|
|
Một thiết bị đeo tích hợp cảm biến và AI để theo dõi sức khỏe. Ảnh: Bloomberg. |
Đông Nam Á và Ấn Độ sở hữu hệ sinh thái y tế năng động với tổng dân số hơn 2 tỷ người. Tuy nhiên, các khu vực này ghi nhận chênh lệch lớn về khả năng tiếp cận dịch vụ. Tình trạng già hóa nhanh, sự gia tăng của các bệnh mạn tính khiến mỗi khu vực đối mặt thách thức riêng.
Để giải quyết vấn đề, các quốc gia đang chú trọng vào những mô hình chăm sóc sức khỏe mới, xoay quanh công cụ phát hiện bệnh sớm, mở rộng mạng lưới sàng lọc lưu động, theo dõi sức khỏe tại nhà, hỗ trợ các phòng khám cộng đồng và bệnh viện khu vực.
Những xu hướng trên đang thúc đẩy nhu cầu với thiết bị y tế nhỏ gọn và tính di động cao, nền tảng cốt lõi đến từ công nghệ thu nhỏ, cảm biến và kết nối không dây. Song song phần cứng, xu hướng tích hợp AI cũng thu hút nhiều chú ý. Tuy nhiên, đây không phải điểm khởi đầu của quá trình phát triển công nghệ y tế.
Thách thức khi đưa AI lên thiết bị y tế
Trả lời Tri Thức - Znews, ông DM Venkatesan, Tổng giám đốc Phát triển Kinh doanh Khu vực, Murata Electronics Singapore, cho rằng trong lĩnh vực y tế, AI chỉ có thể mang lại giá trị khi được xây dựng trên nền tảng dữ liệu đáng tin cậy, công nghệ cảm biến chính xác, giá trị lâm sàng rõ ràng và khả năng triển khai trong thực tế.
"Đối với các giải pháp AI trong y tế, chất lượng dữ liệu đầu vào là yếu tố then chốt. Nếu dữ liệu từ cảm biến không ổn định, chưa đầy đủ hoặc không có giá trị lâm sàng, AI sẽ khó tạo ra những kết quả phân tích đáng tin cậy", ông Venkatesan chia sẻ.
Việc đưa AI vào thiết bị y tế chính xác cao thường bộc lộ 4 thách thức lớn. Yếu tố đầu tiên đến từ chất lượng tín hiệu đầu vào. AI yêu cầu nguồn dữ liệu sạch để hoạt động ổn định. Phần cứng cần thu thập tín hiệu chính xác, ổn định và phản ánh đúng tình trạng sức khỏe.
 |
| Một loại mạch in co giãn cho thiết bị y tế đeo của Murata. Ảnh: Murata Manufacturing. |
Thách thức thứ 2 là giá trị lâm sàng. Theo ông Venkatesan, thiết bị phải xác định rõ tín hiệu thu thập để phản ánh đúng vấn đề sức khỏe, từ đó đưa ra bước can thiệp tiếp theo.
Yếu tố thứ 3 xoay quanh khả năng kiểm chứng tại địa phương. Khi Đông Nam Á và Ấn Độ là những thị trường đa dạng, việc thiết bị hoạt động tốt tại nơi này chưa chắc có kết quả tương tự ở quốc gia khác.
"Cần tính đến sự khác biệt về khí hậu, mô hình bệnh tật, hành vi người bệnh, cơ sở hạ tầng, quy trình khám chữa bệnh cũng như khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe tại từng thị trường", đại diện Murata Electronics Singapore chia sẻ.
Thách thức cuối cùng là tính khả thi khi triển khai hàng loạt. Giải pháp phải dễ sử dụng với bác sĩ, điều dưỡng, kỹ thuật viên và nhân viên y tế. Chi phí sản xuất và bảo trì thiết bị cần được duy trì ở mức hợp lý.
Tiềm năng từ các startup
Quá trình đưa sản phẩm công nghệ vào thực tiễn có nhiều rào cản. Theo ông Venkatesan, khó khăn lớn nhất đến từ việc triển khai tại nhiều thị trường khác nhau.
