Iran rung chuyển vì biểu tình, Mỹ cảnh báo tấn công

Lãnh tụ tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei phát biểu trong một cuộc họp tại Tehran, Iran ngày 3/1. Ảnh: Reuters

Theo tờ Dailysabah, Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 9/1 cảnh báo Washington có thể đáp trả bằng các cuộc không kích quân sự nếu chính quyền Iran đàn áp bạo lực những người biểu tình.

"Iran đang gặp rắc rối lớn. Theo tôi thấy, người dân đang giành quyền kiểm soát một số thành phố - điều mà chỉ vài tuần trước không ai nghĩ là có thể xảy ra", ông Trump nói.

Khi được hỏi về thông điệp gửi tới các nhà lãnh đạo Iran, ông Trump tuyên bố: "Tốt nhất các ông đừng khai nòng, vì nếu không chúng tôi sẽ nổ súng".

"Nếu họ bắt đầu giết người như đã từng làm trong quá khứ, chúng tôi sẽ can thiệp. Điều đó không có nghĩa là đưa bộ binh vào thực địa, mà là đánh thật mạnh vào những điểm gây tổn hại nghiêm trọng nhất cho họ", ông Trump khẳng định.

Phản ứng trước động thái của Mỹ và người biểu tình ngày càng gia tăng chống lại chính quyền, ngày 9/1, Đại giáo chủ Khamenei lần đầu lên tiếng về làn sóng biểu tình đang lan rộng, cáo buộc các "phần tử khủng bố" do Mỹ và Israel hậu thuẫn đã phóng hỏa và kích động bạo lực. Ông cho rằng những người tham gia phá hoại đất nước thực chất chỉ đang cố "làm hài lòng" Tổng thống Mỹ Donald Trump, theo tờ CNA.

Biểu tình lan rộng khắp Iran - Ảnh: Guardian

Đại giáo chủ Iran phản pháo

Iran phát tín hiệu sẽ mạnh tay trấn áp biểu tình, trực tiếp thách thức cam kết ủng hộ người biểu tình ôn hòa của Tổng thống Mỹ Donald Trump, trong bối cảnh số người thiệt mạng đã tăng lên ít nhất 62 người.

Lãnh đạo tối cao Ayatollah Ali Khamenei đã bác bỏ cáo buộc của ông Trump khi cho rằng tay của vị tổng thống này "vấy máu người dân Iran", trong khi những người ủng hộ hô vang khẩu hiệu "Cái chết cho nước Mỹ!" trong đoạn phim được truyền hình nhà nước Iran phát sóng.

Truyền thông nhà nước Iran liên tục gọi người biểu tình là "khủng bố", động thái được cho là nhằm dọn đường cho một cuộc trấn áp bạo lực quy mô lớn, tương tự các đợt biểu tình toàn quốc trong những năm gần đây.

Người biểu tình đang "hủy hoại chính những con đường của họ... để làm hài lòng tổng thống Mỹ", ông Khamenei nói trước đám đông tại khu tổ hợp của mình ở Tehran. “Bởi vì ông ta nói sẽ đến hỗ trợ họ. Thay vào đó, ông ta nên chú ý đến tình trạng của chính đất nước mình”.

Xe bị đốt cháy trong các cuộc biểu tình bạo lực tại Iran. Hình ảnh công bố ngày 9/1. Ảnh: Reuters

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi hôm 9/1 cũng cáo buộc Mỹ và Israel thúc đẩy phong trào biểu tình đang gia tăng ở nước này. "Đây là những gì người Mỹ và người Israel đã tuyên bố, rằng họ đang trực tiếp can thiệp vào các cuộc biểu tình ở Iran", ông Araghchi nói trong chuyến thăm Lebanon.

"Họ đang cố biến các cuộc biểu tình ôn hòa thành bạo động và chia rẽ", ông nói và nhận định thêm rằng "khả năng can thiệp quân sự vào Iran là rất thấp vì những nỗ lực trước đây của họ đều thất bại hoàn toàn".

Người đứng đầu cơ quan tư pháp Iran Gholamhossein Mohseni-Ejei tuyên bố hình phạt dành cho những người biểu tình "sẽ rất kiên quyết, ở mức tối đa và không có bất kỳ sự khoan hồng nào".

Trước đó, ông Trump đã lặp lại cam kết sẽ tấn công Iran nếu những người biểu tình bị giết, một lời đe dọa mang ý nghĩa lớn hơn sau cuộc đột kích quân sự của Mỹ bắt giữ Tổng thống Nicolas Maduro của Venezuela.

Cắt Internet, săn lùng đặc vụ Israel

Bất chấp việc chính quyền cắt đứt Internet và liên lạc quốc tế, các nhà hoạt động vẫn lan truyền được những video cho thấy người biểu tình hô khẩu hiệu chống chính phủ quanh các đống lửa lớn, giữa những đường phố đầy mảnh vỡ tại Tehran và nhiều khu vực khác tính đến sáng 9/1.

Trong khi đó, truyền thông nhà nước Iran cáo buộc các "đặc vụ khủng bố" của Mỹ và Israel đã phóng hỏa gây bạo lực, đồng thời xác nhận có thương vong. Tình trạng bất ổn đã kéo dài nhiều ngày. Tehran cho rằng những người kích động bạo loạn đã lợi dụng sự bức xúc của người dân về chi phí sinh hoạt và tình trạng tiền tệ mất giá để kích động bạo lực.

Theo Cơ quan Thông tấn Các nhà Hoạt động Nhân quyền (HRANA) có trụ sở tại Mỹ, bạo lực trong các cuộc biểu tình đã khiến ít nhất 62 người thiệt mạng và hơn 2.300 người bị bắt giữ.

Holly Dagres, nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Chính sách Cận Đông Washington, nhận định: “Cục diện biểu tình đã thay đổi sau lời kêu gọi xuống đường vào tối 8/1 của cựu Thái tử Reza Pahlavi - người có cha đã tháo chạy khỏi Iran ngay trước Cách mạng Hồi giáo năm 1979. Các bài đăng trên mạng xã hội cho thấy người dân Iran đã hưởng ứng mạnh mẽ lời kêu gọi này”.

Đài PressTV của nhà nước Iran vừa thông báo rằng lực lượng an ninh nước này đang ráo riết truy tìm các thành viên thuộc mạng lưới tình báo Israel. Một số cá nhân liên quan đến nước ngoài đã bị bắt giữ với cáo buộc dàn dựng các vụ tấn công "cờ giả" (ám sát thường dân rồi đổ lỗi cho chính quyền) để gây bất ổn thêm.

Ít nhất 4 nhân viên an ninh đã thiệt mạng trong các vụ đụng độ tại Tehran và các thành phố miền Tây như Borujerd. Một sĩ quan cảnh sát tại Tehran được xác nhận tử vong trong khi đang làm nhiệm vụ "kiểm soát bạo loạn".