Thủ đô Iran chìm trong khói lửa

Iran phóng tên lửa đạn đạo vào Israel

Iran đã liên tục phóng tên lửa đạn đạo vào Israel trong suốt cả ngày 8/3. Theo cơ quan cứu thương Israel Magen David Adom, ít nhất một người bị thương nặng sau khi một tòa nhà ở miền Trung Israel bị đánh trúng.

Phần lớn tên lửa đã bị hệ thống phòng không Israel đánh chặn và không gây thương vong. Kể từ khi Mỹ và Israel tấn công Iran vào cuối tuần trước, ít nhất 10 người đã thiệt mạng tại Israel.

Binh sĩ Israel tới hiện trường tại Asdod, xử lý mảnh vỡ tên lửa của Iran nhắm vào nước này. Ảnh: NYT

Iran bác bỏ kêu gọi ngừng bắn

Ngoại trưởng Araghchi ngày 8/3 bác bỏ các lời kêu gọi ngừng bắn, yêu cầu Mỹ và Israel trước hết phải giải thích “vì sao họ khởi đầu hành động gây hấn này”.

“Đây không phải cuộc chiến do chúng tôi lựa chọn”, ông nói trên NBC, đồng thời khẳng định Iran sẽ tiếp tục chiến đấu cho đến khi nhận được bảo đảm về một nền hòa bình “lâu dài”.

Theo ông Araghchi, Tehran chỉ có thể xem xét việc chấm dứt giao tranh khi có những bảo đảm rõ ràng rằng xung đột sẽ không tái diễn.

Ngoại trưởng Iran Pierre Albouy. Ảnh: Reuters

Chưa rõ ai sẽ kế nhiệm ông Khamenei

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết vẫn chưa rõ ai sẽ trở thành lãnh tụ tối cao tiếp theo của nước này, dù truyền thông Iran đưa tin Hội đồng Chuyên gia sắp lựa chọn người kế nhiệm Ayatollah Ali Khamenei.

Khi được hỏi trên chương trình “Meet the Press” của NBC liệu Mojtaba Khamenei, con trai của ông Khamenei, có thể trở thành lãnh tụ mới hay không, ông Araghchi nói: “Không ai biết. Thực ra có rất nhiều tin đồn”.

Ông cũng bác bỏ tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump rằng Washington nên có vai trò trong việc lựa chọn lãnh đạo mới của Iran.

“Chúng tôi không cho phép bất kỳ ai can thiệp vào công việc nội bộ. Việc này do người dân Iran quyết định”, ông nói.

Ukraine sẵn sàng hỗ trợ Trung Đông chống UAV Iran

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết các chuyên gia UAV của nước này sẽ tới Trung Đông vào tuần tới để đánh giá tình hình và hỗ trợ đối phó UAV Iran.

Ông nói Ukraine có thể chia sẻ kinh nghiệm chống lại UAV Shahed do Iran sản xuất, loại vũ khí được Nga sử dụng rộng rãi trong chiến tranh tại Ukraine.

Zelensky cũng gợi ý việc chia sẻ nguồn lực có thể là “con đường hai chiều”, ám chỉ Ukraine mong muốn nhận thêm tên lửa phòng không từ Mỹ.

Hiện trường nhà máy dầu ở thủ đô của Iran sau khi bị Israel tấn công ngày 8/3. Ảnh: NYT

Mỹ cảnh báo Iran phóng tên lửa từ khu dân cư

Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cảnh báo Iran đang đặt người dân vào nguy hiểm khi sử dụng “các khu dân cư đông đúc” để phóng UAV và tên lửa đạn đạo, điều có thể khiến những khu vực này trở thành mục tiêu quân sự hợp pháp.

“Quyết định nguy hiểm này đe dọa tính mạng của toàn bộ dân thường Iran, bởi các địa điểm được sử dụng cho mục đích quân sự sẽ mất trạng thái được bảo vệ và có thể trở thành mục tiêu hợp pháp theo luật pháp quốc tế”, thông báo nêu.

Một quan chức Mỹ cho biết quân đội đã phát hiện nhiều trường hợp Iran đưa bệ phóng tên lửa và UAV di động vào các khu dân cư đông đúc. Cảnh báo nêu rõ các thành phố Dezful, Esfahan và Shiraz là nơi Iran đã phóng UAV hoặc tên lửa từ khu vực đông người.

