Suy thận ở tuổi 24

Ngày càng nhiều người trẻ bị suy thận.

Nguyễn Thu Hà (24 tuổi, Bắc Ninh) chưa bao giờ nghĩ khoa lọc máu của bệnh viện lại trở thành địa chỉ thân thuộc thứ hai của mình.

Hai năm trước Hà thấy mệt mỏi, da xanh xao, sút cân nên đến bệnh viện kiểm tra. Kết quả cho thấy cô bị suy thận mạn do viêm cầu thận, theo dõi có suy thận tiến triển nhanh, phải nhập viện điều trị nội trú. Trước đó cô hoàn toàn khỏe mạnh và chưa từng đi khám sức khỏe.

Từ khi còn là sinh viên cho đến khi đi làm, Hà vẫn thường xuyên thức khuya lướt mạng xã hội, nhắn tin với bạn, đi ngủ sớm nhất cũng phải 1-2 giờ sáng. Buổi sáng 7h cô mới dậy, vội vã chuẩn bị đi làm nên hay bỏ bữa sáng. Hà cũng hay ăn tối muộn, không cố định giờ giấc bởi cô đang thuê trọ 1 mình. Ban ngày làm việc, Hà duy trì việc uống nhiều cà phê để giữ tỉnh táo.

Do tính chất công việc bận rộn, nhiều hôm cô ăn uống qua loa, không đúng giờ giấc. Nghĩ rằng mình còn trẻ, sức khỏe tốt nên Hà khá chủ quan, chỉ đến khi cơ thể xuất hiện các dấu hiệu bất thường mới đi kiểm tra.

Anh Trần Minh Quân (29 tuổi, Hà Nội) cũng phát hiện mắc bệnh thận mạn giai đoạn sớm trong một lần khám sức khỏe định kỳ. Quân có thói quen ăn đồ ăn nhanh, uống nhiều nước ngọt có ga, ít vận động và thường xuyên nhịn tiểu do tính chất công việc.

Bác sĩ phân tích, chế độ ăn nhiều muối, đường cùng thói quen sinh hoạt ít lành mạnh khiến thận phải làm việc quá tải trong thời gian dài.

TS.BS Nghiêm Trung Dũng, Giám đốc Trung tâm Thận tiết niệu và Lọc máu - Bệnh viện Bạch Mai cho biết, bệnh thận đang có xu hướng trẻ hóa rõ rệt trong những năm gần đây. Dẫn số liệu Việt Nam hiện có hơn 10 triệu người mắc bệnh thận mạn, trong đó khoảng 26.000 bệnh nhân đã ở giai đoạn cuối, đáng chú ý người trẻ chiếm tới 20–30%, bác sĩ nhận định đây là con số đáng báo động.

Người trẻ bị suy thận liên quan đến nhiều vấn đề, trong đó ngoài nguyên nhân do viêm cầu thận thì thói quen ăn uống, sinh hoạt không điều độ cũng là yếu tố nguy cơ thúc đẩy các bệnh lý chuyển hóa sớm, gây ra nhiều bệnh lý trong đó có bệnh thận mạn.

Việc tiêu thụ quá nhiều đồ ăn nhanh, thực phẩm chế biến sẵn, nước ngọt và đồ uống có đường khiến thận phải hoạt động liên tục để lọc thải các chất dư thừa. Thói quen thức khuya, căng thẳng kéo dài, ít vận động làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh lý nền như tăng huyết áp, tiểu đường - những nguyên nhân hàng đầu gây tổn thương thận.

"Người trẻ bây giờ sử dụng quá nhiều đồ uống không rõ nguồn gốc, ăn nhiều đồ ăn tiện lợi như mì gói với hàm lượng muối cao, cộng thêm thói quen sinh hoạt không điều độ, không đúng theo nhịp sinh học. Ngủ quá muộn, lười vận động dẫn đến béo phì. Đây là những yếu tố nguy cơ của nhiều bệnh lý, trong đó có bệnh thận" - BS Dũng phân tích.

Ngoài ra, nhiều người trẻ còn chủ quan với các thói quen như uống ít nước, nhịn tiểu hoặc tự ý sử dụng thuốc và thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc.

Những hành vi này tưởng chừng vô hại nhưng lại âm thầm làm suy giảm chức năng lọc của thận, tạo điều kiện cho các bệnh lý như viêm đường tiết niệu, sỏi thận, thậm chí dẫn đến suy thận mạn nếu kéo dài.

Bác sĩ Dũng cũng lưu ý, sự gia tăng của các bệnh lý như viêm cầu thận, rối loạn chuyển hóa ở người dưới 35 tuổi đang góp phần đẩy nhanh quá trình trẻ hóa bệnh thận. Nếu không thay đổi lối sống và chủ động tầm soát sớm, nhiều người có thể phải đối mặt với những hậu quả nặng nề khi bệnh tiến triển đến giai đoạn muộn.