Puff, chú rồng lắm phép màu
(Zing) - Xưa, là chú rồng buồn trong ca khúc Puff, the magic dragon. Nay đã hết buồn, chú tung phép màu để chống... bạo lực học đường ở Mỹ.
>>> Puff, giấc mơ người lớn và trẻ em
>>> Mỹ: Bạo lực học đường & những dấu hỏi lớn
Với ca từ giản dị, giai điệu trong trẻo và buồn thơ mộng, bài hát như chính đôi cánh phá́p thuật của chú rồng Puff đã vượt qua thời gian, không gian... khắc sâu vào tâm trí người nghe nhiều thế hệ, không chỉ ở Mỹ hay ở Anh.
Nhớ những năm 1960, cứ mỗi lần nghe Puff, the magic dragon từ nhóm nhạc dân ca Peter, Paul and Mary, một cảm xúc khó tả bằng lời cứ dâng trào. Tựa như tôi vừa đánh mất điều gì rất thiêng liêng, nhưng lại không thể xác định.
Và thời gian trôi qua, hôm nay bất chợt nghe lại ca khúc này trong lúc vội về nhà, lòng như "chùng" xuống, bao kỷ niệm đẹp thuở nhỏ ập về. Và tôi chợt hiểu cảm giác quặn thắt, mất mát xưa kia. Đó là: Tuổi thơ hồn nhiên bị đánh mất.
 |
| Hai nhân vật chính trong Puff, the magic dragon: Chú rồng Puff bất tử và cậu bé Jackie Paper. |
 |
|
Peter, Paul and Mary những năm 1970, với các ca khúc bất hủ Blowin" in the wind (cover lại ca khúc của Bob Dylan), Puff, the magic dragon, Where have all the flowers gone?... |
 |
|
Ô, Peter, Paul and Mary của hôm nay! Sức sống vẫn mãnh liệt và nồng ấm, chan hoà... |
Puff, the magic dragon nói về chú rồng Puff bất tử, quanh năm vui đùa tại vùng đất Honah Lee, rất đau khổ khi nhìn thấy cậu bạn Jackie Paper dần lớn lên và mất đi vẻ ngây thơ, để rồi một hôm không còn hứng thú trước những cuộc phiêu lưu mơ mộng trẻ thơ, đã bỏ chú rồng cô đơn, buồn bã một mình.
Năm 1959, lấy cảm hứng từ bài thơ Custard the Dragon của tác giả Ogden Nash, Leonard Lipton – chàng sinh viên 19 tuổi trường Cornell – đã sáng tác nên bài thơ Puff, the magic dragon. Sau đó, Lipton đã gởi cho cậu bạn học cùng trường Peter Yarrow xem. Peter quyết định phổ nhạc cũng như thêm thắt lại phần lời cho bài thơ mà không hề đoán được rằng bản nhạc Puff, the magic dragon này sẽ trở nên nổi tiếng và được yêu thích đến tận hôm nay.
Năm 1961, Peter cùng Paul Stookey và Mary Travers thành lập nhóm Peter, Paul and Mary. Nhóm nhạc của họ đã có nhiều buổi biểu diễn trực tiếp bài Puff, the magic dragon trước khi nó được ghi âm vào năm 1962. Chỉ một thời gian ngắn sau đó, Puff, the magic dragon được mọi người biết đến và đã thâm nhập vào cả hai nền văn hoá dân gian hiện đại Anh, Mỹ.
Nếu trong truyện Peter Pan nổi tiếng của J. M. Barrie, chú bé Peter Pan luôn khăng khăng không bao giờ chịu lớn lên và mãi "an trú" nơi NeverLand, thì cậu Jackie Paper trong Puff, the magic dragon lại chẳng thể thoát khỏi vòng quay của cuộc sống.
Hai cách diễn tả về cùng nỗi đau muôn đời của sự đánh mất tuổi thơ, nhưng thông điệp lại dễ thấm sâu, nhớ lâu hơn từ âm nhạc, với Puff. (Peter Pan qua hoạt hình Disney thật đẹp, nhưng đã tước mất chất triết lý cay đắng, đầy tính nhân văn từ tác phẩm văn học để đời của Barrie.)
 |
|
Ca khúc thành công đến nỗi được rất nhiều ca sĩ, ban nhạc chơi lại. Trong ảnh: The Reverend hát Puff, the magic dragon trong một buổi lửa trại của các bạn nhỏ ở Norwich. |
 |
|
Sự lôi cuốn của ca khúc là nguồn cảm hứng cho một cuốn truyện tranh cùng tên được xuất bản gần đây. Tuy nhiên, hoạ sĩ Eric Puybaret đã úm ba la hô biến đoạn kết của sách có một kết thúc thật đẹp, khi khai sinh nên một bé gái (được xem là con gái của Jackie Paper) đi tìm và trở thành bạn đồng hành mới của Puff. |
Như chính chú rồng bất tử tên Puff, ca khúc này cũng sẽ "trẻ" mãi, dù đã ra đời hơn bốn thập niên. Nó luôn làm người nghe xúc động và là đề tài thường xuyên được nhắc đến. Tính nhân văn sâu sắc của ca khúc như nhắc nhở chúng ta cần quan tâm, chăm sóc, yêu quý trẻ thơ hơn, trong một thế giới đang phát triển với tốc độ vũ bão và bất ổn như hiện nay.
