Ngày 10/3, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) tỉnh Quảng Trị cho biết trên địa bàn vừa ghi nhận một trường hợp trẻ em không qua khỏi nghi liên quan bệnh dại.
Nạn nhân là cháu C.G.H. (6 tuổi, trú thôn 1, xã Kim Phú). Theo thông tin từ gia đình, vào tháng 12/2025, bé H. bị chó cắn vào ngón tay nhưng không có người chứng kiến. Sau đó, vết thương không được xử trí và bé cũng không được tiêm vaccine phòng dại.
 |
| Bé gái không qua khỏi nghi bị bệnh dại vì chó cắn. Ảnh minh họa: Pixabay. |
Trong hơn 3 tháng sau đó, sức khỏe của bé vẫn bình thường, không xuất hiện dấu hiệu bất thường. Đến chiều 9/3, bé bắt đầu có biểu hiện nôn, sủi bọt mép, kích thích nên được đưa đến Bệnh viện Đa khoa khu vực Minh Hóa. Tại đây, bệnh nhân được chẩn đoán viêm màng não, chưa loại trừ bệnh dại và được chuyển lên Bệnh viện Hữu nghị Việt Nam - Cuba Đồng Hới lúc 19h50 cùng ngày.
Khi nhập viện, bệnh nhân trong tình trạng lơ mơ, kích thích, nôn liên tục. Các bác sĩ chẩn đoán theo dõi viêm màng não, theo dõi bệnh dại do chó cắn và chuyển bé vào khoa Hồi sức nhi để tiếp tục điều trị.
Khoảng 20h30, bệnh nhân xuất hiện các triệu chứng điển hình nghi bệnh dại như tăng tiết đờm dãi, lơ mơ kích động, sợ ánh sáng, sợ gió, sợ âm thanh và sợ nước, đồng tử hai bên 3 mm, phản xạ ánh sáng kém, sốt cao liên tục.
Đến 22h cùng ngày, bệnh nhi ngừng thở, ngừng tim. Sau khi được hồi sức, tim đập trở lại nhưng gia đình xin đưa bé về nhà. Trên đường về, bé không qua khỏi.
Theo lãnh đạo CDC tỉnh, qua xác minh ban đầu chưa ghi nhận thêm trường hợp nào khác bị con chó nói trên cắn. Ngành y tế đề nghị Trung tâm Y tế khu vực Minh Hóa phối hợp Chi cục Thú y và chính quyền địa phương rà soát các hộ nuôi chó, mèo; tăng cường tuyên truyền người dân quản lý vật nuôi. Khi bị chó, mèo hoặc động vật nghi dại cắn, người dân cần đến cơ sở y tế để được xử trí vết thương và tiêm vaccine phòng dại kịp thời.
Bệnh dại là bệnh truyền nhiễm do virus dại (Rabies virus) gây ra. Ở người, nguồn lây nhiễm gần như luôn bắt đầu từ vết cắn của động vật có vú mang virus, phổ biến nhất là chó. Những con đường lây truyền khác như tiếp xúc với niêm mạc hay hít phải khí dung chứa virus được ghi nhận rất hiếm.
Sau khi xâm nhập cơ thể, thường thông qua vết cắn, virus dại có thể “nằm yên” trong mô cơ gần vị trí tổn thương suốt thời gian ủ bệnh. Khi điều kiện thuận lợi, virus xâm nhập vào hệ thần kinh ngoại biên, di chuyển dọc theo các sợi thần kinh tiến thẳng về não. Một khi đã vào hệ thần kinh trung ương, virus nhân lên nhanh chóng và lan tỏa tới nhiều cơ quan, đặc biệt là tuyến nước bọt, tạo tiền đề cho sự lây truyền tiếp theo.
Hiện nay, chưa có xét nghiệm nào được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) phê duyệt để chẩn đoán bệnh dại trước khi các triệu chứng lâm sàng xuất hiện. Một khi bệnh đã lên cơn, y học hầu như không còn khả năng can thiệp đảo ngược.
Chính vì vậy, phòng ngừa vẫn được xem là “chìa khóa” quan trọng nhất. WHO nhấn mạnh rằng tiêm vaccine đại trà cho chó là biện pháp hiệu quả và tiết kiệm chi phí nhất để ngăn ngừa bệnh dại ở người, bởi cách này giúp chặn đứng nguồn lây ngay từ gốc.
Khi bị chó cắn hoặc mèo cào, người dân không nên chủ quan mà cần thực hiện tốt các bước xử lý vết thương đúng cách. Cụ thể, sau khi bị chó cắn, mèo cào, cần ngay lập tức rửa vết thương dưới vòi nước sạch, rửa bằng xà phòng. Việc làm này sẽ giúp rửa bớt một lượng virus dại (nếu có).
Sau khi rửa vết thương 10-15 phút, người dân có thể dùng 1 số dung dịch sát khuẩn như cồn, cồn iot, dung dịch sát khuẩn betadine… bôi vào vết thương. Đặc biệt, các vết thương do chó mèo cắn, cào không nên băng kín vết thương. Sau khi tiến hành xử lý vết thương cần đến ngay cơ sở y tế để được tư vấn tiêm vaccine hoặc huyết thanh phòng bệnh dại.
Tuyệt đối không nên tự điều trị bằng các cây thuốc nam, phương pháp điều trị Đông y và các phương pháp dân gian truyền miệng không có cơ sở khoa học về hiệu quả và tính an toàn tại nhà.
Trong nhiều năm hành nghề y và từng giữ chức trưởng khoa dinh dưỡng của một bệnh viện lớn, tác giả Hạ Manh đã điều trị hơn 10.000 ca bệnh liên quan đến chế độ ăn uống không lành mạnh. Cuốn sách "Ăn chuẩn ít bệnh" (tập 1) được viết ra từ những kinh nghiệm chuyên môn của vị bác sĩ này, nó sẽ mang đến cho người bệnh những kiến thức hữu ích về dinh dưỡng, để xây dựng chế độ ăn hợp lý.
