|
|
iPad có thể là thiết bị giải trí, học tập nhiều kiến thức tốt, nhưng cũng có thể là cánh cửa mang tới nội dung xấu cho con, tùy vào khả năng kiểm soát của cha mẹ. Ảnh: Minh Khôi. |
Cuối tháng 11/2025, người viết Doracomms (Dora Nguyễn) đăng tải trên Facebook bài viết về trải nghiệm nuôi dạy con cái khi có thiết bị công nghệ. Bài viết thu hút gần 300 bình luận, với những ý kiến trái chiều từ những bậc cha mẹ.
Trẻ em có nên dùng thiết bị công nghệ?
Trong bài viết của mình, Dora bình luận về một bức ảnh của người mẹ ngồi cạnh con đang sử dụng chiếc máy tính bảng, cùng dòng chữ “Một cách làm cha mẹ thật nực cười. Tôi sẽ chết trước khi đặt iPad trước mặt con tôi ở nơi công cộng”. Người viết này cho rằng sẽ có những tình huống mà người làm cha, mẹ không thể chờ đợi con tự kiểm soát để làm việc của mình.
Do đó, cô cho rằng có thể cho con sử dụng iPad vào những khoảng thời gian ngắn trong ngày để mẹ có thể tái tạo năng lượng, dành thời gian cho con vào những lúc khác.
Bài viết với gần 300 lượt bình luận của Dora gây ra nhiều tranh cãi. Ở phần bình luận, nhiều người dùng không đồng ý với Dora. Ý kiến trái chiều cho rằng việc sắp xếp để con không phụ thuộc vào iPad là bình thường với nhiều gia đình. Khi ở nhà lẫn ra ngoài, những gia đình có kế hoạch trước, sắp xếp hoạt động phù hợp cho con có thể không cần đến thiết bị điện tử như iPad, TV nhằm thu hút sự chú ý của con.
Ngược lại, cũng có những người dùng cho rằng chỉ cần hạn chế thông tin, nội dung không phù hợp. Việc cho con dùng thiết bị điện tử không phải là bất thường ở thời điểm này. Đôi khi cha mẹ cũng cần khoảng nghỉ cho bản thân, và việc cho con dùng máy 15-30 phút là hợp lý.
Những ý kiến trên cho thấy chủ đề trẻ em dùng thiết bị điện tử luôn đem lại tranh cãi. Dù cùng có mục đích cuối cùng là cho con phát triển lành mạnh, ít bị ảnh hưởng tới sức khỏe, mỗi bậc phụ huynh lại có những suy nghĩ và cách thực hành khác nhau.
 |
| Quỳnh Anh (kênh banhminhucnhic) chia sẻ cách cho con sử dụng thiết bị điện tử có kiểm soát, kết hợp với những hình thức học tập, giải trí khác. Ảnh: Banhminhucnhich. |
Trong một buổi chia sẻ về kinh nghiệm cho con tiếp xúc và sử dụng thiết bị di động, Quỳnh Anh (30 tuổi, ngụ TP.HCM), chủ kênh Bánh mì nhúc nhích, mẹ của bé Bánh Mì hiện hơn 3 tuổi, chia sẻ cô không cho con dùng thiết bị điện tử trước 2 tuổi.
Từ 2-3 tuổi, bé chỉ được xem 5-10 phút mỗi ngày. Sau 3 tuổi, thời gian tăng lên tối đa 30 phút nhưng chia nhỏ thành nhiều lần trong ngày. Quỳnh Anh cho biết cô đã tìm hiểu, nghiên cứu về cấu trúc não bộ và cơ chế dopamine để hiểu rõ tác động của thiết bị điện tử lên trẻ nhỏ.
"Điều quan trọng là không gắn cảm xúc của mẹ hay của con với việc sử dụng iPad. Đây chỉ là một trong những hoạt động bình thường trong ngày, không phải quyền lợi đặc biệt hay phần thưởng khi con ngoan. Cũng không phải vì mẹ bận thì con mới được dùng", Quỳnh Anh nhấn mạnh.
Vị phụ huynh này nhấn mạnh thiết bị không phải là cách để ba mẹ rảnh tay hoàn toàn, mà là một khoảng thời gian nghỉ ngắn giúp ba mẹ lấy lại năng lượng. Trên iPad, cô chuẩn bị sẵn các ứng dụng học tập như Freeform để bé tự do vẽ, hay Khan Academy để học tiếng Anh, toán và đọc hiểu.
