Máy tính con người

Nguyên lý cấu tạo máy tính và bộ não là một

Một nhánh của tâm lý học nhận thức gọi là phương pháp xử lý thông tin được dựa trên ý tưởng rằng bộ não loài người làm việc như một máy tính. Hiển nhiên vẫn có sự khác biệt, và việc so sánh giữa chúng không phải lúc nào cũng có tính khoa học nghiêm ngặt; nhưng nỗ lực giải thích bộ não theo thuật ngữ máy tính đã tạo ra vài nghiên cứu vô cùng thú vị.

Ảnh minh hoạ. Nguồn: Entech Magazine.

Hãy hình dung một người ngoài hành tinh được gửi đến Trái đất để quan sát các dạng sống trên hành tinh. Cái gì tạo nên loài người? Thoạt nhìn, người ngoài hành tinh có thể xem chúng ta như một sinh vật không có gì đáng chú ý. Mặc dù loài người có năm giác quan và các cơ chế tinh vi để sử dụng chúng, nhưng không giác quan nào là nổi trội nhất trong các giống loài trên hành tinh.

Diều hâu có thị giác tốt hơn, chó có khứu giác mạnh hơn, và dơi có thính giác nhạy hơn hẳn loài người. Cả về sức vóc, con người cũng không chiếm được ưu thế. Tính ra, nhiều động vật khác khỏe hơn, nhanh hơn, và hiệu quả hơn hẳn chúng ta. Nên con người trần trụi là một động vật có vú tầm mức trung bình với sức chịu đựng kém cỏi đối với nóng lạnh, mưa gió và tổn thương.

Trong khi những họ hàng về mặt di truyền của loài người - vài triệu cá thể của họ linh trưởng như khỉ đột và tinh tinh - có vẻ hạnh phúc với cuộc sống êm đềm theo kiểu bộ lạc, thì sáu tỷ con người trên hành tinh xây dựng các thành phố, bầu cử tổng thống, dựng nên các đế chế kinh doanh, nghe nhạc, và tự vấn về sự tồn tại của mình.

Các tiến bộ thần tốc về kỹ thuật vào cuối thế kỷ 20 đã đưa ba người lên Mặt trăng và trở về. Người ngoài hành tinh có thể nhận ra những mâu thuẫn bí ẩn này, nhưng điều đó cũng không gây nổi ấn tượng với họ.

Con người không có hạn bảo hành, không cắm điện để sạc, và không bị hủy khi có phần mềm bên thứ ba cài đặt vào. Tuy máy-tính-con-người hoàn toàn khác về mặt vật lý với một máy tính PC hoặc Mac, nó thường vận hành y hệt nhau về nguyên lý.

Tất cả thành tựu kinh ngạc này phát xuất từ trí tuệ con người, thứ mà, xét cho cùng, giống máy móc. Nhiều người nghĩ sự giống nhau này làm mất đi ý nghĩa của việc làm người. Sự thật là con người có rất ít điểm chung với các động cơ hay robot trong dây chuyền sản xuất. Nhưng loài người giống với máy móc theo nghĩa đều là các hệ thống vật lý được tạo nên từ những yếu tố ảnh hưởng lẫn nhau.