Tôi mới phát hiện nhiễm viêm gan B, liệu có dễ chuyển sang xơ gan hay ung thư gan không bác sĩ?
Bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Thị Thùy, Trung tâm Tiêu hóa gan mật, Bệnh viện Bạch Mai
Viêm gan B là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm do virus HBV gây ra, được xem là một trong những nguyên nhân hàng đầu dẫn đến xơ gan và ung thư gan. Trên toàn cầu, ước tính có khoảng 296 triệu người đang nhiễm virus này. Việt Nam nằm trong nhóm quốc gia có tỷ lệ lưu hành cao, với 8,8% ở nữ và 12,3% ở nam. Đáng lo ngại, cứ mỗi phút lại có 2 người không qua khỏi vì các biến chứng liên quan căn bệnh này.
Viêm gan B có thời gian ủ bệnh kéo dài 4-24 tuần. Phần lớn người trưởng thành nhiễm cấp tính (90-95%) có thể tự khỏi, tuy nhiên khoảng 5% sẽ chuyển sang mạn tính.
Điều đáng nói, trong nhóm mạn tính này, nếu không được điều trị, có tới 20-30% bệnh nhân tiến triển thành xơ gan hoặc ung thư gan. Việt Nam hiện đứng thứ 6 thế giới về tỷ lệ ung thư gan, trong đó phần lớn liên quan đến virus HBV.
Bệnh thường diễn biến âm thầm với các triệu chứng không đặc hiệu như mệt mỏi, chán ăn, vàng da hay đau tức hạ sườn phải. Những dấu hiệu này dễ bị bỏ qua hoặc nhầm lẫn với bệnh lý khác, khiến nhiều người chỉ phát hiện khi bệnh đã ở giai đoạn muộn.
Theo các chuyên gia, xét nghiệm máu là phương pháp duy nhất giúp phát hiện sớm viêm gan B. CDC Mỹ cũng khuyến cáo cần chủ động sàng lọc với các nhóm nguy cơ cao như phụ nữ mang thai, người tiêm chích ma túy, nam quan hệ đồng giới, người nhiễm HIV hoặc viêm gan C, người sống tại khu vực có tỷ lệ lưu hành cao như Việt Nam, cũng như trẻ sinh ra từ mẹ nhiễm HBV hoặc chưa được tiêm vaccine.
Hiện nay, viêm gan B chưa thể chữa khỏi hoàn toàn, nhưng có thể kiểm soát hiệu quả bằng các thuốc kháng virus như Entecavir hay Tenofovir. Những thuốc này giúp ức chế sự nhân lên của virus, từ đó làm giảm nguy cơ xơ gan và ung thư gan.
Điều quan trọng là người bệnh cần tuân thủ điều trị lâu dài và tái khám định kỳ để theo dõi tải lượng virus (HBV DNA) cũng như men gan. Với bệnh nhân mạn tính, việc duy trì thuốc đều đặn còn giúp ngăn ngừa các đợt bùng phát nguy hiểm.
Để giảm gánh nặng viêm gan B, người dân cần tiêm vaccine đầy đủ, đặc biệt là trẻ sơ sinh. Những người thuộc nhóm nguy cơ nên xét nghiệm định kỳ ít nhất mỗi năm một lần.
Bên cạnh đó, việc sử dụng bao cao su khi quan hệ tình dục, không dùng chung vật dụng cá nhân như dao cạo, kim tiêm… cũng là những biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả để phòng lây nhiễm.
Viêm gan B không còn là "án tử" nếu được phát hiện sớm và điều trị đúng cách. Chủ động phòng ngừa và tiếp cận y tế kịp thời chính là chìa khóa để bảo vệ lá gan và tính mạng.
Khoảng trống y khoa về một hội chứng quen thuộc
Căng thẳng độc hại là một hội chứng nhiều người gặp phải. Có điều, các nghiên cứu y khoa về vấn đề này chưa toàn diện. Đây là khoảng trống gây khó khăn cho việc điều trị. Mục Sức khỏe giới thiệu cuốn sách Tầng giếng sâu – cuốn sách mang tới cho người đọc một cái nhìn đầy đủ và sâu sắc hơn về những ảnh hưởng của "nghịch cảnh thời thơ ấu" (ACE) với sức khỏe tinh thần của con người.