Cô cho biết bé Bánh Mì được trao quyền tự quản lý thời gian sử dụng iPad trong giới hạn cho phép, không cần nhắc nhở. "Khi các bạn được trao quyền, chúng ta đang trao cho con niềm tin", cô nói.
Trong khi đó, Nguyên Lê, chủ kênh embekemvuive, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đặt quy tắc rõ ràng về không gian và thời gian.
"Giao kèo về thời gian sử dụng ngay từ đầu giúp con hợp tác hơn nhiều. Cha mẹ cũng cần làm gương, đặt quy tắc cho con thì mình phải tuân thủ", cô cho biết. Cụ thể, con cần phải được cha mẹ chia sẻ rằng dùng điện thoại hay iPad không phải để chơi, mà là một phần của công việc. Nếu đặt ra quy tắc cho con không sử dụng trong phòng ngủ hoặc lúc ăn, cha mẹ cũng cần làm theo.
Nguyên Lê cũng lưu ý phụ huynh cần kiểm soát kỹ nội dung vì các chương trình có quá nhiều chuyển cảnh sẽ ảnh hưởng đến cơ chế kiểm soát cảm xúc của trẻ.
Với Kiên Hoàng và Loan Hoàng, hai phụ huynh với con ở tầm tuổi lớn hơn, con bắt buộc phải sử dụng máy tính bảng để phục vụ học tập. Do đó, gia đình này sử dụng tính năng chia sẻ trong gia đình để biết con tải ứng dụng gì, giới hạn những nội dung theo độ tuổi, cùng với chế độ tập trung và giảm gián đoạn để bé có thể hoàn thành việc học mà không bị phân tâm.
Những công cụ giúp con trẻ dùng thiết bị có kiểm soát
Ngoài khía cạnh cảm xúc và dành sự chú tâm cho con, chia sẻ của các bậc phụ huynh hầu hết tập trung vào việc kiểm soát thời gian và nội dung sử dụng của trẻ.
 |
| Nhiều học sinh tại thành phố hiện nay có các bài tập cần hoàn thành trên máy tính bảng, laptop từ nhỏ. Ảnh: Minh Khôi. |
Trên những thiết bị công nghệ hiện nay, các công cụ để kiểm soát như vậy đều có sẵn. Ví dụ, trên các máy điện thoại iPhone, Android hay iPad đều có công cụ kiểm soát thời gian sử dụng (screen time), giúp phụ huynh kiểm soát hiệu quả cách trẻ tương tác với thiết bị.
iPad cũng có tính năng Giờ nghỉ (Downtime) cho phép thiết lập khung giờ cụ thể để chặn các ứng dụng và thông báo, chỉ để lại những app cần thiết và cuộc gọi. Điều này giúp trẻ có thời gian nghỉ ngơi, không bị phân tâm bởi thiết bị.
Phụ huynh có thể đặt Giới hạn ứng dụng (App Limits) để kiểm soát thời gian sử dụng theo từng loại ứng dụng như trò chơi, mạng xã hội hoặc giải trí. Tính năng Giới hạn về Nội dung & Quyền riêng tư là công cụ quan trọng giúp bảo vệ trẻ khỏi nội dung không phù hợp. Phụ huynh có thể chặn nội dung nhạy cảm trong nhạc, podcast, tin tức, hạn chế phim ảnh theo độ tuổi và kiểm soát ứng dụng dựa trên phân loại của App Store.
Tính năng Chia sẻ trong gia đình (Family Sharing) cho phép phụ huynh thiết lập nhóm gia đình với tối đa 6 thành viên, chia sẻ các gói đăng ký. Quan trọng hơn, tính năng Hỏi để Mua (Ask to Buy) giúp phụ huynh kiểm soát mọi giao dịch của con, từ tải ứng dụng đến mua nội dung trên App Store. Phụ huynh sẽ nhận thông báo mỗi khi con cố mua hàng và có thể chấp nhận hoặc từ chối. Ngoài ra, tính năng chia sẻ vị trí giúp theo dõi thiết bị của con, kể cả khi đang ngoại tuyến, đảm bảo trẻ luôn an toàn.
Đối với trình duyệt web, có 3 tùy chọn: không hạn chế, giới hạn website người lớn hoặc chỉ cho phép truy cập danh sách website được duyệt. Chế độ tập trung (Focus) giúp trẻ duy trì sự tập trung khi học bằng cách giảm thiểu thông báo làm phiền. Tất cả cài đặt đều có thể khóa bằng mã Thời gian sử dụng để trẻ không tự thay đổi.