"Mỗi thị trường có yêu cầu riêng về quy định pháp lý, tiêu chuẩn đánh giá lâm sàng, quy trình lựa chọn và mua sắm tại cơ sở y tế, mô hình định giá, hạ tầng số cũng như cách thức tổ chức và cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe", ông Venkatesan nhấn mạnh.
Ví dụ, công nghệ hoạt động hiệu quả tại bệnh viện hiện đại có thể cần điều chỉnh để phù hợp với bệnh viện tuyến tỉnh, phòng khám cộng đồng, chương trình khám lưu động hoặc những nơi còn hạn chế về nguồn lực.
Mô hình kinh doanh tại từng quốc gia cũng khác nhau. Đại diện Murata lấy ví dụ về việc có nơi phù hợp với mô hình cung cấp thông qua cơ sở y tế, trong khi nơi khác lại ưu tiên trả phí theo mức sử dụng, cung cấp dưới dạng dịch vụ hoặc qua đối tác địa phương. Do đó, thị trường khu vực rất cần các startup am hiểu hệ thống y tế bản địa.
Nhằm tìm kiếm giải pháp thực tiễn, Murata Electronics Singapore, thuộc tập đoàn Murata Manufacturing (Nhật Bản), tổ chức KUMIHIMO Tech Camp Singapore 2026. Chương trình kêu gọi các startup từ Đông Nam Á và Ấn Độ cùng phát triển các giải pháp giải quyết những thách thức y tế cấp thiết trong khu vực.
Theo ban tổ chức, các đội dự thi sẽ được tiếp cận nền tảng phần cứng, linh kiện và công nghệ cốt lõi của Murata, đồng thời nhận hỗ trợ trực tiếp từ đội ngũ kỹ sư và chuyên gia kinh doanh của tập đoàn.
 |
| Logo Murata Manufacturing trong một triển lãm tại Nhật Bản. Ảnh: Reuters. |
Đơn đăng ký được mở đến hết ngày 31/7. Đội chiến thắng sẽ nhận giải thưởng tiền mặt trị giá khoảng 200 triệu đồng. Các dự án tiềm năng sẽ có cơ hội hợp tác dài hạn với Murata qua những dự án thử nghiệm thực tế.
Nói với Tri Thức - Znews, ông DM Venkatesan cho biết cuộc thi chào đón giải pháp công nghệ y tế ứng dụng AI. Tuy nhiên, đây không chỉ là ứng dụng AI đơn thuần, mà cần đáp ứng nhu cầu y tế thực tiễn tại khu vực Đông Nam Á và Ấn Độ.
Thực tế, ứng dụng AI không làm thay đổi các tiêu chuẩn đánh giá truyền thống. Một số yếu tố quan trọng gồm độ chính xác, tin cậy, tính an toàn, khả năng lặp lại kết quả, tính ổn định, khả năng sử dụng và chất lượng sản xuất.
Với sản phẩm AI, dữ liệu huấn luyện cần mang tính đại diện cao cho nhóm người dùng mục tiêu. Mô hình cũng cần duy trì hiệu quả trong các bối cảnh triển khai, dễ sử dụng và dễ hiểu khi cung cấp kết quả cho đội ngũ y tế.
"Giá trị của giải pháp không nằm ở việc tích hợp AI hay không, mà ở khả năng giúp bác sĩ, điều dưỡng và người bệnh đưa ra quyết định y tế nhanh, chính xác hơn, đồng thời góp phần mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe", ông Venkatesan nhấn mạnh.
Những câu hỏi chúng ta phải đối mặt trong thế giới AI
Chúng ta có rất nhiều câu hỏi về thế giới AI, mà đó đều là những nghi hoặc không dễ có ngay đáp án.
Cuốn sách Thời đại AI - Và tương lai loài người chúng ta trình bày cách AI làm thay đổi mối quan hệ của chúng ta với tri thức, chính trị và xã hội. Mục tiêu tối thượng của cuốn sách này là giải thích về AI và cung cấp cho độc giả những câu hỏi mà chúng ta sẽ phải đối mặt trong những năm tới lẫn bộ công cụ để bắt đầu trả lời chúng.
