Ảnh minh họa. Nguồn: Talkroute.

Tất cả người học sẽ cần phát triển, thực hành và củng cố những kỹ năng bền bỉ và rất người này trong suốt cuộc đời. Tuy nhiên, chỉ có kỹ năng con người là chưa đủ. Các công việc của tương lai sẽ có tính hỗn hợp. Chuyên gia nhân sự Josh Bersin giải thích rằng những công việc hỗn hợp mới này “không dễ dàng để đưa vào các mô tả công việc tĩnh và gọi bằng các chức danh công việc đơn giản. Đó là những công việc yêu cầu cả kỹ năng kỹ thuật, tính công nghiệp, quản lý và tư duy tích hợp; chúng cũng thường đòi hỏi các kỹ năng giao tiếp, thuyết phục và làm việc nhóm”.

Các kỹ năng cần thiết cho những công việc này cũng sẽ mang tính hỗn hợp. Nhà tuyển dụng yêu cầu sự khéo léo trong tương tác xã hội và chuyên môn kỹ thuật ở mức độ ngang nhau. Hay họ yêu cầu kỹ năng con người + kỹ năng kỹ thuật: trí tuệ cảm xúc + trí tuệ nhân tạo; đạo đức + logic; hoặc giao tiếp + lập trình.

Đây không phải là Sự chuyên chế của Hoặc (Tyranny of the OR) như tác giả Jim Collins mô tả, mà là Sự thông thái của Và (Genius of the AND). Những người lao động có giá trị nhất trong hiện tại và tương lai sẽ là người có thể kết hợp kỹ năng con người và kỹ năng kỹ thuật (gọi tắt là kỹ năng con người+), cùng với đó là có thể thích nghi với yêu cầu thay đổi của nơi làm việc. AI học sâu, như tác giả Scott Hartley đã đề cập ngắn gọn trong cuốn The Fuzzy and the Techie (tạm dịch: Mờ nhạt và công nghệ), đòi hỏi có được “suy nghĩ sâu sắc của con người”.

Các vấn đề có thể mất kiểm soát, vượt ra ngoài vùng được công nghệ hỗ trợ. Nhà văn Lee Rainie giải thích: “Sự kết nối giữa các vật và kết nối người-người ngày càng hiệu quả hơn, mạnh mẽ hơn, nhưng cũng nhạy cảm và có sức tàn phá lớn hơn, bởi vì sức mạnh của chúng được nhân lên bởi hiệu ứng mạng lưới. Càng nhiều kết nối, chúng càng hữu ích, hoặc càng gây hại”. Thật kỳ lạ, COO của Facebook, Sheryl Sandberg, người điều hành nền tảng có liên quan đến một số thảm họa toàn cầu, đã nói rất đúng rằng: “Khi viết một dòng mã, bạn có thể đang tác động đến rất nhiều người”.

Chỉ cần một trong năm gã khổng lồ công nghệ tiến hành thử nghiệm là đã có thể gây ra những tác động rất lớn. Mỗi quyết định về từng sản phẩm đều có “tác động và hậu quả khổng lồ”, Gregory Chan, một kỹ sư quản lý dự án tại Apple, giải thích. Không có tiền lệ nào để các công ty công nghệ tham khảo khi phải giải quyết các vấn đề phát sinh khi phát triển một sản phẩm mới mà hàng triệu người trên khắp thế giới sẽ sử dụng ngay lập tức hoặc chỉ vài giờ sau đó. Trong một cuộc phỏng vấn, Chan đã suy ngẫm về các yêu cầu trong chương trình đào tạo đại cương của mình ở trường đại học và cảm thấy nhẹ nhõm khi đã tham gia một lớp học đạo đức bên cạnh các khóa học kỹ thuật cơ khí.

Sự hiểu biết sâu sắc hơn về các kỹ năng con người+ đã giúp anh cân nhắc đến những hậu quả khổng lồ khi đưa ra các quyết định.