Phát hiện mắc bệnh nguy hiểm từ một vết loét trên da

Vết loét đặc trưng của sốt mò trên da người bệnh. Ảnh: BVCC.

Bệnh nhân 88 tuổi nhập viện trong tình trạng sốt cao liên tục suốt 3 ngày. Dù đã sử dụng thuốc hạ sốt tại nhà và được điều trị tại tuyến huyện với chẩn đoán theo dõi nhiễm khuẩn huyết, tình trạng vẫn không cải thiện. Người bệnh tiếp tục sốt cao, mệt nhiều hơn nên được chuyển lên khoa Hồi sức tích cực - Chống độc, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ.

Tại đây, trong quá trình thăm khám và khai thác lại bệnh sử, các bác sĩ phát hiện một vết loét nhỏ ở vùng da kín. Đây là dấu hiệu điển hình của vết mò đốt - chi tiết tưởng chừng rất dễ bị bỏ sót nhưng lại trở thành manh mối quan trọng giúp định hướng lại chẩn đoán. Bệnh nhân sau đó được điều trị theo phác đồ đặc hiệu.

Theo PGS.TS.BS Phùng Nguyễn Thế Nguyên, Bộ môn Nhi, Đại học Y Dược TP.HCM, sốt mò (hay còn gọi là sốt do ấu trùng mò hoặc sốt bụi rậm) là bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn Orientia tsutsugamushi gây ra. Tác nhân này thuộc nhóm Rickettsia và lây sang người qua vết đốt của ấu trùng mò.

Sau khi bị đốt, người bệnh thường xuất hiện sốt cao kéo dài, kèm theo mệt mỏi, đau đầu và đau nhức toàn thân. Một dấu hiệu khá điển hình của bệnh là vết loét tại vị trí bị mò đốt. Tuy nhiên, tổn thương này thường không gây đau hay ngứa nên rất dễ bị bỏ sót.

Thông thường, vết loét chỉ xuất hiện đơn độc, có dạng hình tròn hoặc bầu dục với kích thước khoảng 5-10 mm. Giai đoạn đầu, vùng tổn thương có màu vàng xám, sau đó đóng vảy màu sẫm. Vết loét có thể nằm ở những vị trí kín đáo như nách, bẹn, vùng sinh dục, dưới ngực hoặc các nếp gấp da, khiến người bệnh khó nhận biết nếu không kiểm tra kỹ.

Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, sốt mò có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm. Vi khuẩn có khả năng tấn công nhiều cơ quan trong cơ thể, từ hệ thần kinh, tim mạch đến hô hấp và thận.

Ở hệ thần kinh, người bệnh có thể bị rối loạn tri giác, viêm màng não hoặc viêm não. Tại tim mạch, bệnh có thể gây viêm cơ tim, viêm mạch máu, thậm chí dẫn đến trụy tim mạch. Một số trường hợp còn gặp viêm phổi, suy hô hấp, suy thận hoặc tình trạng gan, lách và hạch bạch huyết to lên. Hiếm gặp hơn nhưng rất nguy hiểm là các biến chứng rối loạn đông máu hoặc hội chứng thực bào máu.

Để phòng bệnh, các chuyên gia khuyến cáo người dân, đặc biệt là trẻ em và những người thường xuyên làm việc ngoài trời, hạn chế tiếp xúc với khu vực nhiều cỏ dại, bụi rậm hoặc nền đất ẩm thấp - môi trường thuận lợi cho ấu trùng mò sinh sống.

Khi phải làm việc hoặc đi lại ở những nơi này, nên mặc quần áo dài tay, buộc kín ống quần, mang tất hoặc ủng để giảm nguy cơ bị đốt. Sau khi trở về từ các khu vực có nguy cơ, cần kiểm tra kỹ cơ thể, nhất là những vùng da kín.

Nếu xuất hiện sốt cao kéo dài không rõ nguyên nhân, đặc biệt kèm theo vết loét bất thường trên da, người bệnh nên đến cơ sở y tế sớm để được thăm khám. Việc phát hiện đúng nguyên nhân ngay từ đầu có ý nghĩa quan trọng, giúp điều trị hiệu quả và hạn chế các biến chứng nguy hiểm của bệnh.