|
|
Ung thư miệng giai đoạn đầu có thể gây ra các tổn thương lớn màu đỏ hoặc vết loét hở trong miệng. Ảnh: Healthline. |
Mỗi năm, thuốc lá cướp đi sinh mạng của hơn 7 triệu người trên toàn thế giới. Khoảng 1,3 triệu người khác tử vong do hít phải khói thuốc thụ động dù bản thân không hút thuốc. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), hiện cứ 5 người trưởng thành thì có một người sử dụng thuốc lá, tương đương khoảng 1,2 tỷ người trên toàn cầu.
Bên cạnh các bệnh lý tim mạch, hô hấp hay ung thư phổi, thuốc lá còn là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu của ung thư khoang miệng. Điều đáng lo ngại là nhiều dấu hiệu cảnh báo sớm của căn bệnh này thường bị bỏ qua vì dễ nhầm lẫn với các vấn đề răng miệng thông thường.
Trao đổi với Times of India, bác sĩ Amit Chakraborty, chuyên gia ung thư ngoại khoa tại Bệnh viện Dr L H Hiranandani (Ấn Độ), cho biết số ca ung thư khoang miệng đang có xu hướng gia tăng trong những năm gần đây. Tuy nhiên, nhận thức của cộng đồng về căn bệnh này vẫn còn hạn chế, khiến không ít trường hợp được phát hiện khi bệnh đã ở giai đoạn muộn.
Theo chuyên gia, những dấu hiệu như chảy máu chân răng, loét miệng kéo dài, hôi miệng dai dẳng hay cảm giác đau khi nhai thường bị xem nhẹ. Nhiều người cho rằng đây chỉ là tình trạng viêm nhiễm thông thường và sẽ tự khỏi sau vài ngày. Trên thực tế, đây có thể là những tín hiệu cảnh báo sớm của ung thư khoang miệng.
Một trong những dấu hiệu đáng lưu ý nhất là các vết loét trong miệng không lành sau 2 tuần. Ngoài ra, người bệnh cũng cần chú ý đến sự xuất hiện của các mảng trắng hoặc đỏ bất thường trong khoang miệng, các khối sưng hoặc cục nổi ở lưỡi, má, nướu, tình trạng răng lung lay không rõ nguyên nhân, khó nói, khó nuốt hoặc cảm giác tê bì kéo dài trong miệng. Ngay cả hơi thở có mùi hôi kéo dài cũng có thể là lời cảnh báo rằng bên trong khoang miệng đang tồn tại một vấn đề nghiêm trọng hơn.
Bác sĩ Chakraborty cho biết không phải mọi vết loét miệng đều là ung thư. Các vết loét thông thường thường lành trong vòng vài ngày và ít gây đau đớn. Tuy nhiên, nếu vết loét tồn tại quá 2 tuần, ngày càng lớn, dễ chảy máu hoặc gây khó khăn trong ăn uống, giao tiếp, người bệnh nên đi khám sớm để được đánh giá chính xác.
Tương tự, hôi miệng ở người hút thuốc không chỉ đơn thuần là hậu quả của khói thuốc. Tình trạng này có thể liên quan đến bệnh lý nướu răng, nhiễm trùng, tổn thương răng hoặc thậm chí là ung thư khoang miệng giai đoạn sớm. Nếu đã vệ sinh răng miệng đầy đủ nhưng hơi thở vẫn có mùi khó chịu kéo dài, đặc biệt khi kèm theo chảy máu chân răng, loét miệng hoặc sưng đau, người bệnh không nên chủ quan.
Đáng chú ý, ung thư khoang miệng hiện không còn là căn bệnh chủ yếu gặp ở người lớn tuổi. Trước đây, bệnh thường được phát hiện ở nhóm từ 50-75 tuổi có tiền sử hút thuốc lá lâu năm.
Tuy nhiên, trong khoảng 5-7 năm gần đây, các bác sĩ ghi nhận ngày càng nhiều trường hợp mắc bệnh ở người trẻ từ 25-45 tuổi. Sự gia tăng sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá truyền thống, rượu bia cùng thói quen vệ sinh răng miệng kém được cho là những yếu tố góp phần làm thay đổi xu hướng này.
Tin tích cực là ung thư khoang miệng có tiên lượng khá tốt nếu được phát hiện sớm. Theo bác sĩ Chakraborty, tỷ lệ sống của người bệnh ở giai đoạn đầu có thể đạt khoảng 80-90%.
Nhiều bệnh nhân sau điều trị vẫn có thể trở lại sinh hoạt và làm việc bình thường. Chính vì vậy, việc chú ý đến những thay đổi bất thường trong khoang miệng, khám răng miệng định kỳ và từ bỏ thuốc lá được xem là những bước quan trọng giúp giảm nguy cơ mắc bệnh cũng như nâng cao cơ hội điều trị thành công.
Trong cuốn sách Sống khỏe mạnh không phụ thuộc vào thuốc, giáo sư Ryoko Chiba cho rằng nguyên tắc cơ bản khi sử dụng thuốc trong cuộc sống thường ngày chính là “ngắn và cụ thể”. Khi nào bị bệnh thì uống thuốc. Hết bệnh thì nhanh chóng ngừng thuốc.