Quan chức này nhấn mạnh cảnh báo không có nghĩa Mỹ đang chuẩn bị tấn công các địa điểm đó, nhưng Washington “không thể đảm bảo an toàn cho dân thường” gần các cơ sở quân sự. Thông điệp nhằm cho Tehran thấy “chúng tôi biết các ông đang làm gì” và nói với người dân Iran rằng “chính phủ của các bạn đang đặt các bạn vào nguy hiểm”.

Nhà máy khử mặn tại Iran và Bahrain bị tấn công

Các nhà máy khử mặn nước tại Iran và Bahrain đã bị tấn công trong cuối tuần qua, đe dọa nguồn nước thiết yếu cho các quốc gia Vùng Vịnh vốn phụ thuộc lớn vào công nghệ biến nước biển thành nước uống.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cáo buộc Mỹ tấn công một nhà máy khử mặn trên đảo Qeshm, khiến nguồn nước của khoảng 30 ngôi làng bị ảnh hưởng và gọi đây là “một hành động nguy hiểm với hậu quả nghiêm trọng”.

Một ngày sau, Bộ Nội vụ Bahrain cho biết một UAV Iran đã gây “thiệt hại vật chất” cho một nhà máy khử mặn tại nước này, song cơ quan điện và nước Bahrain nói nguồn cung nước vẫn chưa bị gián đoạn. Mỹ và Iran chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức đối với các cáo buộc này.

Một chiếc UAV của Iran được phát hiện trên bầu trời Bahrain ngày 6/3. Ảnh: Reuters

Các chuyên gia cảnh báo việc nhắm vào hạ tầng khử mặn là bước leo thang nguy hiểm, bởi các cơ sở này cung cấp nước uống cho hàng chục triệu người tại Vùng Vịnh.

Theo các nhà phân tích, nếu các nhà máy khử mặn bị phá hủy, nhiều đô thị lớn trong khu vực có thể đối mặt với khủng hoảng sinh tồn chỉ trong thời gian ngắn.

Washington không có kế hoạch tấn công ngành dầu khí Iran

Trong khi đó, Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright cho biết Washington không có kế hoạch tấn công ngành dầu khí hoặc hạ tầng năng lượng của Iran.

Trong cuộc phỏng vấn với CNN, ông nhấn mạnh các cuộc tấn công vào kho nhiên liệu tại Tehran là do Israel thực hiện, còn Mỹ “không nhắm vào bất kỳ cơ sở năng lượng nào của Iran”.

Ông Wright thừa nhận các đòn tấn công đã gây tác động tới chất lượng không khí tại Tehran, khi nhiều người dân nói với CNN rằng họ cảm thấy “nghẹt thở”. Tuy nhiên, ông cho rằng tình trạng ô nhiễm không khí trong vài ngày “không thể so sánh với những gì người dân Iran đã phải chịu đựng dưới chế độ hiện nay”.

Về giá nhiên liệu, ông Wright nói chính quyền Tổng thống Donald Trump vẫn tin rằng giá xăng và dầu diesel tại Mỹ sẽ giảm trở lại sau khi tăng trong thời gian xung đột.

Theo ông, giá xăng hiện vẫn thấp hơn khoảng 1,5 USD mỗi gallon so với giữa nhiệm kỳ chính quyền Biden và có thể giảm xuống dưới 3 USD/gallon trong vòng vài tuần.

Quan chức UAE: Giai đoạn nguy hiểm nhất của chiến tranh Iran có thể sớm kết thúc

Giai đoạn nguy hiểm nhất của cuộc chiến với Iran có thể sớm qua đi, dù bản thân cuộc xung đột có thể kéo dài hơn, một quan chức Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) nói với CNN. Tuy nhiên, theo người này, sẽ mất nhiều thập niên để khôi phục lòng tin giữa Tehran và các quốc gia Arab mà Iran đã tấn công.

“Cuối cùng thì cuộc chiến này cũng sẽ kết thúc. Theo đánh giá của tôi, mức độ nguy hiểm của nó sẽ chấm dứt sớm hơn là muộn. Nhưng việc tuyên bố kết thúc chính thức của chiến tranh có thể mất thêm thời gian”, vị quan chức nói.

