Trả lời phóng viên tại Nhà Trắng hỏi về khả năng không kích hạn chế nhằm ép Iran chấp nhận thỏa thuận, Tổng thống Donald Trump khẳng định: "Tôi có thể nói rằng mình đang cân nhắc điều đó".
Theo Reuters, kế hoạch quân sự của Mỹ đã ở giai đoạn nâng cao, bao gồm cả phương án nhắm vào các cá nhân cụ thể hoặc thay đổi chính quyền tại Tehran trong những ngày tới.
Tờ Wall Street Journal nếu giải pháp ban đầu bế tắc, Washington có thể leo thang thành chiến dịch quân sự lớn hơn nhằm làm suy yếu hoặc lật đổ chính quyền Iran.
Trước đó, tại Hội đồng Hòa bình ngày 19/2, ông Trump đã ra tối hậu thư từ 10-15 ngày để Iran ký kết thỏa thuận hạt nhân "có ý nghĩa", kèm lời đe dọa về "những điều tồi tệ" nếu lằn ranh đỏ bị vi phạm.
Ngày 20/2, Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi cho biết đang hoàn thiện dự thảo đề xuất mới và kỳ vọng sẽ sẵn sàng trong 2-3 ngày tới. Trong cuộc phỏng vấn với MS NOW, ông Araqchi tiết lộ tại Geneva, phía Mỹ không yêu cầu mức làm giàu urani bằng không và Tehran cũng không đề xuất đình chỉ hoạt động này. Hai bên đang thảo luận về các "biện pháp xây dựng lòng tin" để đổi lấy việc dỡ bỏ trừng phạt.
Tuy nhiên, Nhà Trắng đã lập tức dập tắt những tín hiệu lạc quan này bằng tuyên bố: “Tổng thống đã nêu rõ lập trường: Iran không được phép sở hữu vũ khí hạt nhân, không có năng lực chế tạo và không được phép làm giàu urani”. Ông Araqchi cảnh báo bất kỳ hành động quân sự nào của Mỹ lúc này cũng sẽ dập tắt mọi nỗ lực đạt được thỏa thuận.
Trước nguy cơ bùng nổ xung đột, Iran cũng đã ráo riết sửa chữa các cơ sở tên lửa chủ chốt, căn cứ không quân và gia cố chương trình hạt nhân. Tehran đồng thời bổ nhiệm các tướng lĩnh kỳ cựu vào vị trí trọng yếu, tổ chức diễn tập hải quân quy mô lớn tại Vịnh Ba Tư nhằm phô diễn sức mạnh răn đe.
 |
| Binh sĩ Iran tham dự cuộc tập trận hải quân chung gần đây giữa Iran và Nga ở miền nam Iran. Ảnh: Quân đội Iran. |
Iran xây pháo đài ngầm
Phân tích ảnh vệ tinh cho thấy Iran đã tái thiết các cơ sở tên lửa bị hư hại trong 12 ngày xung đột với Israel vào tháng 6/2025. Tại căn cứ Imam Ali ở Khorramabad, ảnh chụp ngày 5/1 cho thấy trong số 12 công trình bị phá hủy, 3 đã được xây lại, 1 được sửa chữa và 3 đang thi công. Khu vực này có các hầm phóng tên lửa đạn đạo, và xung quanh có dấu hiệu hoạt động xây dựng và gia cố.
Hai căn cứ khác cũng được sửa chữa trên quy mô lớn. Tại căn cứ không quân Tabriz ở phía tây bắc Iran, đường lăn và đường băng đã được khôi phục. Ở một căn cứ tên lửa phía bắc thành phố, các lối vào từng bị đánh sập đã mở lại, khu hỗ trợ gần cổng được xây dựng lại phần lớn và một số đường hầm đã thông suốt, theo phân tích của CNN và chuyên gia Sam Lair thuộc Trung tâm James Martin về Nghiên cứu Không phổ biến vũ khí hạt nhân.
Tại căn cứ không quân Hamadan ở miền tây, các hố bom trên đường băng đã được lấp và nhà chứa máy bay cũng đã được sửa chữa.
