉn chu trong khâu sản xuất. Bối cảnh trại tập trung tù túng, nơi hàng trăm con người bị nhốt vào một căn phòng hẹp với sự giám sát 24/7 của lính gác cùng camera tạo được cảm giác ngột ngạt nhất định.

Nhiều hạn chế

Nhan đề Thiên đường máu gợi mở những ý tưởng đầy hứa hẹn về nạn lừa đảo xuyên quốc gia, nơi giấc mơ làm giàu bị thế chỗ bởi sự thực tàn khốc của hiện thực, mà cái giá phải trả là máu, tính mạng của nạn nhân.

Đáng tiếc, kịch bản lại chưa thể đào sâu bi kịch của “thiên đường” bên kia biên giới. Biên kịch loay hoay trong việc bóc trần hiện thực khắc nghiệt và xây dựng bức tranh nhân tính giữa những lừa lọc và tội ác - phản ánh qua hành trình thay đổi nhận thức hoặc phản kháng của nạn nhân.

Một cảnh trong phim.

Một nút thắt đắt giá nhưng bị lãng quên là về mô hình vòng lặp tuần hoàn: những kẻ lừa đảo biến nạn nhân thành những kẻ lừa đảo mới. Việc thao túng tâm lý nạn nhân, gieo rắc tư tưởng dám làm mới có cơ hội đổi đời chưa được tái hiện sắc nét. Thay vào đó, người xem hầu như chỉ chứng kiến những màn tra tấn lặp lại - một hình thức thống trị dựa trên nỗi sợ thể xác.

Vì lẽ đó, bức tranh Thiên đường máu một màu: nạn nhân chỉ hiện lên với nỗi khiếp sợ suốt thời lượng tác phẩm. Việc đặt ngược câu hỏi “nạn nhân” có thực sự là nạn nhân, hay ranh giới giữa nạn nhân và tội phạm mong manh thế nào, tâm lý giằng xé ra sao, hoàn toàn bị phớt lờ. Thiên đường máu vì thế chỉ như một bản tổng hợp của nhiều đoạn phim máu me tái hiện những cảnh lạnh người mà khán giả đã chứng kiến hoặc nghe trên truyền thông, báo đài, chứ chưa thực sự dấn sâu vào khám phá bản chất, bi kịch thực sự của những hang ổ lừa đảo.

Kịch bản thiếu chiều sâu, cách dàn dựng phim cũng hạn chế, mơ hồ giữa chất hành động và tâm lý. Sở dĩ nói như vậy vì trên khía cạnh hành động, Thiên đường máu thiếu vắng những âm mưu tội phạm cho tới kế hoạch đào thoát của nạn nhân. Mọi thứ diễn ra bản năng, hời hợt, chỉ như cưỡi ngựa xem hoa. Ngay cả chuyên án của cán bộ chức năng triệt phá băng đảng lừa đảo cũng phác họa hời hợt, khiến cao trào không xuất hiện một cách đúng nghĩa. Cảnh kịch tính nhất phim - khi Tuấn và Thành bỏ trốn - hiện lên đáng quên khi chỉ là một chuỗi hành động bộc phát dẫn đến kết quả đi vào ngõ cụt.

Thiên đường máu càng không nổi trội ở khía cạnh tâm lý, vì chưa đào sâu hành trình cảm xúc của bất kỳ nhân vật nào. Phim ôm đồm nhân vật, nhưng cả những vai chính như Tuấn cũng rơi vào trạng thái thiếu đất diễn. Người xem chỉ thấy nhân vật bị tra tấn hết lần này tới lần khác, thậm chí nỗi sợ cũng dần trở nên chai lỳ. Kịch bản lẽ ra đã ghi điểm khi làm rõ được mâu thuẫn đáng lưu tâm, rằng điều ổ nhóm lừa đảo lấy đi không chỉ là nỗi sợ của nạn nhân, mà còn là đạo đức và nhân tính. Nó thể hiện trong cách những người bị buộc phải lừa đảo cảm thấy day dứt, áy náy vì đã đưa thêm người khác vào tròng, hay thấy thỏa mãn và hài lòng vì đã "đạt chỉ tiêu".

