Quốc gia thường bị 'bỏ sót' trên bản đồ thế giới

Cách Australia hơn 3.200 km về phía đông là một quần đảo với hình dáng độc đáo. Hòn đảo phía bắc được người dân địa phương ví như một miếng sườn cừu, trong khi đảo phía nam giống một vệt khoai tây nghiền được phết ngẫu hứng, kéo dài về phía tây nam ra biển Tasman. Bên cạnh hai đảo chính, nơi này còn có khoảng 600 đảo nhỏ khác, từ những mỏm đá tí hon đến các khối đất liền rộng lớn.

Quần đảo này là New Zealand, một quốc gia nằm biệt lập ở Nam Thái Bình Dương. Đáng chú ý, dù diện tích không nhỏ, khoảng 260.000 km2, quần đảo này lại thường xuyên bị "bỏ sót" trên bản đồ thế giới. Điều này khiến nhiều người New Zealand "hờn dỗi".

Theo National Geographic, các đảo của New Zealand hình thành từ khoảng 23 triệu năm trước, khi hoạt động núi lửa đẩy đất liền trồi lên khỏi đại dương. Người Maori là những người đầu tiên đặt chân đến New Zealand từ khoảng năm 1000 bằng thuyền độc mộc. Người Maori đặt tên cho vùng đất này là Aotearoa, nghĩa là “vùng đất của mây trắng dài”. Đến thế kỷ XVII, nhà thám hiểm Hà Lan Abel Tasman từng tới đây nhưng rời đi sau xung đột với thổ dân; tên gọi New Zealand cũng bắt nguồn từ vùng Zeeland của Hà Lan.

New Zealand sở hữu hơn 50 ngọn núi lửa, trong đó một số vẫn đang hoạt động. Cảnh quan quốc gia này nổi tiếng với các đỉnh núi phủ tuyết sắc nhọn, bờ biển đá gồ ghề và những đồng cỏ rộng lớn. Đảo Nam là nơi tọa lạc Mount Cook - đỉnh núi cao nhất New Zealand, cao 3.754 m, được người Maori gọi là “Kẻ xuyên mây”.

Nhờ vị trí xa xôi, New Zealand sở hữu hệ động vật đặc hữu phong phú. Phần lớn động vật trên cạn là chim, nhiều loài trong số đó đã mất khả năng bay. Việc người Maori và người châu Âu đưa các loài thú ngoại lai vào đảo khiến những loài chim không bay được gần như không có khả năng tự vệ. Trong vòng 1.000 năm qua, khoảng một nửa số loài động vật bản địa đã tuyệt chủng.

Hiện nay, 86% dân số New Zealand sinh sống tại các đô thị, trong đó dân số thành phố Auckland (đảo Bắc) còn đông hơn toàn bộ dân số đảo Nam. Quốc gia này hiện có 3 ngôn ngữ chính thức gồm tiếng Anh, tiếng Māori và ngôn ngữ ký hiệu New Zealand. Tiếng Anh tại đây có những biến thể riêng, đôi khi bị nhầm với giọng Australia nhưng khác biệt rõ với người bản địa. Tiếng Māori hiện được hơn 150.000 người sử dụng, có kênh truyền hình riêng và tuần lễ ngôn ngữ Māori. Ngôn ngữ ký hiệu New Zealand tương đồng với ngôn ngữ ký hiệu Anh, song có bổ sung từ vựng Māori và chịu ảnh hưởng của Mỹ.

Văn hóa Maori là một phần không thể tách rời trong lịch sử và bản sắc New Zealand. Người Maori là những nhà hàng hải tài ba, xây dựng cộng đồng gắn chặt với tín ngưỡng và truyền thống, trong đó, khái niệm Mana - quyền lực tinh thần từ tổ tiên - giữ vai trò trung tâm.

Giáo dục New Zealand được đầu tư ở mức cao, mức chi tiêu chiếm khoảng 6% GDP (ước tính năm 2020), xếp thứ 42 thế giới theo CIA World Factbook 2023. Hệ thống giáo dục của nước này chịu ảnh hưởng từ mô hình giáo dục Anh, một năm học kéo dài từ tháng 2 đến tháng 12, chia thành bốn học kỳ. Ở bậc đại học, New Zealand có 7 trường đại học và 25 học viện bách khoa. Sinh viên chỉ cần chi trả khoảng 1/4 chi phí học tập, phần còn lại do Chính phủ hỗ trợ. Gần 25% dân số nước này hoàn thành giáo dục sau trung học và khoảng 40% học sinh phổ thông tiếp tục học lên bậc cao hơn.

Người New Zealand có lối sống thoải mái, coi trọng cân bằng công việc - cuộc sống, đề cao sự khiêm tốn và tinh thần hợp tác. Nhờ sự gắn bó sâu sắc với thiên nhiên, người dân nước này yêu thích các hoạt động ngoài trời và nổi tiếng về tính tự lực, sáng tạo. Ý thức bảo vệ môi trường và tinh thần đa văn hóa, bao dung cũng được đề cao tại quốc gia đặc biệt này.