|
|
Các tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz. Ảnh: Reuters |
Truyền thông Iran ngày 2/3 dẫn lời một quan chức cấp cao của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) cho biết eo biển Hormuz đã bị đóng và lực lượng Iran sẽ nổ súng vào bất cứ tàu nào cố vượt qua.
“Eo biển (Hormuz) đã bị đóng. Nếu ai cố đi qua, các chiến binh của Vệ binh Cách mạng và hải quân chính quy sẽ thiêu rụi những con tàu đó”, ông Ebrahim Jabari, cố vấn cấp cao của Tổng tư lệnh IRGC, tuyên bố trên truyền thông nhà nước.
Đây là cảnh báo rõ ràng và trực diện nhất kể từ khi Tehran thông báo đóng tuyến xuất khẩu này hôm 28/2, sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran. Washington được cho là tìm cách gây sức ép làm suy yếu giới lãnh đạo Iran, trong khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công khai bày tỏ sẵn sàng hỗ trợ người dân Iran thay đổi chính quyền giáo sĩ cầm quyền.
Eo biển Hormuz là tuyến xuất khẩu dầu mỏ quan trọng bậc nhất toàn cầu, kết nối các nhà sản xuất lớn vùng Vịnh như Saudi Arabia, Iran, Iraq và Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) với Vịnh Oman và biển Arab.
Tại điểm hẹp nhất, eo biển này chỉ rộng khoảng 33 km, nhưng mỗi ngày có khoảng 20% lượng dầu tiêu thụ toàn cầu đi qua khu vực này - khiến nó trở thành “nút thắt” chiến lược của an ninh năng lượng thế giới.
Sau các đòn không kích ngày 28/2, Iran đã đáp trả bằng nhiều loạt tên lửa nhằm vào các nước vùng Vịnh có căn cứ quân sự Mỹ như Qatar, Kuwait và Bahrain. Tehran cũng phóng tên lửa về phía UAE, Saudi Arabia và Oman.
Với quyết định phong tỏa Hormuz, Tehran thực tế đã hiện thực hóa lời đe dọa nhiều năm qua: chặn tuyến đường biển hẹp này để trả đũa bất kỳ cuộc tấn công nào nhằm vào Cộng hòa Hồi giáo.
Giới phân tích cho rằng nguy cơ xung đột toàn diện giữa Tehran với Mỹ và Israel có thể gây gián đoạn nghiêm trọng nguồn cung dầu, làm rung chuyển thị trường năng lượng và đẩy giá dầu leo thang.
Động thái mới nhất của Iran diễn ra trong bối cảnh vận tải biển toàn cầu vốn đã chịu sức ép từ các cuộc tấn công bằng UAV và tên lửa của lực lượng Houthi tại Yemen - nhóm vũ trang thân Iran đã liên tục nhắm mục tiêu tàu thuyền ở Biển Đỏ và Vịnh Aden kể từ khi xung đột Gaza bùng phát năm 2023.
Nếu eo biển Hormuz thực sự bị phong tỏa kéo dài, thị trường dầu mỏ toàn cầu có thể đối mặt một trong những cú sốc nguồn cung nghiêm trọng nhất trong nhiều năm trở lại đây.
Vấn đề Trung Đông
Mục Thế giới giới thiệu cuốn sách "Châu Phi - Trung Đông: Những vấn đề chính trị và kinh tế nổi bật". Cuốn sách giới thiệu cuộc cải cách thể chế chính trị và kinh tế ở châu Phi và Trung Đông từ sau Chiến tranh Lạnh đến nay. Cuốn sách bao trùm nhiều vấn đề về sắc tộc, khả năng giải quyết mâu thuẫn sắc tộc, tôn giáo, chính sách của các nước lớn, dầu mỏ, khí đốt ở hai khu vực này,...