Puff cũng chống... bạo lực học đường
Puff, the magic dragon nằm trong chuỗi ca khúc thường được Peter Yarrow trình bày khi quảng bá cho Operation Respect - OR (Chiến dịch Tôn trọng). Đây là một chiến dịch miễn phí, phi lợi nhuận nhằm chống lại nạn bắt nạt, phỉ báng và bạo lực nơi học đường ở hơn 20.000 trường học trên toàn nước Mỹ, thông qua âm nhạc, phim ảnh và các tài liệu khác.
Peter Yarrow đặc biệt tự hào với Giải thưởng Allard K. Lowenstein được trao năm 1982 bởi những cống hiến của ông cho sự nghiệp đấu tranh vì tự do, hoà bình và quyền con người.
Ông tâm sự: “Thông qua những bài hát vui của mình, tôi muốn giúp trẻ em tìm được tính nhạy cảm trước những thương tổn gây nên bởi sự thiếu tôn trọng, thiếu khoan dung, lời chế giễu và nạn bắt nạt ở trường học.”
Puff gắn bó trước hết với nhiều thế hệ như một ca khúc bất hủ về sự trong sáng của tuổi thơ cũng như niềm tiếc nuối khi quãng đời này trôi qua. Chính vì vậy, ca khúc càng dễ lay động lòng người hơn khi Peter Yarrow cùng hát với con gái và người bạn của cô trong những lần đi quảng bá cho OR.
Không biết mệt mỏi, nhiều năm qua, Peter Yarrow đã cùng với vũ khí của mình là chiếc đàn guitar và ca khúc Puff, the magic dragon đi biểu diễn tại nhiều trường học khác nhau trên khắp nước Mỹ và thế giới, với mong muốn chấm dứt vấn nạn bạo lực đang làm nhức nhối toàn xã hội.
"Cánh cửa giúp mang lại sự ấm áp cho trái tim của người Mỹ, vốn đã bị rướm máu trầm trọng gần đây," Peter Yarrow nói, "chính là thông qua việc tái lập mối quan tâm không chỉ cho bản thân, mà còn quan tâm đến cả những người xung quanh."
Peter Yarrow sáng lập OR vào tháng 9/2000 để thúc đẩy quá trình phổ biến chương trình giáo dục đặc bịêt cùng những nguyên tắc học tập mang tính xã hội và xúc cảm vào môi trường học đường. Tiếp đó, OR đã xây dựng chương trình Don’t Laugh at Me (DLAM – Đừng cười nhạo tôi).
DLAM tận dụng sức lan tỏa của âm nhạc để giúp trẻ em tạo một sợi dây tình cảm và cảm thấy dễ tiếp thu những bài học được gợi ra, thông qua các hoạt động trong môi trường đồng hành. Chương trình này cũng truyền cảm hứng cho các nhà giáo dục để họ hiểu được những hoạt động mà nhóm nhạc Peter, Paul và Mary đã hỗ trợ cho trẻ em trong suốt nhiều năm qua.
 |
| Peter Yarrow, đồng tác giả của ca khúc nổi tiếng Puff, the magic dragon và cũng là nhà đấu tranh chống nạn bạo lực học đường không biết mệt mỏi. (Ảnh: Blog W. J. Wilson) |
Có một lần ông bày tỏ trước thính giả: “Đó là công việc truyền bá văn hoá mà tôi tin tưởng sâu sắc, và bản thân tôi là một phần trong công việc ấy hàng nhiều năm qua. Nhạc dân ca có thể thiết lập mối liên kết trong cộng đồng, xã hội, và cũng tạo nên sự dung hoà, chung sống chứ không phải chối bỏ những cá nhân, tập thể nào không cùng tôn giáo hoặc màu da với mình. Âm nhạc không dùng để cạnh tranh, mà âm nhạc phải được dùng vào mục đích ngợi ca tính chân-thiện-mỹ. Âm nhạc là một công cụ mạnh mẽ kêu gọi hoà bình. Và giờ đây, ước muốn của tôi là làm những điều thật hữu ích để tạo dựng nên một thế giới tốt đẹp hơn.”
