|
|
Giới phân tích cho rằng chính Iran là nước đang nắm quyền quyết định khơi thông dòng chảy năng lượng. Ảnh: Reuters. |
Trong bức thư gửi các khách hàng toàn cầu mới đây, Tập đoàn dầu khí Saudi Aramco thông báo chưa thể xác định sẽ sử dụng cảng nào cho các lô hàng xuất khẩu dầu trong tháng 4. Cụ thể, dầu có thể được xuất từ Biển Đỏ, nhưng cũng có khả năng vẫn phải vận chuyển từ vùng Vịnh, tùy thuộc vào diễn biến của xung đột Trung Đông, theo Reuters.
Trước cảnh chiến sự lan rộng khắp khu vực và eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng của thế giới - gần như bị đóng cửa, một khách hàng thường xuyên của Aramco cho biết có thể phải gọi cho Iran để hỏi khi nào cuộc chiến kết thúc để ông có thể được nhận dầu.
Nhận định này phản ánh quan điểm ngày càng phổ biến trong và ngoài khu vực Trung Đông rằng dù Mỹ và Israel có thể tuyên bố chiến thắng bất cứ lúc nào, Iran mới là bên có tiếng nói quyết định về thời điểm kết thúc cuộc xung đột. Điều này sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến việc khôi phục nguồn cung năng lượng toàn cầu.
 |
| Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đang xem xét kế hoạch xả tổng cộng khoảng 400 triệu thùng dầu trên toàn cầu nhằm giảm cú sốc nguồn cung và biến động giá. Dữ liệu: IEA. |
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nhiều lần khẳng định rằng Mỹ đang tiến gần đến chiến thắng trong cuộc chiến đang leo thang nhanh chóng này, tuy nhiên, khung thời gian mà ông đưa ra lại dao động từ vài ngày cho đến vài tuần.
Hiện Iran đã đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ và Israel bằng cách dội mưa tên lửa và drone vào các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz, khiến tuyến vận tải quan trọng này gần như bị tê liệt. Eo biển Hormuz vốn là tuyến đường vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu và khí tự nhiên hóa lỏng của thế giới tới các nhà máy lọc dầu, cơ sở hóa dầu và nhà máy điện trên toàn cầu.
Mỹ đã đề xuất khả năng triển khai các tàu chiến hộ tống để bảo vệ tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz và kêu gọi các đồng minh tham gia đảm bảo an ninh hàng hải. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng biện pháp này khó có thể khôi phục hoàn toàn lưu thông nếu Mỹ và Israel không đạt được thỏa thuận với Iran nhằm chấm dứt các cuộc tấn công hoặc đe dọa đối với tàu thuyền trong khu vực.
Cuộc khủng hoảng đã khiến niềm tin vào các tuyến cung ứng năng lượng tại Trung Đông sụp đổ và phơi bày những điểm yếu trong hệ thống bảo vệ hạ tầng năng lượng của khu vực.
Theo một cố vấn năng lượng của chính phủ Iraq, việc sửa chữa các nhà máy lọc dầu, cảng và mỏ dầu bị tấn công có thể mất từ vài tuần đến vài tháng, trong khi chi phí bảo hiểm cho các chuyến tàu chở dầu sẽ tăng mạnh và ngày càng khó tìm do rủi ro cao.
Các cuộc tấn công của Iran đã khiến nhiều nhà máy lọc dầu tại Saudi Arabia, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Bahrain và Israel phải ngừng hoạt động, khiến giá dầu và khí đốt tăng vọt tới 60%.
Ngay cả khi xung đột được giải quyết nhanh chóng, các nhà phân tích cho rằng thị trường năng lượng toàn cầu vẫn có thể tiếp tục bị gián đoạn trong nhiều tuần, bởi việc phục hồi hoạt động vận tải và sản xuất sẽ không dễ dàng.
Việc đóng cửa các tuyến vận tải cũng buộc nhiều nhà sản xuất phải cắt giảm sản lượng do không thể xuất khẩu dầu. Saudi Aramco đã đóng cửa hai mỏ ngoài khơi lớn là Safaniya và Zuluf, khiến sản lượng của nhà sản xuất lớn nhất OPEC giảm khoảng 20%.
Tại Iraq, nhà sản xuất dầu lớn thứ hai của OPEC, sản lượng đã giảm tới 70%, trong khi sản lượng của UAE, nhà sản xuất lớn thứ 3, cũng giảm một nửa.
Theo ước tính của các nhà phân tích, tổng sản lượng dầu bị cắt giảm tại Trung Đông hiện lên tới 7-10 triệu thùng mỗi ngày, tương đương khoảng 7-10% nhu cầu dầu toàn cầu. Trong khi đó, Qatar đã phải đóng cửa hoàn toàn hoạt động sản xuất khí tự nhiên hóa lỏng (LNG), làm gián đoạn khoảng 20% nguồn cung LNG của thế giới và cảnh báo khách hàng rằng các lô hàng có thể bị trì hoãn đến tháng 5.
Một nguồn tin trong ngành cho biết lý do rất đơn giản: “Đó là vấn đề an toàn. Chúng tôi không thể mạo hiểm tính mạng con người”.
Tri Thức - Znews giới thiệu độc giả Tủ sách kiến thức kinh tế với đa dạng cuốn sách, câu chuyện trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế. Là nguồn tư liệu cho những người quan tâm và muốn nâng cao kiến thức trong lĩnh vực kinh tế. Những cuốn sách, câu chuyện trong Tủ sách không chỉ đơn thuần là những tác phẩm của tri thức mà còn chứa đựng bí quyết, kinh nghiệm quý báu từ các tác giả, nhà quản lý có uy tín và kinh nghiệm lâu năm trong ngành.
Đọc sách không chỉ giúp người đọc tiếp cận những kiến thức mới mà còn giúp mở rộng tầm nhìn và phát triển bản thân. Tủ sách kiến thức kinh tế mong muốn lan tỏa tri thức trong lĩnh vực kinh doanh, đồng thời phát triển văn hóa đọc cho người Việt.
