|
|
Các tỷ phú AI đang sở hữu khối tài sản hơn 2.900 tỷ USD. Ảnh: Indian Express. |
Tháng 1 vừa qua, SpaceX của Elon Musk đã mua lại xAI với mức định giá 250 tỷ USD. Tháng 2, Anthropic huy động vốn ở mức định giá 380 tỷ USD. Và gần nhất vào ngày 27/2, Sam Altman công bố OpenAI nhận được cam kết 110 tỷ USD trong vòng gọi vốn mới, đưa giá trị công ty lên con số gây choáng váng 840 tỷ USD.
Theo Forbes, trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), ngay cả những công ty gần như chưa có doanh thu, chứ chưa nói đến lợi nhuận, cũng được định giá tới hàng chục tỷ USD. Làn sóng này mang lại lợi ích khổng lồ cho các nhà sáng lập, lãnh đạo cấp cao và nhà đầu tư đứng sau những công ty AI.
Tính đến nay, có ít nhất 86 tỷ phú AI xuất hiện trong bảng xếp hạng những người giàu nhất thế giới của Forbes với tổng tài sản lên tới 2.900 tỷ USD. Trong số đó, 45 người đã trở thành tỷ phú mới chỉ trong vòng một năm qua.
Ngày càng nhiều người thành tỷ phú nhờ AI
Người giàu nhất trong số các tỷ phú AI mới nổi là Edwin Chen, nhà sáng lập Surge AI, với khối tài sản ước tính 18 tỷ USD. Không nhất thiết có giá trị vượt trội so với đối thủ, nhưng nhờ tránh huy động vốn theo cách truyền thống từ các quỹ đầu tư mạo hiểm, Chen vẫn nắm giữ hơn 75% cổ phần công ty.
“Tôi thực sự tin rằng những gì chúng tôi làm quan trọng đến mức nếu không có chúng tôi thì AGI sẽ không thể xảy ra”, Chen đề cập tới Artificial General Intelligence - khái niệm chỉ thời điểm AI có thể đạt hoặc vượt năng lực của con người.
Người giàu thứ hai là Liu Debing với tài sản khoảng 9,1 tỷ USD. Ông là đồng sáng lập và Chủ tịch của Z.ai - công ty AI Trung Quốc phát triển các mô hình AI mở cạnh tranh với OpenAI và nhiều đối thủ khác. Debing trở thành tỷ phú sau khi Z.ai thực hiện đợt IPO bùng nổ tại Hong Kong vào tháng 1.
Đứng thứ ba là Daniel Nadler (7,6 tỷ USD), nhà sáng lập OpenEvidence - công ty phát triển công cụ tìm kiếm AI dành cho bác sĩ.
 |
| Edwin Chen (bên phải) trở thành người giàu nhất trong số các tỷ phú AI mới nổi. Ảnh: Substack. |
Một số gương mặt mới trong danh sách tỷ phú năm nay trở nên giàu có nhờ đào sâu vào tầng ứng dụng của AI. Chẳng hạn như Nadler hay Qasar Younis, người đứng sau Applied Intuition - công ty muốn đưa AI vào toàn bộ ngành công nghiệp ôtô.
Ngoài ra, 10 tỷ phú mới xuất hiện đến từ các công ty “vibe coding” - tức trợ lý lập trình AI - hoặc phần mềm ứng dụng AI, bao gồm các nhà sáng lập của Cursor, Lovable, Sierra, Harness và Cognition.
Một nhóm khác trở nên giàu có nhờ xây dựng hạ tầng nền tảng cho AI. Trong đó có các “tỷ phú trung tâm dữ liệu” mới như Peter Salanki của CoreWeave, Michael Hsing của Monolithic Power Systems và Toby Neugebauer của Fermi America.
Theo Forbes, 468 tỷ phú công nghệ trên thế giới hiện sở hữu tổng tài sản kỷ lục 4.800 tỷ USD, tăng thêm 1.100 tỷ USD so với năm trước. Phần lớn mức tăng này đến từ Elon Musk - người giàu thêm gần 500 tỷ USD nhờ định giá khổng lồ của thương vụ sáp nhập giữa SpaceX và xAI.
