Thắt ống dẫn tinh có làm mất bản lĩnh đàn ông?

Thắt ống dẫn tinh là phương pháp tránh thai hiệu quả. Ảnh: Shutterstock.

Sau nhiều năm để vợ uống thuốc tránh thai, anh M.V.N. (42 tuổi, TP.HCM) bắt đầu nghĩ nghiêm túc đến việc thắt ống dẫn tinh. Gia đình anh đã có hai con, bé nhỏ nhất năm nay 5 tuổi và không còn kế hoạch sinh thêm con.

Trong suốt thời gian dài, việc tránh thai gần như do vợ anh đảm nhận. Chị uống thuốc tránh thai đều đặn nhưng ngày càng cảm thấy áp lực vì phải nhớ uống thuốc mỗi ngày, lo ngại tác dụng phụ nội tiết cũng như nguy cơ mang thai ngoài ý muốn nếu quên thuốc.

Dù vậy, khi bắt đầu tìm hiểu về thắt ống dẫn tinh, anh N. lại bị tác động bởi những lời truyền miệng từ bạn bè, đồng nghiệp.

Người nói đàn ông triệt sản rồi sẽ “yếu đi”, giảm phong độ. Người khác lại cho rằng thủ thuật đau đớn, phải nằm viện lâu hoặc ảnh hưởng chuyện chăn gối. Có người còn nửa đùa nửa thật: “Đàn ông mà đi triệt sản thì mất bản lĩnh”. Chính những quan niệm ấy khiến anh chần chừ suốt nhiều tháng.

Tại phòng khám nam khoa, tôi gặp không ít trường hợp giống anh N. Phần lớn nam giới tìm đến tư vấn đều mang tâm lý lo lắng rằng thắt ống dẫn tinh sẽ ảnh hưởng bản lĩnh đàn ông hoặc làm suy giảm sinh lý. Thực tế, đây là một trong những hiểu lầm phổ biến nhất về phương pháp triệt sản nam.

Thắt ống dẫn tinh không làm giảm testosterone

Điều đầu tiên cần hiểu rõ là thắt ống dẫn tinh không phải cắt bỏ tinh hoàn hay làm mất chức năng sinh lý của nam giới. Đây là thủ thuật làm gián đoạn đường di chuyển của tinh trùng từ tinh hoàn ra ngoài. Sau khi thực hiện thành công, tinh trùng không còn xuất hiện trong tinh dịch nên không thể thụ thai tự nhiên.

Tuy nhiên, tinh hoàn vẫn hoạt động bình thường và tiếp tục sản xuất hormone testosterone như trước. Vì vậy, nam giới vẫn duy trì ham muốn tình dục, khả năng cương dương, xuất tinh và cảm giác cực khoái.

Nói cách khác, thắt ống dẫn tinh là phương pháp tránh thai dành cho nam giới, chứ không phải thủ thuật làm mất đi “bản lĩnh đàn ông”. Đây là điều rất quan trọng bởi nhiều người hiện vẫn nhầm lẫn giữa triệt sản và suy giảm chức năng sinh lý. Thực tế, hai vấn đề này hoàn toàn khác nhau.

Ngoài ra, tinh trùng chỉ chiếm một phần rất nhỏ trong tinh dịch. Phần lớn tinh dịch được tạo ra từ túi tinh và tuyến tiền liệt. Vì vậy, sau thủ thuật, nam giới hầu như không nhận thấy sự khác biệt rõ rệt về lượng tinh dịch khi xuất tinh.

Sau khi được tư vấn kỹ, anh N. hiểu rằng những nỗi lo như teo tinh hoàn, mất ham muốn, thay đổi giọng nói hay giảm phong độ đều không có cơ sở y khoa. Anh quyết định thực hiện thủ thuật sau khi trao đổi và thống nhất với vợ.

“Tôi nghĩ tránh thai không nên mãi là trách nhiệm của riêng phụ nữ”, anh N. chia sẻ.

