|
|
Tắm nước lạnh ngay trước khi ngủ có thể làm tăng gánh nặng cho cơ thể. Ảnh: Unsplash. |
Nhiều người cho rằng còn trẻ và thường xuyên tập thể dục thì sẽ không phải lo mắc bệnh thận. Tuy nhiên, theo China Times, bác sĩ chuyên khoa thận Hồng Vĩnh Tường ở Đài Loan (Trung Quốc) cho biết những thói quen xấu lặp đi lặp lại mỗi tối mới là nguyên nhân khiến thận phải chịu áp lực lớn trong thời gian dài.
Ông chia sẻ trường hợp một nam quản lý 45 tuổi làm việc tại một công ty công nghệ. Người này có thói quen uống rượu trước khi ngủ, ăn gà rán muối làm bữa khuya, chạy bộ cường độ cao vào buổi tối nhưng không bù nước, đồng thời thường tự ý uống thuốc giảm đau khi bị đau đầu. Đến khi khám sức khỏe, ông bất ngờ phát hiện mức lọc cầu thận (eGFR) đã giảm và xuất hiện protein trong nước tiểu.
Bác sĩ Hồng cho biết đây là minh chứng cho thấy bệnh thận không xuất hiện đột ngột mà thường là kết quả của quá trình tích lũy nhiều thói quen sinh hoạt không lành mạnh. Ông đã tổng hợp 10 hành vi gây hại cho thận trước khi đi ngủ, đồng thời lưu ý rằng người đàn ông nói trên mắc tới 4 trong số các thói quen này.
Đốt nến thơm giá rẻ trong phòng kín
Việc đốt các loại nến thơm hoặc hương liệu kém chất lượng trong không gian kín trong thời gian dài có thể tạo ra bụi mịn PM2.5 và các hợp chất hữu cơ dễ bay hơi (VOC). Những chất này làm tăng stress oxy hóa và tình trạng viêm mạn tính trong cơ thể, từ đó gián tiếp gia tăng gánh nặng cho thận. Bác sĩ khuyến cáo nếu sử dụng nến thơm nên mở cửa thông gió và tránh đốt liên tục trong phòng kín.
Nhịn tiểu
Thỉnh thoảng nhịn tiểu không nhất thiết gây tổn thương thận ngay lập tức. Tuy nhiên, nếu tình trạng này diễn ra thường xuyên, nguy cơ nhiễm trùng đường tiết niệu sẽ tăng lên. Khi vi khuẩn lan ngược lên thận, người bệnh có thể bị viêm bể thận. Vì vậy, nên đi tiểu hết trước khi lên giường ngủ.
Bật điều hòa quá lạnh
Điều hòa không trực tiếp gây hại cho thận, nhưng nhiệt độ phòng quá thấp có thể kích thích hệ thần kinh giao cảm, khiến mạch máu co lại, huyết áp tăng tạm thời và làm giảm chất lượng giấc ngủ. Thiếu ngủ kéo dài là yếu tố làm tăng nguy cơ tăng huyết áp và rối loạn chuyển hóa - hai nguyên nhân góp phần dẫn đến bệnh thận mạn. Nhiệt độ điều hòa được khuyến nghị là khoảng 24-26°C.
Tắm nước lạnh trước khi ngủ
Nước lạnh khiến mạch máu co lại và tim đập nhanh hơn. Với những người mắc tăng huyết áp, bệnh tim mạch, rối loạn thần kinh tự chủ hoặc đang trong tình trạng mất nước sau khi tập luyện, việc tắm nước lạnh có thể làm tăng gánh nặng cho cơ thể. Thay vào đó, bác sĩ khuyên nên tắm nước ấm để thư giãn.
Tập thể dục cường độ cao nhưng không bù nước
Vận động giúp bảo vệ sức khỏe, kể cả thận. Tuy nhiên, nếu chạy bộ hoặc tập tạ cường độ rất cao vào buổi tối, ra nhiều mồ hôi nhưng không bổ sung nước, cơ thể dễ rơi vào tình trạng mất nước. Điều này có thể làm tăng nguy cơ tiêu cơ vân, khiến các tế bào cơ bị phá hủy và giải phóng myoglobin. Chất này có thể làm tắc các ống thận và dẫn đến tổn thương thận cấp.
 |
| Tập thể dục rất tốt cho sức khỏe, nhưng tập luyện quá sức trước khi đi ngủ và không uống đủ nước có thể gây hại cho thận. Ảnh: Shutterstock. |
Dùng thiết bị điện tử quá lâu và thức khuya
Ánh sáng xanh từ điện thoại, máy tính bảng hay máy tính sẽ ức chế quá trình tiết melatonin, khiến não bộ luôn trong trạng thái tỉnh táo và khó đi vào giấc ngủ. Ngủ không đủ giấc hoặc rối loạn nhịp sinh học đã được chứng minh làm tăng đáng kể nguy cơ mắc bệnh thận mạn.
Uống quá nhiều nước hoặc uống trà, cà phê đặc trước khi ngủ
Nước nên được bổ sung đều trong ngày thay vì uống nhiều ngay trước khi ngủ. Việc uống quá nhiều nước vào buổi tối khiến người ngủ phải thức dậy đi tiểu nhiều lần, làm gián đoạn giấc ngủ. Trong khi đó, caffeine trong trà đặc hoặc cà phê có thể gây khó ngủ, ảnh hưởng đến quá trình chuyển hóa và sức khỏe tim mạch.
Ăn bữa khuya nhiều muối
Các món như gà rán muối, mì ăn liền hay đồ kho đều chứa lượng natri cao. Ăn quá mặn khiến cơ thể giữ nước, huyết áp tăng, làm tăng áp lực lên cầu thận, khiến lượng protein trong nước tiểu tăng lên và đẩy nhanh quá trình suy giảm chức năng thận.
Uống rượu để dễ ngủ
Rượu có thể khiến con người buồn ngủ nhanh hơn nhưng lại làm giảm chất lượng giấc ngủ về nửa đêm. Ngoài ra, uống rượu còn làm tăng nguy cơ tiểu đêm, tăng huyết áp và rối loạn chuyển hóa - những yếu tố đều gây bất lợi cho sức khỏe thận.
Tự ý dùng thuốc giảm đau
Theo bác sĩ Hồng, cạm bẫy gây tổn thương thận phổ biến nhất là tự ý sử dụng các thuốc giảm đau kháng viêm không steroid (NSAIDs) như ibuprofen hay naproxen. Những loại thuốc này có thể làm giảm lưu lượng máu đến thận. Nếu sử dụng trong khi cơ thể đang mất nước, ở người cao tuổi hoặc bệnh nhân mắc bệnh thận mạn, nguy cơ tổn thương thận cấp sẽ tăng lên đáng kể. Điều quan trọng là không nên tự mua và sử dụng các thuốc này trong thời gian dài hoặc lạm dụng chúng như một loại "thuốc bổ".
Trong cuốn sách Sống khỏe mạnh không phụ thuộc vào thuốc, giáo sư Ryoko Chiba cho rằng nguyên tắc cơ bản khi sử dụng thuốc trong cuộc sống thường ngày chính là “ngắn và cụ thể”. Khi nào bị bệnh thì uống thuốc. Hết bệnh thì nhanh chóng ngừng thuốc. Tuy nhiên, nếu chỉ thay đổi mỗi cách sử dụng thuốc thì chúng ta không thể khỏe mạnh lên. Để thật sự khỏe mạnh, mỗi chúng ta cũng cần thay đổi cả thói quen sống và cách suy nghĩ của mình.
