Cha mẹ nên kiên nhẫn dạy con cách để chế ngự sự sợ hãi. Ảnh minh họa: M&C.

Nếu muốn giúp con mình không phải vật lộn với lo lắng và sợ hãi, điều đầu tiên bố mẹ cần làm là nhận ra vai trò của mình, chính là dạy trẻ cách quản lý và kiểm soát sự lo lắng và sợ hãi chứ không phải ngăn chặn hoặc loại bỏ chúng. Vì có thể thời điểm mà bố mẹ xác định sai vai trò chính là đã bỏ lỡ phần quan trọng nhất trong việc giúp đỡ trẻ.

Là bố mẹ, chúng ta không thể ở bên con mọi lúc, cũng không thể ở bên con cả đời. Khi trẻ còn nhỏ, bố mẹ có thể loại bỏ trước những nỗi sợ hãi và lo lắng, nếu trẻ sợ hãi, bạn có thể an ủi hoặc làm điều gì đó cho trẻ. Nhưng đến một lúc nào đó, trẻ sẽ phải lựa chọn và chịu đựng sự sợ hãi một mình.

Điều này là do bố mẹ không thể ở bên con mãi cho đến khi con lên cấp hai, cấp ba thậm chí là khi trưởng thành đi nghĩa vụ quân sự hoặc đi làm. Vì vậy, trẻ phải có khả năng nhận biết sự lo lắng và sợ hãi của bản thân hơn là trốn tránh chúng.

Trẻ cũng có thể lo lắng và muốn trốn tránh sự sợ hãi, nhưng hãy giúp trẻ có khả năng lựa chọn những hành động cần phải thực hiện. Khi trẻ cảm thấy lo sợ, việc tìm ra cách để giảm bớt những cảm giác này sẽ rất hữu ích. Nói cách khác, điều mà một đứa trẻ cần chính là “những chiến lược khác nhau để đối phó với sự lo lắng và sợ hãi của bản thân”.

Và vai trò của bố mẹ chính là phản ứng phù hợp, dạy trẻ cách sử dụng những chiến lược này và giúp trẻ xây dựng được những trải nghiệm thành công. Giống như việc chế tạo và cất giữ những vật phẩm có thể sử dụng trong tình huống khẩn cấp trong trò chơi điện tử.

Cha mẹ nên hiểu rằng "sợ hãi là một phản ứng bình thường và tự nhiên" ở mọi người. Chỉ có điều, ở trẻ nhỏ phản ứng sợ hãi hoặc lo lắng mạnh hơn, do mức độ chịu đựng về mặt tinh thần còn kém. Sợ hãi và chế ngự nỗi sợ là điều cần ở cả người lớn. Khác nhau ở chỗ, người lớn giàu kinh nghiệm và học cách chế ngự nỗi sợ nhanh hơn mà thôi.

Muốn chế ngự nỗi sợ, cha mẹ cần dạy con học cách phân tán sự tập trung, đừng chú ý nhiều vào thứ khiến con sợ. Ngược lại, hãy nghĩ đến điều con thích để tâm trạng thoải mái hơn. Bước đầu tiên để đẩy lùi sợ hãi trong tâm hồn con trẻ là dạy bé cách "đánh lạc hướng" chính mình.

Nếu con không thích đến khu vui chơi khi ở đó đông trẻ nhỏ, các bé có thể la hét ầm ĩ. Cha mẹ có thể dẫn bé đến khu vui chơi vào nhiều khung giờ khác nhau. Ban đầu đến chơi vào lúc vắng vẻ, khi bé đã quen thì mới nên đưa con tới đó vào lúc đông người. Khi tới khu vui chơi, cha mẹ hãy giúp con bắt chuyện và làm quen với các bạn đồng trang lứa.

Điều quan trọng nhất vẫn là cha mẹ cần kiên nhẫn với trẻ. Một đứa bé nhút nhát cần một khoảng thời gian khá dài để trở nên bạo dạn hơn, sự thay đổi này không thể diễn ra trong ngày một ngày hai. Nếu cha mẹ mất bình tĩnh và có thái độ gay gắt vì trẻ quá nhút nhát, bé sẽ sợ hãi và thu mình lại nhiều hơn.