Hiện trường tại một nhà máy ở Tehran, Iran, sau khi bị Israel không kích. Ảnh: NYT

Quan hệ giữa Iran và các nước Arab vùng Vịnh mà Tehran đã nhắm tới cuối cùng vẫn sẽ bình thường hóa, “bởi suy cho cùng các bên vẫn là láng giềng”. Tuy nhiên, cuộc chiến đã tạo ra “khoảng cách niềm tin rất lớn” có thể kéo dài hàng thập niên.

Quan chức này cũng cho rằng bất kỳ thỏa thuận mới nào với Iran cũng phải đề cập đến chương trình tên lửa của nước này. “Tên lửa giờ đã trở thành vấn đề trung tâm, bởi chúng không còn được xem là công cụ phòng vệ nữa”.

Iran nói 60% hỏa lực đang nhắm vào lợi ích của Mỹ tại Trung Đông

Người phát ngôn Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết Tehran đang sử dụng khoảng 60% hỏa lực để tấn công các căn cứ và “lợi ích chiến lược” của Mỹ trong khu vực.

“Khoảng 60% năng lực tấn công của chúng tôi, bao gồm tên lửa và UAV, đang nhằm vào các căn cứ và lợi ích chiến lược của Mỹ trong khu vực, còn 40% nhằm vào các mục tiêu của Israel”, ông Ali Mohammad Naeini nói trong bài phát biểu trên truyền hình.

Ông cho rằng Mỹ là “kẻ thù chính” trong cuộc chiến này và vì vậy phải là mục tiêu ưu tiên. Theo ông Naeini, Mỹ đã thiết lập các căn cứ quân sự tại khu vực Trung Đông suốt 70 năm.

Iran cũng tuyên bố đã bắn hạ 80 UAV phóng về phía nước này, bao gồm ba UAV MQ-9 cỡ lớn của Mỹ và 74 UAV của Israel.

“Kho vũ khí của chúng tôi gồm tên lửa hạng nặng, tên lửa đạn đạo, tên lửa hành trình, nhiều loại UAV và tàu tấn công đều sẵn sàng cho một cuộc chiến quy mô lớn và kéo dài”, ông nói, đồng thời nhấn mạnh Iran coi các căn cứ Mỹ trong khu vực là “mục tiêu hợp pháp”.

Theo Bộ Quốc phòng UAE, nước này là quốc gia hứng chịu nhiều đạn tấn công nhất trong số các nước Arab, với hơn 230 tên lửa đạn đạo và hơn 1.400 UAV được phát hiện kể từ khi xung đột bắt đầu.

Giáo sĩ Iran ám chỉ người kế nhiệm Lãnh tụ Tối cao bị Mỹ phản đối

Một thành viên của Hội đồng Chuyên gia Iran cho rằng người được chọn làm lãnh tụ tối cao mới là nhân vật mà Mỹ phản đối.

Trong một video do hãng tin bán chính thức Nour News công bố, giáo sĩ Ayatollah Mohsen Heidari Alekasir nói rằng “Quỷ dữ vĩ đại”, ám chỉ Mỹ, đã “giúp đỡ” hội đồng bằng cách công khai phản đối một số nhân vật.

Phát biểu của ông dường như ám chỉ tuyên bố của Tổng thống Donald Trump rằng việc các giáo sĩ chọn Mojtaba Khamenei, con trai của lãnh tụ tối cao quá cố, làm người kế nhiệm sẽ là điều “không thể chấp nhận”.

Ông Heidari Alekasir nói rằng “người bị kẻ thù phản đối có khả năng mang lại lợi ích cho Iran và Hồi giáo”.

Tổng thống Iran tuyên bố không đầu hàng

Trong bài phát biểu gửi tới người dân Iran, Tổng thống Masoud Pezeshkian nhấn mạnh đất nước ông sẽ không đầu hàng và “không cho phép dù chỉ một tấc lãnh thổ bị chiếm”.

Theo đài truyền hình nhà nước IRIB, ông nói: “Iran và dân tộc chúng ta chưa bao giờ cúi đầu và sẽ không dễ dàng cúi đầu trước sự bắt nạt, áp bức hay xâm lược”.

