|
|
Chiều cao cần được chăm sóc và tích lũy từ những năm đầu đời. Ảnh: Unsplash. |
Nhiều phụ huynh chỉ tìm cách cải thiện chiều cao khi con thấp hơn bạn bè hoặc bước vào tuổi dậy thì. Tuy nhiên, theo chuyên gia, 1.000 ngày đầu đời mới là giai đoạn quan trọng để xây dựng nền tảng tăng trưởng thể chất lâu dài.
Bác sĩ chuyên khoa II Đinh Trần Ngọc Mai, Khoa Dinh dưỡng - Tiết chế, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, cho biết 3 năm đầu đời là thời điểm trẻ tăng trưởng chiều cao nhanh, cần được đặc biệt chú ý.
Bác sĩ ví quá trình này giống như chăm sóc một cái cây: khi hạt giống bắt đầu nảy mầm là lúc cần bổ sung dinh dưỡng để cây có đà phát triển tốt nhất.
Khi mới sinh, trẻ thường dài 50-55 cm. Trong năm đầu tiên, trẻ có thể tăng khoảng 25 cm, đạt 75 cm. Đến khoảng 4 tuổi, trẻ tiếp tục tăng thêm trung bình 25 cm, đạt chiều cao xấp xỉ 1 m.
Từ 3 tuổi đến trước dậy thì, trẻ tăng trung bình 5-6 cm mỗi năm. Khi bước vào dậy thì, tốc độ này có thể đạt 8-10 cm/năm ở bé gái và 10-12 cm/năm ở bé trai.
Theo bác sĩ Calvin Q Trịnh, chuyên gia phục hồi chức năng và hình thể, dậy thì là giai đoạn tăng trưởng chiều cao nhanh tiếp theo nhưng không phải lúc để trẻ bắt đầu "chạy nước rút". Chiều cao là kết quả của quá trình tích lũy trong nhiều năm, vì vậy dinh dưỡng cần được duy trì đầy đủ từ nhỏ, kết hợp ngủ đủ giấc và vận động thường xuyên.
Chuyên gia cho rằng một sai lầm phổ biến là phụ huynh chỉ bổ sung vitamin, canxi hoặc tăng cường dinh dưỡng khi nhận thấy con thấp hơn bạn bè. Việc chăm sóc chiều cao cần được thực hiện sớm, liên tục và phù hợp với từng giai đoạn phát triển.
Về các phương pháp can thiệp, liệu pháp hormone tăng trưởng chỉ được chỉ định trong một số trường hợp và cần bác sĩ chuyên khoa theo dõi. Phương pháp này thường đòi hỏi tiêm dưới da hàng ngày trong thời gian dài, không nên tự ý sử dụng với mục đích tăng chiều cao.
Phẫu thuật kéo dài chi có thể giúp tăng chiều cao đáng kể nhưng tiềm ẩn nguy cơ biến chứng. Người bệnh có thể mất 4-6 tháng điều trị và khoảng thời gian tương tự để phục hồi chức năng. Kỹ thuật này chủ yếu kéo dài chi dưới, do đó cần cân nhắc cả tính cân đối cơ thể.
Ngoài ra, một số nghiên cứu bước đầu ghi nhận tiềm năng của liệu pháp sóng xung kích trong hỗ trợ kích thích sụn tăng trưởng ở tuổi dậy thì. Tuy nhiên, phương pháp này vẫn cần thêm thử nghiệm lâm sàng để xác định hiệu quả và độ an toàn.
Các chuyên gia khuyến cáo phụ huynh nên theo dõi chiều cao của trẻ từ sớm, duy trì chế độ dinh dưỡng cân đối, giấc ngủ và vận động phù hợp, thay vì chờ đến tuổi dậy thì mới tìm cách cải thiện.
Không có nghề nào tuyệt vời hơn nghề y
Nghề bác sĩ vất vả về mặt thời gian, tổn hao nhiều năng lượng và cảm xúc. Thế nhưng, trên thế gian này, không có nghề nào tuyệt vời hơn nghề y. Chạy trời không khỏi đau là tập hợp các ghi chép của tác giả Adam Kay trong 6 năm hành nghề y từ 2004 đến 2010, cuốn sách là bản báo cáo không khoan nhượng về công việc của đội ngũ y tế của Vương quốc Anh đang làm việc ngày đêm nhưng chưa được nhìn nhận và tôn trọng đúng mức.