'Netflix Trung Quốc' gây phẫn nộ

Qin Lingyue và Lin Xiyan - hai diễn viên "thuần" AI đảm nhận vai chính trong phim "xuyên không" của hãng Youhug Media. Ảnh: Youhug Media.

Sự ra đời của "Cơ sở dữ liệu nghệ sĩ AI" từ nền tảng phát trực tiếp lớn nhất Trung Quốc iQiyi đã đánh dấu một bước ngoặt gây tranh cãi trong ngành công nghiệp giải trí. Nền tảng này cho phép các nhà sáng tạo nội dung sử dụng hình ảnh nghệ sĩ thông qua AI một cách nhanh chóng.

Tuy nhiên, dự án này ngay lập tức vấp phải sự phản đối từ công chúng và giới diễn viên. Nhiều người lo ngại sự ưu tiên cho lợi nhuận của nền tảng đang xâm phạm trực tiếp đến quyền kiểm soát hình ảnh cá nhân và giá trị nhân văn của nghệ thuật.

Hiệu suất kinh tế và "đạo đức" trong nghệ thuật

Việc sử dụng AI trong điện ảnh không còn là viễn cảnh xa xôi mà đã trở thành một giải pháp kinh tế đầy tiềm năng. Với các ngôi sao hạng A có lịch trình dày đặc, AI đóng vai trò như một "cứu cánh" giúp họ hoàn thành các cảnh quay phức tạp hoặc tham gia nhiều dự án cùng lúc mà không cần có mặt trực tiếp.

Điều này mang lại lợi ích khổng lồ cho các nhà sản xuất nhờ khả năng tối ưu hóa thời gian và chi phí vận hành. Công nghệ này không chỉ giảm bớt gánh nặng thể chất cho diễn viên mà còn giúp các nền tảng duy trì dòng nội dung liên tục để phục vụ khán giả.

Nền tảng iQiyi ra mắt "Cơ sở dữ liệu nghệ sĩ AI". Ảnh: The Cover.

Dù vậy, theo nghiên cứu của The Paper, rào cản lớn nhất hiện nay vẫn là cảm xúc của người xem. Đa số công chúng vẫn kỳ vọng được nhìn thấy "tính nhân văn" và những biểu cảm tinh tế từ các diễn viên thực thụ.

Tuy nhiên, đối với những dòng phim giải trí có nội dung đơn giản như phim ngôn tình hay "tổng tài", khán giả đôi khi chỉ cần nhìn thấy khuôn mặt thần tượng là đủ để thỏa mãn nhu cầu. Khi công nghệ AI ngày càng hoàn thiện, khả năng truyền tải những cảm xúc phức tạp sẽ dần được cải thiện, khiến ranh giới giữa người thật và nhân vật ảo trở nên không thể phân biệt.

Thực tế đã chứng minh công nghệ này có thể vận hành hợp pháp nếu có sự đồng thuận rõ ràng. Cố diễn viên Hollywood Val Kilmer đã tái xuất trên màn ảnh thông qua công nghệ AI trong bộ phim Deep as a Grave dưới sự cho phép của gia đình.

Vấn đề cốt yếu không nằm ở bản thân công nghệ, mà ở việc liệu nghệ sĩ có thực sự tự nguyện tham gia vào quá trình "số hóa" bản thân hay không.

Kỷ nguyên "mua bán khuôn mặt"

Sự xuất hiện của cơ sở dữ liệu nghệ sĩ đang tạo ra một chuỗi ngành công nghiệp hoàn toàn mới: kinh doanh diện mạo. Trong phân khúc phim ngắn, xu hướng "mua bán nhan sắc" đã bắt đầu diễn ra một cách âm thầm.

Nhiều diễn viên Trung Quốc hiện nay đã chuyển mình thành "người mẫu AI". Họ không cần trực tiếp xuất hiện tại phim trường; thay vào đó, chỉ cần tải ảnh và thông tin nhận dạng lên hệ thống để AI xử lý toàn bộ phần còn lại.

Điều này biến khuôn mặt của họ trở thành một loại "mặt hàng kỹ thuật số" có thể định giá, cấp phép và truy vết như bất kỳ món hàng nào khác trên thị trường. Bên cạnh lĩnh vực phim ảnh, AI còn mở ra cơ hội trong mảng quảng cáo và đại diện thương hiệu. Các ngôi sao giờ đây có thể thực hiện hợp đồng quảng bá mà không cần cầm sản phẩm trên tay hay đứng trước ống kính studio.

Khuôn mặt, nhân dạng của các diễn viên, người nổi tiếng đang có xu hướng trở thành một "món hàng" kỹ thuật số. Ảnh: Scott Sykes/Asurity.

Tuy nhiên, điều này đặt ra một câu hỏi lớn về tính trung thực và cảm nhận của người tiêu dùng. Khi một nghệ sĩ không còn trực tiếp trải nghiệm sản phẩm, niềm tin của khách hàng dành cho sản phẩm đó liệu có còn giá trị. "Việc mua bán khuôn mặt có thể làm xói mòn niềm tim cũng như mối liên kết cảm xúc giữa thần tượng và người hâm mộ", The Paper nhận định.

Thách thức lớn nhất hiện nay là hệ thống luật pháp chưa theo kịp tốc độ phát triển quá nhanh của công nghệ.

Khuôn mặt đại diện cho một con người cụ thể, do đó nó không đơn thuần là một loại bản quyền trí tuệ thông thường có thể dễ dàng chuyển nhượng. Nếu không có các quy định cụ thể, việc thương mại hóa nhân dạng có thể dẫn đến những hệ lụy khó lường, nơi con người dần trở thành những tài sản kỹ thuật số bị giao dịch công khai.

“Các quy tắc và trật tự của thị trường vẫn chưa rõ ràng và thiếu các yếu tố xác định rõ”, The Paper nhấn mạnh.