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian. Ảnh: Reuters

Phát biểu này được đưa ra sau khi ông Pezeshkian hôm 7/3 xin lỗi các quốc gia vùng Vịnh bị trúng tên lửa Iran tuần trước, trước khi đưa ra tuyên bố khác sau khi vấp phải chỉ trích từ phe cứng rắn rằng Iran không hề tấn công “các quốc gia láng giềng thân thiện”.

Trong khi đó, Bộ Quốc phòng Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) cho biết nước này đã bị nhắm tới bởi 17 tên lửa đạn đạo và 117 UAV từ Iran trong ngày 8/3.

Phần lớn các cuộc tấn công đã bị đánh chặn, nhưng một tên lửa đạn đạo rơi xuống biển và bốn UAV rơi trên lãnh thổ UAE. Bộ Quốc phòng cho biết tần suất các cuộc tấn công tên lửa đã giảm đáng kể, song mỗi ngày vẫn ghi nhận hơn 100 vụ tấn công bằng UAV.

Người dân Iran: Cảm giác như ngày tận thế

Cư dân Tehran ngày 8/3 nói rằng thành phố mang cảm giác “như ngày tận thế” sau các đợt không kích mới của Israel nhằm vào các kho chứa dầu, khiến một quả cầu lửa khổng lồ bùng lên tại thủ đô Iran.

Một cư dân Tehran nói với CNN rằng thành phố mang cảm giác “như ngày tận thế” sau các đợt không kích mới của Israel nhằm vào các kho chứa dầu, khiến một quả cầu lửa khổng lồ bùng lên tại thủ đô Iran.

“Thành phố tối sầm, bầu trời đen kịt”, người này nói với CNN. “Trời cũng đầy mây và tối nên cảm giác như chúng tôi đang nghẹt thở”.

Bầu trời Tehran sáng 8/3. Ảnh: New York Times

Người này cho biết đã chứng kiến vụ nổ thắp sáng cả bầu trời trong đêm.

“Nó giống như ngày tận thế, hoặc như cách tôi tưởng tượng về địa ngục”, họ nói thêm. “Đám cháy rất gần nhà chúng tôi. Có lẽ chỉ là may mắn mà giờ chúng tôi vẫn an toàn”.

Trước đó, phóng viên CNN tại hiện trường cho biết Tehran thức dậy trong buổi sáng phủ kín những đám mây đen dày đặc, nước mưa chuyển màu đen sau các cuộc không kích của Israel.

Quân đội Israel cho biết họ đã tấn công các cơ sở nhiên liệu tại Tehran tối 8/3. Những cơ sở này phân phối nhiên liệu cho “nhiều đối tượng khác nhau, bao gồm cả các cơ sở quân sự tại Iran”.

Theo CNN, đến chiều 8/3 (giờ địa phương), những cột khói đen dày đặc vẫn bốc lên từ kho chứa dầu Shahran ở đông bắc Tehran, một trong những cơ sở lưu trữ nhiên liệu lớn nhất Iran.

Lửa vẫn bốc lên từ nhiều bồn chứa hàng giờ sau các cuộc không kích trong đêm. Khu vực xung quanh cũng bị thiệt hại nặng, các công nhân đang cố gắng khôi phục nguồn điện.

Một công dân Pakistan thiệt mạng do mảnh tên lửa rơi ở Dubai

Một công dân Pakistan đã thiệt mạng tại khu Al Barsha ở Dubai sau khi mảnh vỡ từ một tên lửa bị hệ thống phòng không đánh chặn rơi xuống khu dân cư, Đại sứ quán Pakistan tại Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) cho biết ngày 9/3.

“Trong giờ phút đau buồn này, chúng tôi chia sẻ nỗi mất mát với gia đình và gửi lời cầu nguyện chân thành nhất”, đại sứ quán cho biết.

Cái chết này làm gia tăng số thương vong dân sự tại vùng Vịnh khi xung đột giữa Iran, Israel và Mỹ lan rộng. Nhiều người thiệt mạng trong những ngày gần đây là lao động đến từ Nam Á, nhóm lao động nhập cư chiếm tỷ lệ lớn trong lực lượng lao động tại khu vực.