Nửa đầu phim ngồn ngộn cảnh tra tấn, mang lại cảm giác minh họa phô trương. Bước sang nửa sau, hành trình vùng lên của Tuấn lại nhạt nhòa, nhiều kẽ hở. Động lực lớn nhất của nhân vật là tìm lại em gái, nhưng Tuấn liên tục tự đẩy bản thân vào những tình huống sống còn một cách ngớ ngẩn. Nhân vật hành động bất chấp hậu quả và không chút tính toán, khiến người xem cảm giác ức chế hơn là đồng cảm.

Quang Tuấn là lựa chọn phù hợp với dạng vai nghèo khổ, lành tính, có chút gì đó ngờ nghệch. Nét diễn của anh khiến người ta tin vào sự ngây ngô của Tuấn, một chàng trai nông thôn đầy bỡ ngỡ khi vô tình rơi vào sào huyệt tội phạm.

Kịch bản phim hời hợt, nhiều lỗ hổng.

Thế nhưng, Quang Tuấn gây thất vọng khi giữ biểu cảm ngờ nghệch, hoang mang suốt thời lượng tác phẩm, thiếu những sắc thái tâm lý khác. Ở một số cảnh đấu tranh tâm lý đáng lẽ đã có thể là điểm neo cảm xúc, như khi Tuấn quỳ lạy van xin Phú như tia hy vọng cuối cùng, ánh mắt Quang Tuấn thiếu lực, nhìn trừng trừng vào một điểm, chưa cho thấy sự rung động khẩn thiết của một người tuyệt vọng tìm thấy ánh sáng.

Trong khi, tuyến nhân vật Thành tỏ ra lạc lõng trong phim. Vai diễn của Hoài Lâm dường như chỉ đóng vai trò chất liệu truyền thông cho phim, thay vì thực sự là một mảnh ghép có ý nghĩa trong bức tranh Thiên đường máu. Mối liên kết giữa Thành và Tuấn khá khiên cưỡng. Trong khi, nhiều lời thoại nhân vật với ý đồ câu cảm xúc khán giả và truyền tải thông điệp nhưng lồng ghép thiếu tự nhiên, theo kiểu “Lúc ở nhà ước mơ làm đủ thứ, xa nhà rồi ước mơ chỉ là được về nhà”.

Điểm sáng diễn xuất thuộc về bộ đôi phản diện do Quách Ngọc Ngoan và Sỹ Toàn hóa thân. Không cần làm lố, gào thét hay phùng mang trợn mắt như nữ phản diện do Thanh Hương thể hiện, bộ đôi thể hiện sự nguy hiểm, tàn độc qua ánh mắt lạnh lẽo. Biên kịch có ý tưởng đáng ghi nhận khi phát triển câu chuyện riêng của phản diện, cho thấy góc khuất giấu kín phía sau thân phận của những kẻ tưởng chừng như đã mất tính người. Song, cách móc nối tình tiết còn rối, tuyến truyện về Phú và người tình cũ khép lại trong sự hoang mang của khán giả.

Cách dựng lạm dụng hồi tưởng cũng khiến những cảnh nhớ nhung gia đình trở nên sến súa, mang tính mồi chài cảm xúc hơi lộ liễu. Trong khi, cảnh hành động chỉ lặp lại những màn tra tấn ồn ào, không điểm nhấn. Thước phim đấm đá đúng nghĩa hồi cuối diễn ra giữa hai phản diện chưa kịp để lại ấn tượng, chủ yếu lợi dụng góc quay cận, chuyển động camera nhanh để che giấu hạn chế.

Thiên đường máu, vì thế, mới chỉ để lại ấn tượng về tính mạnh dạn trong đề tài. Phim mở ra với ý tưởng hấp dẫn, nhưng đáng tiếc lối khai triển còn vụng, nhiều lỗ hổng nội dung rồi vội vã khép lại trong cảm giác hụt hẫng của khán giả.