Giữa quận Nakagawa (tỉnh Aichi, Nhật Bản), đi ngang đường 2-2023 Toda sẽ thấy một quán nhỏ với tấm biển Trà Đá 2023, phía trước treo cờ Việt Nam. Ngoài vỉa hè dọn 3 bàn và vài chiếc ghế nhựa, thực khách ngồi ngoài trời, uống trà đá và cắn hạt hướng dương như đang trên đường phố Hà Nội.

Đứng sau quán là vợ chồng ông Ishiguro (người Nhật Bản). Mỗi ngày (trừ thứ 3), khoảng 14h, khi lá trà đã ủ bung trong ấm, tỏa hương thơm nhẹ, họ bắt đầu mở cửa đón khách. Bán đến 21h sẽ tạm biệt vị khách cuối cùng.

Ông Ishiguro từng sinh sống và làm việc ở Hà Nội trong 5 năm, văn hóa nơi này gần như in sâu trong tâm trí. Quay lại quê nhà, điều đầu tiên ông nghĩ đến là mang văn hóa và ẩm thực Việt Nam đến Nhật Bản. Đến nay, quán đã vận hành được 2 năm, trong bối cảnh Nhật Bản vẫn hiếm hoi quán kiểu đường phố Việt Nam.

Một góc Việt Nam ở Nhật Bản

Hơn 30 năm trước, ông Ishiguro lần đầu đến Việt Nam trong một chuyến du lịch, khám phá từ Hà Nội đến TP.HCM bằng tàu hỏa. Thời điểm này, mọi thứ chưa hiện đại như bây giờ, ít nhà cao tầng, vắng bóng ôtô. Sau đó, ông có hơn 10 lần trở lại Việt Nam, mỗi lần đến, cảnh vật đều chuyển mình.

Năm 2019, người đàn ông quyết định chuyển đến Hà Nội sinh sống, làm việc tại một doanh nghiệp Nhật Bản. Trong 5 năm ở đây, ông lê la trà đá vỉa hè cả trăm lần. Chỉ là ngồi trên ghế nhựa thấp, trò chuyện, ngắm xe và uống ly nước gần như không vị, nhưng lại mang đến cảm giác sảng khoái khó tả.

Khi nghỉ hưu và trở về Nhật Bản, ông Ishiguro nảy ra ý tưởng tạo một không gian giúp những người Việt Nam có thể tìm thấy hình ảnh và hương vị quê nhà, mất 10 tháng biến ý tưởng thành điểm bán thực tế.

Mặt bằng và thủ tục là 2 yếu tố khó khăn nhất, nếu muốn tái hiện 100% khung cảnh Việt Nam.

Không gian vỉa hè đòi hỏi độ rộng, nhà ông không đáp ứng được điều này. Hai vợ chồng mua lại mảnh đất rộng 40 m2 cạnh nhà với giá 3 triệu yen (khoảng 483 triệu đồng). Tiền xây dựng và nhập nguyên vật liệu chi thêm 7 triệu yen (khoảng 1,2 tỷ đồng). Tổng cộng tiền đầu tư khoảng 10 triệu yen (1,6 tỷ đồng).

Ở Nhật Bản, quy định sử dụng vỉa hè rất nghiêm ngặt, không cho phép kê bàn ghế lấn ra lối đi. Để giữ được nét đặc trưng, ông phải hoàn tất nhiều thủ tục với cơ quan y tế địa phương, đảm bảo đủ bếp, phòng thay đồ, nhà vệ sinh và những tiêu chuẩn theo quy định của cơ quan chức năng Nhật Bản.

Ghế nhựa mang trực tiếp từ Việt Nam sang Nhật Bản bằng máy bay. Bàn nhựa, đĩa nhựa, ly thủy tinh mua tại cửa hàng ở Nhật Bản chuyên nhập khẩu hàng hóa từ Việt Nam. Bên trong trang trí góc cắt tóc vỉa hè, bàn cờ tướng, tạp hóa...

Mặt tiền đặt chiếc xe đạp chở hoa và tấm biển điểm dừng xe buýt, ghi rõ những tuyến xe đưa thực khách từ ga Toda đến bến xe miền Tây, ga Kanie đến bến xe Trung tâm Đà Nẵng và ga Haruta đến bến xe Gia Lâm.

Quán bố trí hơn 20 chỗ ngồi bên trong và ngoài vỉa hè. Tên đường 2-2023 Toda được sử dụng làm tên quán. Tháng 10/2024, những ly trà đá đầu tiên được bán ra, chỉ có 2 vợ chồng cùng phục vụ.

"Thời điểm mới khai trương, quán chỉ có khách Việt ở khu vực lân cận. Hiện 70% khách là người Việt, còn lại là người Nhật Bản. Người Việt nói rằng hương vị giống quê nhà. Người địa phương cũng rất thích thú với cách ngồi uống nước bình dị, phóng khoáng này", ông Ishiguro kể với Tri Thức - Znews.

90% thực đơn là món Việt Nam

Đồ uống không phải là lĩnh vực hoàn toàn mới với ông Ishiguro. Trong thời gian ở Việt Nam, ông từng làm việc tại một quán cà phê, nhờ đó hỏi học được công thức pha chế cà phê và trà. Tất cả nguyên liệu đều được mua tại cửa hàng chuyên sản phẩm Việt Nam.

Thực đơn viết hoàn toàn bằng tiếng Việt, với những món như trà đá giá 100 yen/ly (16.000 đồng), trà chanh 200 yen (32.000 đồng), cà phê 300-400 yen (48.000-64.000 đồng). Bia, rượu Nhật Bản bán xen kẽ.

Thức ăn gồm hạt hướng dương, bánh tráng nướng, nem rán... Giá dao động 100-400 yen/món (16.000-64.000 đồng).

Điều ông Ishiguro muốn thực khách tận hưởng không chỉ là đồ uống và thức ăn, mà là không khí và văn hóa thân quen giữa xứ người.

Quán pha cà phê bằng phin, thời gian chậm nhưng cho ra cốt cà phê đậm, sánh, thơm hơn dòng cà phê chảy nhanh ra từ máy, mang lại cảm giác "rất Việt Nam".

Trà đá nhìn đơn giản, nhưng tỷ lệ trà và nước cần phải vừa vặn. Nước không được sôi quá 90 độ vì sẽ làm chát cốt trà. Thời gian ủ kéo dài 5-7 phút. Ông thường giới thiệu thực khách uống kèm hạt hướng dương để kéo dài cuộc trò chuyện, tăng tính kết nối giữa người Việt Nam và Nhật Bản.

Sau cùng, trà đá vẫn là món chính tại quán. Vào mùa hè, mỗi ngày, quán bán khoảng 50 ly. Mùa đông, thời tiết rét buốt, chỉ có 10 ly được gọi.

"Chúng tôi nghĩ trà đá vỉa hè là văn hóa tuyệt vời của Việt Nam. Thời thế thay đổi, con người càng nhiều lựa chọn, nhưng chúng tôi muốn gìn giữ văn hóa này trong nhiều năm nữa", người này bày tỏ.

Trong tương lai, ông Ishiguro muốn bổ sung một số món ăn của Việt Nam, bày trí không gian theo từng giai đoạn để quán trở thành điểm gặp gỡ, ôn lại câu chuyện quê hương của những người Việt Nam đang sinh sống tại Nhật Bản.