Theo Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO), hiện có hơn 24 triệu lao động nhập cư đang làm việc tại các quốc gia Arab, chủ yếu trong các lĩnh vực xây dựng, dịch vụ và những ngành thiết yếu khác.

Israel tuyên bố truy đuổi người kế nhiệm ông Khamenei

Quân đội Israel ngày 8/3 cảnh báo sẽ nhắm mục tiêu vào người kế nhiệm lãnh tụ tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei cũng như những người tham gia lựa chọn nhân vật này.

“Israel sẽ tiếp tục truy đuổi người kế nhiệm và tất cả những ai cố gắng bổ nhiệm người đó”, phát ngôn viên quân đội Israel Avichay Adraee viết trên mạng xã hội.

“Chúng tôi cảnh báo mọi người đang lên kế hoạch tham gia cuộc họp lựa chọn người kế nhiệm: Chúng tôi cũng sẽ không ngần ngại nhắm mục tiêu vào các vị. Hãy coi đây là lời cảnh báo”, quân đội Israel tuyên bố.

Iran sắp chọn lãnh tụ tối cao mới

Truyền thông nhà nước Iran cho biết Hội đồng Chuyên gia đã gần như đạt đồng thuận về người kế nhiệm lãnh tụ tối cao sau khi ông Ali Khamenei thiệt mạng trong một cuộc tấn công của Mỹ và Israel.

“Đã hình thành một quan điểm mang tính quyết định và áp đảo, đại diện cho đa số”, giáo sĩ Ayatollah Mohammad Mehdi Mirbagheri, thành viên hội đồng, nói trong một video do hãng Fars News Agency công bố.

Người dân giơ cao ảnh cố Lãnh tụ Tối cao Ali Khanemei trong cuộc tuần hành ngày 6/3. Ảnh: Reuters

Tuy nhiên, danh tính người kế nhiệm vẫn chưa được công khai. Ông Mirbagheri cho biết quá trình lựa chọn phải được tiến hành thận trọng trong bối cảnh “có nhiều trở ngại” để tránh gây tranh cãi.

Lãnh tụ tối cao mới của Iran sẽ được chọn bởi Hội đồng Chuyên gia, cơ quan gồm 88 giáo sĩ cấp cao được bầu ra. Ông Khamenei đã lãnh đạo Iran gần 4 thập niên và qua đời mà không công bố người kế nhiệm chính thức.

Iran tuyên bố bắt nhiều lính Mỹ, có thể duy trì chiến tranh trong 6 tháng

Quan chức Iran tuyên bố đã bắt giữ nhiều binh sĩ Mỹ trong các đợt giao tranh gần đây và cho rằng điều này có thể giúp Tehran duy trì chiến sự trong nhiều tháng.

Ông Ali Larijani. Ảnh: Reuters

Tuyên bố bắt giữ nhiều lính Mỹ làm tù binh được Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, ông Ali Larijani đưa ra sáng 8/3, trong một bài viết đăng trên mạng xã hội X.

Quan chức Iran khẳng định đã nhận được báo cáo về việc nhiều lính Mỹ đã bị bắt giữ. Vì vậy, dù bị Chính quyền Mỹ một mực bác bỏ, sự thật này sớm muộn cũng sẽ được phơi bày. Tuy nhiên, trong bài viết, ông Ali Larijani không nói rõ thời gian, địa điểm cũng như bối cảnh bắt giữ các binh sỹ Mỹ.

Theo các tuyên bố từ phía Iran, việc bắt giữ hoặc gây thiệt hại cho lực lượng Mỹ được xem là yếu tố giúp Tehran gia tăng sức ép lên Washington.

Iran cũng cho rằng Mỹ đã phải chịu thương vong nhất định trong các cuộc tấn công gần đây, dù phía Mỹ chỉ xác nhận 6 binh sĩ thiệt mạng trong một vụ tập kích tại Kuwait.

Những phát biểu này được đưa ra trong bối cảnh chiến sự giữa Mỹ, Israel và Iran tiếp tục leo thang trên nhiều mặt trận ở Trung Đông. Trong khi Washington tuyên bố chiến dịch đang đạt ưu thế và có thể kết thúc trong vài tuần, Tehran khẳng định họ vẫn đủ năng lực duy trì cuộc đối đầu lâu dài nếu xung đột tiếp tục kéo dài.