 |
| GS Ngô Bảo Châu là người Việt Nam duy nhất đến nay đoạt giải thưởng Fields (năm 2010), được ví như "Nobel Toán học". Ông được cộng đồng toán học thế giới biết đến nhờ chứng minh “bổ đề cơ bản” trong Chương trình Langlands - một trong những khung lý thuyết đầy tham vọng của toán học, tạo ra những kết nối quan trọng giữa lý thuyết số và lý thuyết nhóm. Trước Ngô Bảo Châu, bổ đề cơ bản đã tồn tại hơn 30 năm mà không có ai chứng minh được. Những đóng góp của ông đối với lý thuyết số và lý thuyết biểu diễn đã có nhiều tác động sâu rộng trong lĩnh vực vật lý toán học. Ảnh: HKU. |
 |
| GS Ngô Bảo Châu sinh năm 1972 tại Hà Nội. Thời phổ thông, ông học trường THPT chuyên Khoa học Tự nhiên (Đại học Quốc gia Hà Nội). Đây là ngôi trường có nhiều thành tích đặc biệt. Tính đến nay, học sinh của trường đã giành được 249/770 huy chương tại các kỳ thi quốc tế, chiếm 32% số huy chương của cả nước. Trong đó, trường có tới 79/198 huy chương vàng, chiếm 40%. Đặc biệt, 10 học sinh Việt Nam dự thi Olympic Toán quốc tế (IMO) được điểm tuyệt đối (42/42) thì có tới 6 học sinh của trường. GS Ngô Bảo Châu chính là thí sinh Việt Nam đầu tiên hai lần giành huy chương vàng IMO, năm 1988 và 1989. Ảnh: HSGS. |
 |
| Sau phổ thông, GS Ngô Bảo Châu nhận học bổng của chính phủ Pháp theo học Đại học Paris VI năm 1990. Đây là trường đại học hàng đầu của Pháp về các ngành khoa học cơ bản như toán học, vật lý, hóa học, sinh học và khoa học trái đất. Trường cũng là trung tâm nghiên cứu khoa học lớn của châu Âu. Năm 2018, trường sáp nhập với Đại học Paris IV để tạo thành Đại học Sorbonne. Ảnh: The PIE News. |
 |
| GS Ngô Bảo Châu học cao học và tiến sĩ tại Đại học Paris XI (hiện là Đại học Paris-Saclay). Ông bảo vệ thành công luận án tiến sĩ năm 1997, khi mới 25 tuổi và năm 31 tuổi bảo vệ luận án habilitation (tương đương tiến sĩ khoa học). Năm 2004, Ngô Bảo Châu được bổ nhiệm làm giáo sư tại trường này. Đại học Paris-Saclay đào tạo và nghiên cứu nhiều lĩnh vực như khoa học và kỹ thuật, khoa học sự sống và y sinh, khoa học xã hội và nhân văn. Với hệ sinh thái nghiên cứu lớn gồm hàng trăm phòng thí nghiệm và nền tảng nghiên cứu, trường đóng góp khoảng 13% năng lực nghiên cứu của Pháp và thường xuyên nằm trong nhóm các đại học hàng đầu thế giới theo nhiều bảng xếp hạng quốc tế. Ảnh: Paris-Saclay. |
 |
| Từ năm 2010, GS Ngô Bảo Châu gia nhập khoa Toán của Đại học Chicago (Mỹ). Ngôi trường này thường xuyên góp mặt trong top 10 các bảng xếp hạng đại học uy tín ở cả phạm vi quốc gia và quốc tế. Trong lịch sử gần 200 năm, ngôi trường này có 80 chủ nhân giải Nobel, 30 người đoạt Huân chương Khoa học Quốc gia Mỹ trong các lĩnh vực nhân văn, nghệ thuật và khoa học, cùng 9 nhà toán học đoạt Huy chương Fields. Ngoài ra, nơi đây còn ghi nhận gần 50 học giả được trao học bổng MacArthur - thường được gọi là “giải thưởng thiên tài”. Ảnh: University of Chicago. |
 |
| Sau 15 năm gắn bó tại Đại học Chicago, từ tháng 6/2026, GS Ngô Bảo Châu gia nhập khoa Toán tại Đại học Hong Kong (HKU, Trung Quốc) với vị trí giáo sư chủ nhiệm. Theo bảng xếp hạng đại học châu Á 2026 của QS, ngôi trường này hiện ở vị trí số 1. Còn trên bảng xếp hạng đại học thế giới 2026 của QS, HKU ở vị trí thứ 11 toàn cầu. Đây là ngôi trường có cộng đồng đa dạng với hơn 9.000 sinh viên quốc tế đến từ 96 quốc gia. HKU đang ngày càng khẳng định vai trò trung tâm thu hút nhân tài quốc tế. Năm 2025, trường chào đón gần 120 học giả quốc tế ưu tú đến từ khắp nơi trên thế giới. Ảnh: HKU. |
Sách về nghề giáo
Nếu độc giả có hứng thú với nghề giáo - một nghề nghiệp đặc biệt và đang trải qua những biến động lớn, mục Giáo dục giới thiệu một số lựa chọn:
Xin được nói thẳng (GS Hoàng Tụy) và Ước vọng cho học đường (GS Huỳnh Như Phương): Cuốn sách của hai nhà giáo tiên phong tại Việt Nam với nhiều suy nghĩ và những trăn trở của hai ông về tương lai nền giáo dục nước nhà.
Nghề giáo qua các tác phẩm thiếu nhi nổi tiếng: Tình thầy trò trong các tác phẩm văn chương nổi tiếng khiến độc giả cảm động bởi các nhân vật đã làm được những việc lớn lao, vượt xa chức trách của một giáo viên.
