|
|
Hiệp hội kinh doanh vàng Việt Nam kiến nghị sớm loại bỏ các điều kiện kinh doanh, các loại giấy phép đối với hoạt động kinh doanh vàng trang sức, mỹ nghệ. Ảnh: Đức Anh. |
Theo đó, để ngành vàng trang sức mỹ nghệ phát triển, xuất khẩu sản phẩm đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng GDP 2 con số trong giai đoạn 2026-2031, Hiệp hội kinh doanh vàng Việt Nam đã kiến nghị Thủ tướng các nhóm giải pháp nhằm tháo gỡ khó khăn cho hoạt động sản xuất kinh doanh và tạo động lực cho ngành vàng trang sức phát triển.
Xuất khẩu vàng trang sức có thể thu về 4-5 tỷ USD/năm
Trong đó, hiệp hội này đề nghị Thủ tướng xem xét sớm loại bỏ các điều kiện kinh doanh, các loại giấy phép đối với hoạt động kinh doanh vàng trang sức, mỹ nghệ tại các văn bản quy phạm pháp luật liên quan hiện hành để bảo đảm phù hợp với quy định tại Luật Đầu tư 2025.
Đặc biệt, kiến nghị cũng nêu nội dung về việc xem xét loại bỏ các điều kiện kinh doanh, các loại giấy phép đối với vàng trang sức, mỹ nghệ tại Nghị định 24/2012 và Nghị định 232/2025 (sửa đổi Nghị định 24) về quản lý hoạt động kinh doanh vàng; Nghị định 340/2025 về xử phạt hành chính liên quan hành vi hoạt động kinh doanh không có giấy phép, giấy đủ điều kiện kinh doanh vàng trang sức mỹ nghệ; cũng như cần đồng bộ hóa quy định tại các thông tư của Ngân hàng nhà nước, Bộ Công Thương và các bộ ngành liên quan.
Điều này nhằm tạo tiền đề cho ngành vàng trang sức phát triển theo đúng định hướng mục tiêu mà Tổng Bí thư đã chỉ đạo. Theo Hiệp hội, nếu thực hiện đúng chỉ đạo của Tổng Bí thư và của Thủ tướng, ngành vàng trang sức mỹ nghệ có thể đạt giá trị xuất khẩu ít nhất 4-5 tỷ USD mỗi năm.
Mặt khác, để khuyến khích ngành vàng trang sức mỹ nghệ phát triển sản xuất, chế tác sản phẩm xuất khẩu, Hiệp hội kiến nghị ban hành các chính sách thông thoáng, bảo đảm cho các doanh nghiệp có đủ nguồn vàng nguyên liệu phục vụ cho sản xuất, chế tác, gồm nguồn vàng nguyên liệu qua nhập khẩu và nguồn vàng huy động trong nền kinh tế (trong dân) bằng các quy định minh bạch, rõ ràng, cụ thể.
Hiệp hội cũng kiến nghị không tạo ra rào cản và thủ tục hành chính xin - cho dưới mọi hình thức, qua đó tạo điều kiện để các doanh nghiệp chủ động được nguồn nguyên liệu đầu vào cho sản xuất, cạnh tranh được với các nước để xuất khẩu cũng như đáp ứng nhu cầu thị trường trong nước với giá cả tương xứng với thế giới.
Về nguồn vàng nguyên liệu nhập khẩu, Hiệp hội đề nghị ban hành cơ chế chính sách đột phá, quy định rõ doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu vàng trang sức mỹ nghệ được nhập khẩu vàng nguyên liệu theo khối lượng ký Hợp đồng với nhà cung cấp nước ngoài và đăng ký với ngân hàng nơi doanh nghiệp mở tài khoản giao dịch, trong trường hợp có nhu cầu nhập nguyên liệu chỉ cần xuất trình bộ chứng từ nhập khẩu với ngân hàng.
Doanh nghiệp cũng cần đăng ký kế hoạch hàng năm và báo cáo định kỳ về tình hình nhập khẩu vàng nguyên liệu; sử dụng cho sản xuất để bán cho thị trường trong nước và xuất khẩu, gửi NHNN, Bộ Công Thương để theo dõi cán cân thương mại; tình hình cung cầu ngoại tệ và phục vụ yêu cầu quản lý Nhà nước.
Hiệp hội dự tính nhu cầu vàng làm nguyên liệu để sản xuất vàng trang sức trong nước trung bình khoảng 50 tấn/năm, tương đương khoảng 5 tỷ USD/năm (khoảng 416 triệu USD/tháng). Sau khi đưa vào sản xuất; vàng được chế tác 1/2 để đáp ứng nhu cầu trong nước, 1/2 để xuất khẩu - tương tương 25 tấn để xuất khẩu và có thể thu về 3,5-4 tỷ USD.
Như vậy, doanh nghiệp nhập vàng nguyên liệu về để sản xuất, chế tác vàng trang sức không những đáp ứng cho nhu cầu của thị trường trong nước mà còn xuất khẩu tái tạo lại được nguồn ngoại tệ cho đất nước.
"Đây là đặc thù riêng có của sản phẩm vàng trang sức và là một trong rất ít những ngành nghề tạo ra được sản phẩm xuất khẩu tái tạo nguồn ngoại tệ cho đất nước", Hiệp hội kinh doanh vàng Việt Nam nêu.
