Du lịch Đông Nam Á tìm hướng hút khách quốc tế

Cuộc xung đột ở Trung Đông đang tạo ra những tác động vượt xa phạm vi chiến sự. Từ cuối tháng 2, sau khi Mỹ và Israel tấn công Iran, giá vé máy bay trên nhiều đường bay tăng mạnh, thậm chí gấp đôi. Hoạt động hàng không qua hai điểm trung chuyển lớn là Dubai (UAE) và Doha (Qatar) cũng nhiều lần bị gián đoạn.

Hệ lụy nhanh chóng lan tới ngành du lịch Đông Nam Á. Dù lượng khách nội vùng vẫn giúp Campuchia, Thái Lan và Indonesia duy trì hoạt động, nhiều điểm đến vốn sống nhờ khách châu Âu lại rơi vào cảnh đìu hiu khi du khách đổi kế hoạch, chọn nghỉ dưỡng gần nhà.

Angkor Wat vắng tiếng xe tuk-tuk

Ở Siem Reap, Campuchia, anh Khon Mony (30 tuổi) cảm nhận rõ sự thay đổi ấy. Tài xế tuk-tuk này kể với New York Times rằng trước đây, mỗi tuần anh đều chở ít nhất 4 đoàn khách đến quần thể Angkor Wat. Nhưng suốt cả tháng 5, anh không có nổi một cuốc xe.

Theo anh, mọi chuyện bắt đầu thay đổi từ khi xung đột bùng phát ở Trung Đông, dù nơi đó cách Campuchia hơn 5.000 km.

Việc vắng khách khiến cuộc sống của gia đình anh rơi vào cảnh khó khăn. Để tiết kiệm, mỗi lần pha sữa cho con gái 7 tháng tuổi, anh chỉ dám đong một muỗng sữa bột để một lon sữa có thể dùng trong ba tuần thay vì 10 ngày như trước đây.

"Tôi lo con gái không được khỏe mạnh vì không thể cho con uống đủ sữa như trước", anh Khon nói.

Các tài xế tuk-tuk chờ khách bên ngoài quần thể đền Angkor Wat. Ảnh: New York Times.

Theo các doanh nghiệp trong ngành, đây là cú sốc lớn nhất với du lịch Đông Nam Á kể từ sau đại dịch Covid-19. Riêng tại Campuchia, lượng khách quốc tế trong 3 tháng đầu năm nay giảm 45% so với cùng kỳ năm ngoái.

Thu nhập của anh Khon cũng vì thế tụt dốc. Nếu trước đây mỗi ngày anh kiếm khoảng 82.000 riel Campuchia (20 USD), thì nay chỉ còn chưa đến 5 USD.

Nhiều lao động tại Sân bay quốc tế Siem Reap Angkor cũng bị cắt giảm giờ làm. Anh Lam Lan, 25 tuổi, đầu bếp tại một nhà hàng trong sân bay, cho biết từ tháng 3 đến nay anh chỉ làm khoảng 20 ngày mỗi tháng. Thu nhập cũng giảm từ 250 USD xuống dưới 150 USD.

Sau khi trả tiền xăng xe và các khoản nợ, số tiền còn lại chỉ vừa đủ để mua sữa đậu nành cho cô con gái một tuổi, trong khi vợ anh đang mang thai đứa con thứ hai.

"Tôi lo vì chẳng dành dụm được đồng nào cho ngày con chào đời", anh Lam nói.

Sân bay Quốc tế Siem Reap Angkor (Campuchia) trong tháng 6. Ảnh: New York Times.

Ông Chrun Kimseng, 59 tuổi, người có hơn 30 năm làm hướng dẫn viên cho khách nói tiếng Tây Ban Nha tại Angkor Wat, cũng không tránh khỏi khó khăn. Thu nhập của ông giảm khoảng 35% so với trước khi xung đột nổ ra. Để tiết kiệm chi tiêu, ông trồng thêm rau, nuôi gà làm thực phẩm cho gia đình.

"Thu nhập của tôi giờ chỉ đủ để cầm cự qua ngày", ông nói.

Trung tâm thành phố Siem Reap (Campuchia) im ắng do vắng khách châu Âu. Ảnh: New York Times.

Những bến thuyền im lìm

Tình cảnh tương tự cũng diễn ra ở tỉnh Phang Nga của Thái Lan. Chính quyền địa phương cho biết lượng đặt phòng khách sạn đã giảm khoảng một nửa kể từ khi xung đột bùng phát.