Iran còn nhanh chóng khôi phục cơ sở sản xuất tên lửa nhiên liệu rắn lớn nhất và mới nhất tại Shahrud. “Địa điểm quan trọng nhất là Shahrud, thiệt hại ở đó đã được khắc phục rất nhanh”, ông Sam Lair nói, đồng thời cho rằng dây chuyền mới không bị phá hủy và có thể đã hoạt động, khiến sản lượng động cơ tên lửa nhiên liệu rắn tại đây có thể cao hơn trước xung đột.
Song song, Iran tiếp tục gia cố các cơ sở hạt nhân. Ảnh vệ tinh ngày 10/2 do Viện Khoa học và An ninh Quốc tế (ISIS) phân tích cho thấy Iran tăng cường bảo vệ lối vào đường hầm tại khu phức hợp ngầm ở núi Pickaxe gần Natanz, với lớp bê tông mới và lượng đất lớn nhằm tăng khả năng chống không kích.
Tại cơ sở được gọi là Taleghan 2 trong tổ hợp quân sự Parchin, Iran đã hoàn tất lớp vỏ bê tông bao quanh và đang phủ đất lên trên. “Cơ sở này có thể sớm trở thành boong ke gần như khác hoàn toàn so với trước, mang lại mức bảo vệ đáng kể trước các đòn không kích”, Chủ tịch Viện ISIS David Albright cảnh báo.
Ở khu công nghiệp Tir số 7 gần Isfahan, nơi bị nghi tham gia sản xuất linh kiện máy ly tâm làm giàu urani, các công trình hư hại đã được xây lại. “Iran đang tái cấu trúc chương trình hạt nhân và tên lửa, có lẽ nhanh hơn Israel từng tuyên bố trong chiến dịch Rising Lion”, Jeffrey Lewis thuộc Middlebury College nhận định.
 |
| Ảnh vệ tinh cho thấy hoạt động tái thiết tại Căn cứ tên lửa Imam Ali ở Khorramabad. Ảnh: CNN. |
Cải tổ bộ máy chỉ huy thời chiến
Xung đột năm ngoái đã bộc lộ điểm yếu trong hệ thống chỉ huy của Iran khi phải chịu sức ép. Sau đó, Tehran đã củng cố Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao và thành lập Hội đồng Phòng thủ để điều hành trong thời chiến.
Ông Ali Shamkhani, tướng lĩnh kỳ cựu Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, được bổ nhiệm làm thư ký Hội đồng Phòng thủ với mục tiêu tăng cường chuẩn bị quốc phòng.
Hamidreza Azizi thuộc Viện Các vấn đề Quốc tế và An ninh Đức cho rằng động thái này cho thấy Iran tính đến khả năng Mỹ tấn công trực diện nhằm vào giới lãnh đạo cấp cao. “Vấn đề kế nhiệm ông Khamenei trở nên cấp thiết hơn và họ đang chuẩn bị cho kịch bản đó, tùy thuộc quy mô đợt tấn công Mỹ có thể thực hiện”, ông nói.
Trong nước, Iran siết chặt hơn nữa an ninh chính trị nội bộ. Và trong khi đàm phán diễn ra tại Geneva, Iran tổ chức diễn tập hải quân ở Vịnh Ba Tư. Lần đầu tiên, Vệ binh Cách mạng tạm thời đóng một phần eo biển Hormuz trong vài giờ để phục vụ diễn tập. Tuyến hàng hải này nối Vịnh Ba Tư và Vịnh Oman, nơi 20% sản lượng dầu toàn cầu lưu chuyển mỗi ngày.
Hải quân Iran cũng tập trận chung với Nga tại Vịnh Oman và phía bắc Ấn Độ Dương, diễn tập kịch bản giải cứu tàu bị chiếm giữ.
Trong bối cảnh cả hai bên gia tăng chuẩn bị, giới phân tích cho rằng Iran muốn gửi đi thông điệp răn đe. “Chiến thuật của Iran nhằm thuyết phục Mỹ rằng xung đột sẽ đi kèm cái giá đắt”, Giáo sư Vali Nasr thuộc Đại học Johns Hopkins nói.