 |
|
Peter Yarrow, nay đã thành cụ, tại một buổi giới thiệu DLAM ở trường Kayla: Vẫn là Puff, the magic dragon để mở đầu câu chuyện... (Ảnh: Blog W. J. Wilson) |
 |
|
... Và cảm động biết mấy khi trẻ nhỏ ở thế kỷ XXI vẫn rất mê Puff! (Ảnh: Blog W. J. Wilson) |
 |
|
... One grey night, it happened: Jackie Paper came no more... (Ảnh: Blog W. J. Wilson) |
 |
|
Cụ Peter Yarrow đã mời khoảng 30 học sinh trường Kayla cùng lên sân khấu tự hát Puff. Và cụ đã rơm rớm nước mắt khi nghe một bé khoảng bốn tuổi đã hát được Puff rất nhuyễn, từng từ, từng lời... (Ảnh: Blog W. J. Wilson) |
 |
|
Nét mặt say sưa, trìu mến của các bé khi nghe cụ Peter Yarrow lại hát ca khúc Puff, the magic dragon. (Ảnh: Blog W. J. Wilson) |
Mời các bạn thưởng thức clip video rất hay, khi nhóm Peter, Paul and Mary và khán giả cùng hát Puff, the magic dragon:
Q. Phan - ty
(Tổng hợp từ Internet)
Puff, the magic dragon
Puff, the magic dragon, lived by the sea Puff, the magic dragon, lived by the sea Together, they would travel on a boat with billowed sail Oh! Puff, the magic dragon, lived by the sea A dragon lives forever but not so little boys His head was bent in sorrow, green scales fell like rain, Oh! Puff, the magic dragon, lived by the sea
And froliced in the autumn mist in a land called Honah lee.
Little Jackie Paper loved that rascal Puff,
and brought him strings and sealing wax and other fancy stuff. Oh
And froliced in the autumn mist in a land called Honah lee.
Puff, the magic dragon, lived by the sea
And froliced in the autumn mist in a land called Honah lee.
Jackie kept a lookout perched on Puff"s gigantic tail,
Noble kings and princes would bow whene"er they came,
Pirate ships would lower their flags when Puff roared out his name.
And froliced in the autumn mist in a land called Honah lee.
Puff, the magic dragon, lived by the sea
And froliced in the autumn mist in a land called Honali.
Painted wings and giant strings make way for other toys.
One grey night it happened, Jackie Paper came no more
And Puff that mighty dragon, he ceased his fearless roar.
Puff no longer went to play, along the cherry lane.
Without his life-long friend, Puff could not be brave,
So Puff that mighty dragon sadly slipped into his cave.
And froliced in the autumn mist in a land called Honah lee.
Puff, the magic dragon, lived by the sea
And froliced in the autumn mist in a land called Honah lee.
Lời Việt (lược dịch):
Puff, chú rồng thần thông, sống bên bờ biển xanh
Trong sương thu, chú nô đùa nơi miền đất mang tên Honah lee
Có chú bé Jackie Paper rất yêu chú rồng tinh khôn ấy
Ngày ngày, chú mang nhiều đồ chơi thú vị đến vui cùng Puff yêu.
Ô, Puff, chú rồng thần thông, sống bên bờ biển xanh
Trong sương thu, chú nô đùa nơi miền đất mang tên Honah lee
Puff, chú rồng thần thông, sống bên bờ biển xanh
Trong sương thu, chú nô đùa nơi miền đất mang tên Honah lee
Trên chiếc thuyền với cánh buồm tung gió, đôi bạn nhỏ cùng nhau phiêu lưu
Và đứng nơi chiếc đuôi khổng lồ, Jackie đã làm người quan sát
Dù quốc vương hay công chúa kiêu kỳ, đều cúi chào mỗi khi họ đi qua
Cả những thuyền cướp biển cũng kính sợ hạ cờ khi nghe Puff rống tên.
Ô! Puff, chú rồng thần thông, sống bên bờ biển xanh
Trong sương thu, chú nô đùa nơi miền đất mang tên Honah lee
Puff, chú rồng thần thông sống bên bờ biển xanh
Trong sương thu, chú nô đùa nơi miền đất mang tên Honah lee
Chú rồng nhỏ bất tử, nhưng các cậu bé thì không, tiếc thay
Những đôi cánh sặc sỡ và những cái đuôi khổng lồ không còn là điều vui thích
Một đêm tối, điều không mong đã xảy đến, Jackie Paper không tìm đến Puff nữa
Rồng dũng mãnh thôi rống lên những âm thanh oai hùng
Chú cúi đầu buồn bã, vảy xanh rơi lã chã như mưa
Puff cũng không còn tha thiết nô đùa quanh mảnh đất màu hoa anh đào
Không có người bạn nhỏ, Puff trở nên yếu đuối
Rồi lặng lẽ, chú lẩn vào hang tối âm u.
Puff, chú rồng thần thông sống bên bờ biển xanh
Trong sương thu, chú nô đùa nơi miền đất mang tên Honah lee
Puff, chú rồng thần thông sống bên bờ biển xanh
Trong sương thu, chú nô đùa nơi miền đất mang tên Honah lee