Bên cạnh đó, với nhu cầu mua ngoại tệ để nhập vàng nguyên liệu khoảng 5 tỷ USD/năm, bình quân khoảng 416 triệu USD/tháng, Hiệp hội cho rằng con số này quá nhỏ bé so với doanh số mua bán ngoại tệ trên thị trường liên ngân hàng trung bình khoảng 1-1,2 tỷ USD/ngày.
Vì vậy, nhu cầu mua trung bình 416 triệu USD/tháng để nhập vàng nguyên liệu nằm trong khả năng đáp ứng của các ngân hàng thương mại và không gây ảnh hưởng nhiều đến cung cầu thị trường ngoại tệ.
Rủi ro pháp lý tiềm ẩn
Cũng trong văn bản kiến nghị, Hiệp hội này nhấn mạnh đến hiện tại, chưa có văn bản, quy định nào của Chính phủ cũng như bộ ngành chức năng hướng dẫn việc mua, huy động nguồn vàng trong nước để làm nguyên liệu cho sản xuất chế tác vàng trang sức mỹ nghệ, dẫn đến lãng phí nguồn lực trong nước.
Việc không có văn bản quy định, hướng dẫn của Chính phủ, các cơ quan quản lý nên việc thu mua hoặc huy động dưới các hình thức khác nhau (mua, vay...) để làm nguyên liệu đầu vào cho sản xuất, chế tác vàng trang sức của doanh nghiệp luôn tiềm ẩn rủi ro pháp lý. Điển hình, trong thời gian vừa qua, nhiều doanh nghiệp bị xử phạt hành chính hoặc chuyển cơ quan pháp luật để làm rõ về các hoạt động mua bán, huy động vàng.
Từ những bất cập trên, Hiệp hội kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo cơ quan liên quan sớm ban hành các quy định về huy động và mua bán từ nguồn vàng trong nước làm nguyên liệu đầu vào cho sản xuất chế tác vàng trang sức.
Trong đó, Hiệp hội này kiến nghị Chính phủ cần ban hành quy định, hướng dẫn cụ thể về cơ chế, cách thức huy động, thu mua nguồn vàng trong dân làm nguyên liệu đầu vào cho sản xuất, chế tác vàng trang sức, mỹ nghệ; trong đó cho phép các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh vàng trang sức được vay vàng trong dân với lãi suất thỏa thuận phù hợp với pháp luật dân sự để sản xuất vàng trang sức mỹ nghệ.
Các văn bản, chính sách cũng cần quy định rõ các đối tượng trong giao dịch mua bán vàng, bao gồm: cá nhân mua, bán vàng không mang tính kinh doanh; hộ kinh doanh mua, bán vàng; cá nhân kinh doanh vàng; làm cơ sở thống nhất cho việc áp dụng quy định về hóa đơn, thuế, thanh toán.. nhằm khơi thông được nguồn vàng trong dân, trong nền kinh tế vào hoạt động sản xuất.
Hiệp hội này cũng kiến nghị áp dụng thuế suất nhập khẩu vàng nguyên liệu bằng 0%; bổ sung các quy định hướng dẫn đối với việc xác định giá trị gia tăng trong hoạt động mua, bán, chế tác vàng trang sức mỹ nghệ theo phương pháp tính trực tiếp, tính đúng, tính đủ các khoản chi phí gia công, chế tác phát sinh hợp pháp, có đầy đủ hóa đơn chứng từ vào giá mua vào khi xác định giá trị gia tăng.
Về chính sách tín dụng, các doanh nghiệp sản xuất chế tác vàng trang sức phục vụ xuất khẩu đề xuất được ưu tiên vay vốn bằng ngoại tệ để nhập khẩu máy móc, công nghệ; cũng như nhập khẩu vàng nguyên liệu để sản xuất chế tác cho xuất khẩu.
Nhà nước cũng cần có cơ chế hỗ trợ cho doanh nghiệp về thị trường vàng nguyên liệu và khai thác, mở rộng thị trường xuất khẩu vàng trang sức ra thế giới.
Đặc biệt, Hiệp hội cũng nêu kiến nghị về việc sớm cho ban hành các quy định mới hoặc bổ sung các quy định về đầu tư, đa dạng hoá phương thức mua bán và thanh toán trong kinh doanh vàng trang sức mỹ nghệ cũng như về các nghiệp vụ phòng ngừa rủi ro về giá vàng (phái sinh về vàng).
Nền kinh tế với độ mở lớn như Việt Nam không thể tránh khỏi những tác động từ xu hướng kinh tế thế giới. Trong thế giới kinh doanh phức tạp và thay đổi liên tục như hiện nay, việc cập nhật kiến thức và hiểu biết về các xu hướng kinh doanh trên thế giới rất quan trọng. Để độc giả có thể tiếp cận những thông tin kinh tế quốc tế mới nhất, Tri Thức - Znews giới thiệu Tủ sách kinh tế thế giới với những cuốn sách và câu chuyện kinh doanh đáng chú ý. Từ việc nghiên cứu các công ty hàng đầu đến việc khám phá những xu hướng kinh tế mới, Tủ sách sẽ là nơi cập nhật các thông tin mới nhất về hoạt động kinh tế toàn cầu.