Thủ thuật đơn giản, hồi phục nhanh

Một trong những điều khiến nhiều nam giới bất ngờ là thắt ống dẫn tinh thực chất là tiểu phẫu tương đối nhẹ nhàng. Hiện nay, thủ thuật này thường được thực hiện bằng gây tê tại chỗ. Người bệnh hoàn toàn tỉnh táo trong suốt quá trình thực hiện và có thể ra về trong ngày.

Tại Bệnh viện Nhân dân Gia Định, kỹ thuật thắt ống dẫn tinh không dùng dao giúp hạn chế xâm lấn, giảm đau, ít chảy máu và hồi phục nhanh hơn. Thông thường, thủ thuật chỉ kéo dài khoảng 20-30 phút. Sau đó, người bệnh có thể nghỉ ngơi tại nhà, tránh vận động mạnh trong vài ngày đầu và sớm quay lại sinh hoạt bình thường.

Bác sĩ Nguyễn Huỳnh Đăng Khoa tư vấn cho người bệnh. Ảnh: BVCC.

Một số trường hợp có cảm giác căng tức nhẹ vùng bìu hoặc hơi khó chịu trong thời gian ngắn sau thủ thuật. Tuy nhiên, đa số triệu chứng đều nhẹ và có thể cải thiện bằng nghỉ ngơi, chườm lạnh hoặc dùng thuốc giảm đau thông thường theo hướng dẫn của bác sĩ. Biến chứng nghiêm trọng tương đối hiếm gặp nếu thủ thuật được thực hiện đúng kỹ thuật và đúng chỉ định.

Không có hiệu quả tránh thai ngay lập tức

Thắt ống dẫn tinh là một trong những phương pháp tránh thai có hiệu quả rất cao. Tuy nhiên, nhiều người lầm tưởng rằng chỉ cần thực hiện xong là có thể ngừng ngay các biện pháp tránh thai khác.

Trên thực tế, sau thủ thuật, trong đường dẫn tinh vẫn có thể còn tinh trùng tồn lưu. Vì vậy, hai vợ chồng cần tiếp tục sử dụng biện pháp tránh thai khác cho đến khi kết quả tinh dịch đồ xác nhận an toàn.

Thông thường, người bệnh sẽ được kiểm tra tinh dịch đồ sau khoảng 8-16 tuần hoặc sau một số lần xuất tinh nhất định theo hướng dẫn của bác sĩ. Chỉ khi tinh dịch không còn tinh trùng hoặc chỉ còn rất ít tinh trùng không di động thì mới được xem là đạt hiệu quả tránh thai. Đây cũng là lý do người thực hiện cần tuân thủ việc tái khám và kiểm tra sau thủ thuật thay vì chủ quan.

Chia sẻ trách nhiệm kế hoạch hóa gia đình

Trong nhiều gia đình, trách nhiệm tránh thai gần như mặc định thuộc về phụ nữ. Người vợ thường là người uống thuốc tránh thai, đặt vòng, cấy que hoặc sử dụng các biện pháp nội tiết kéo dài.

Những phương pháp này tuy hiệu quả nhưng có thể đi kèm tác dụng phụ, bất tiện hoặc áp lực tâm lý lâu dài. Trong khi đó, thắt ống dẫn tinh là phương pháp đơn giản hơn nhiều so với triệt sản nữ, ít xâm lấn hơn và không ảnh hưởng nội tiết của người vợ.

Vì vậy, khi gia đình đã đủ con, việc người chồng chủ động lựa chọn thắt ống dẫn tinh không chỉ là quyết định y khoa, mà còn thể hiện sự chia sẻ trách nhiệm với người bạn đời.

Kế hoạch hóa gia đình không nên là gánh nặng của riêng phụ nữ. Trong nhiều trường hợp, sự chủ động của người chồng chính là cách thiết thực nhất để cùng bảo vệ sức khỏe và chất lượng cuộc sống gia đình.