Tại bến tàu Surakul - nơi xuất phát của các tour ra đảo Koh Khao Phing Kan, khung cảnh nhộn nhịp ngày nào đã biến mất. Nếu trước đây, từng đoàn xe minibus và thuyền đuôi dài tấp nập đưa hàng nghìn du khách mỗi ngày, thì nay hàng chục chiếc thuyền chỉ nằm im lìm tại bến.

Bến tàu Surakul ở tỉnh Phang Nga (Thái Lan) im ắng do ảnh hưởng của chiến sự Trung Đông. Bà Channipha Laklaem, ông Rungrat Huailek, cho biết số chuyến tàu đã giảm mạnh kể từ khi chiến sự bắt đầu. Ảnh: New York Times.

"Tôi không biết chúng tôi còn có thể cầm cự được bao lâu nữa", bà Channipha Laklaem, 46 tuổi, người thu phí tại bến tàu, nói.

Theo bà, từ khi chiến sự bùng phát, thuyền chở khách gần như không còn hoạt động. Chồng bà, người gắn bó với nghề lái thuyền suốt 16 năm, cũng thất nghiệp từ tháng 4.

Hiện cả gia đình chỉ còn trông cậy vào mức lương 243 USD/tháng của bà. Chiều nào tan làm, bà cũng ghé ven đường hái rau dại mang về nấu canh cho chồng và hai con.

"Ngày trước, cuối tuần cả nhà còn đưa các con đi chơi, ăn ngoài. Giờ thì không dám nghĩ đến nữa. Với chúng tôi, đó đã là điều quá xa xỉ", bà Channipha nói.

Ông Rungrat Huailek, 53 tuổi, đã làm nghề đưa khách tham quan bằng thuyền ở Phang Nga suốt 30 năm. Theo ông, khi khách châu Âu vắng bóng, người dân địa phương cũng thắt chặt chi tiêu. Thu nhập giảm từ khoảng 900 USD xuống còn 300 USD mỗi tháng, khiến số tiền ông Huailek dành dụm bấy lâu sắp hết.

Indonesia thúc đẩy thị trường nội địa

Tại Bali (Indonesia), bức tranh du lịch vẫn sáng hơn nhờ dòng khách ổn định từ Australia và Trung Quốc. Song, những doanh nghiệp phụ thuộc vào thị trường châu Âu đã bắt đầu chịu sức ép khi lượng khách sụt giảm và dự báo những tháng tới sẽ còn nhiều khó khăn.

Thống đốc Bali - ông Wayan Koster cho biết xung đột Iran khiến lượng khách châu Âu đến đảo giảm do các chuyến bay quá cảnh qua những trung tâm trung chuyển ở Trung Đông bị ảnh hưởng.

Theo ông Putu Winastra, Chủ tịch Hiệp hội Các công ty lữ hành Bali, doanh nghiệp của ông đã phải dừng tăng lương cho nhân viên vì dự báo lượng đặt tour trong năm nay sẽ giảm khoảng 45%.

Để bù đắp lượng khách sụt giảm, ngành du lịch Bali đang đẩy mạnh tìm kiếm các thị trường mới. Các đoàn xúc tiến đã được cử đến Australia, Trung Quốc, Singapore và Hàn Quốc. Chính phủ Indonesia cũng miễn một số loại thuế đối với vé máy bay hạng phổ thông trên các chặng nội địa nhằm khuyến khích người dân đi du lịch trong nước.

Chịu ảnh hưởng từ xung đột Trung Đông, ngành du lịch Bali đang đẩy mạnh tìm kiếm các thị trường mới. Ảnh: Reuters.

Khi chưa ai biết chiến sự sẽ kết thúc vào lúc nào, nhiều người làm du lịch buộc phải xoay xở để mưu sinh. Một số chủ thuyền ở Phang Nga quay lại nghề đánh cá hoặc đi làm nông. Tại thị trấn nghỉ dưỡng Khao Lak gần đó, chị Nantipa Yamsantia, 41 tuổi, đang học thêm nghề massage để có thêm nguồn thu.

Còn ở Siem Reap, sáng nào anh Khon cũng ra bến xe tuk-tuk chờ khách, dù phần lớn vô vọng. Từng làm phụ bếp, anh tính bỏ nghề lái xe để xin vào làm nhà hàng, nhưng các quán ăn địa phương cũng đang cắt giảm giờ làm của nhân viên.

Giờ đây, anh ăn ít đi để dành thêm chút cháo cho con gái. "Tôi không còn lựa chọn nào khác", anh nói.