Hai đồng sáng lập Google là Larry Page và Sergey Brin cũng lần lượt tăng thêm 113 tỷ USD và 99 tỷ USD giá trị tài sản khi Google với mô hình AI Gemini chiến thắng lớn trong cuộc đua AI.
Ngoài ra còn có Jensen Huang, CEO của Nvidia, người giàu thêm 55,3 tỷ USD khi cổ phiếu của hãng chip AI này tiếp tục tăng mạnh.
Cơn sốt này sẽ kéo dài bao lâu?
Trong thời kỳ bong bóng dotcom, gần như mọi công ty đều được xem là doanh nghiệp công nghệ với định giá khổng lồ cho đến khi bong bóng vỡ. Kịch bản tương tự, dù ở mức độ nhẹ hơn, từng xảy ra với các công ty phần mềm trong thập niên 2010 và các doanh nghiệp điện toán đám mây vào năm 2022.
Giờ đây, từ công ty tư vấn, viện nghiên cứu cho tới doanh nghiệp y tế hay nhà sản xuất vũ khí, tất cả đều đang trở thành “công ty AI”.
Tuy nhiên, Forbes đánh giá lần này có một điểm khác biệt lớn, khi những mức định giá khổng lồ chủ yếu được quyết định không phải bởi thị trường chứng khoán mà bởi các nhà đầu tư tư nhân. Các quỹ đầu tư mạo hiểm, quỹ đầu tư tư nhân và nhiều tổ chức đầu tư đặc biệt vẫn sẵn sàng chấp nhận các mức định giá rất cao với kỳ vọng lợi nhuận tăng trưởng theo cấp số nhân.
Trong khi đó, những dấu hiệu rạn nứt đã bắt đầu xuất hiện trên thị trường đại chúng. Giá cổ phiếu của CoreWeave - nhà cung cấp GPU cho AI - hiện chỉ còn chưa đến một nửa so với đỉnh đạt được mùa hè năm ngoái.
 |
| Hai nhà đồng sáng lập Google giàu lên đáng kể nhờ công cụ AI Gemini. Ảnh: BI. |
Cổ phiếu của Oracle từng tăng vọt vào mùa thu năm ngoái khi công ty công bố lợi nhuận thấp hơn dự kiến nhưng cam kết chi tiêu khổng lồ cho các trung tâm dữ liệu AI. Tuy nhiên, cổ phiếu này đã giảm trở lại trong những tháng sau đó, khiến tài sản của đồng sáng lập và Giám đốc Công nghệ Larry Ellison giảm gần 200 tỷ USD so với tháng 9/2025.
Trong khi đó, 2 nhà đồng sáng lập của startup năng lượng hạt nhân phục vụ AI Oklo cũng không còn nằm trong câu lạc bộ tỷ phú sau khi giá cổ phiếu công ty giảm 68%.
Dù vậy, "bữa tiệc" vẫn đang diễn ra với phần lớn công ty AI lớn nhất thế giới, giúp số lượng tỷ phú tiếp tục tăng thêm hàng chục người và có thể còn nhiều hơn nữa trong thời gian tới.
Cuối cùng, các doanh nghiệp này có thể sẽ phải chứng minh khả năng tồn tại lâu dài. Nếu Anthropic (định giá 380 tỷ USD), OpenAI (840 tỷ USD) và SpaceX (hơn 1.000 tỷ USD) cùng tiến hành IPO trong vài năm tới, thị trường có thể sẽ chứng kiến một đợt điều chỉnh mạnh.
Trong môi trường kinh tế hiện nay, đầu tư đã trở thành khái niệm không mấy xa lạ với hầu hết mọi người. Để độc giả có thể tiếp cận những xu hướng đầu tư mới nhất, Tri Thức - Znews xây dựng chủ đề Đầu tư qua sách - nơi ghi lại những cuốn sách, câu chuyện, xu hướng đầu tư đã và đang diễn ra. Trong đó, các lĩnh vực đầu tư phổ biến bao gồm bất động sản, chứng khoán, ngoại hối và tiền ảo... Ngoài các câu chuyện về đầu tư, Đầu tư qua sách còn bao gồm các kiến thức về quản lý gia sản, tài chính cá nhân.
