Theo Bloomberg, không phải họ không muốn rời đi nhưng cái giá phải trả cho việc này ngày càng đắt đỏ.
Dù phương Tây không có lệnh trừng phạt nào lên lĩnh vực tiêu dùng, các lệnh hạn chế lên ngân hàng và người dân Nga vẫn khiến việc kinh doanh trở nên khó khăn hơn. Những công ty lựa chọn ở lại đang phải tìm cách duy trì lợi nhuận, bảo vệ nhân lực địa phương cũng như giữ thị phần tại thị trường này.
 |
| Một số thương hiệu tiêu dùng lớn vẫn chọn ở lại Nga. Ảnh: Natalia Kolesnikova. |
Không thể rời đi
Theo CEO Unilever Alan Jope, hãng này không rời đi vì ông cần phải có trách nhiệm với 3.000 nhân viên tại Nga, đồng thời cũng không muốn các xưởng sản xuất rơi vào tay tài phiệt nước này.
Tuần trước, hãng bia Carlsberg thậm chí còn cảnh báo rằng giới chức Nga đang muốn quốc hữu hóa các doanh nghiệp phương Tây để giữ số lao động ngang mức trước chiến sự. Còn người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết họ sẽ làm theo luật.
Thực tế, rất ít công ty kiên quyết như McDonald’s. Hãng này đã bán chuỗi nhà hàng tại Nga hồi tháng 5/2022. Tuy nhiên, cách này hiện không còn dễ làm theo vì Điện Kremlin ngày càng khắt khe trong việc duyệt bán tài sản của các doanh nghiệp nước ngoài.
"Ra đi càng muộn, bạn càng gặp khó", chuyên gia Nabi Abdullaev tại hãng tư vấn Control Risks cho biết. Chính phủ Nga đang siết chặt hoạt động bán lại của giới kinh doanh và yêu cầu giảm giá 50% với tất cả thương vụ.
Vì những khó khăn này, nhiều doanh nghiệp đã tuyên bố rời Nga nhưng cuối cùng vẫn phải ở lại. Reckitt Benckiser - hãng sản xuất kẹo ngậm ho Strepsils - tháng 4 năm ngoái cho biết sẽ chuyển giao quyền sở hữu tại Nga cho một bên thứ ba nhưng đến nay vẫn chưa thực hiện.
Tương tự, hãng sữa Danone thông báo rời đi vào tháng 10/2022 nhưng đến nay vẫn chưa tìm được người mua. Còn hãng thuốc lá Philip Morris International có kế hoạch rời đi cuối năm ngoái nhưng chưa được chấp thuận.
Những khó khăn khi ở lại
Ngoài ra, một yếu tố khác khiến các hãng vẫn cố gắng là kinh tế Nga không tệ như dự báo ban đầu và họ còn cơ hội kiếm lời. Tuần trước, Unilever đã cảnh báo các rủi ro tài chính nếu rời khỏi Nga, còn British American Tobacco nâng dự báo thua lỗ.
Để tiếp tục kinh doanh tại thị trường khổng lồ này, các doanh nghiệp đã áp dụng nhiều biện pháp phòng thủ như trao quyền cho lãnh đạo người Nga và liên tục cập nhật lệnh trừng phạt để tránh làm ăn với các chủ thể trong danh sách đen.
Unilever, Colgate và P&G hiện chỉ còn cung cấp các mặt hàng cơ bản cho thị trường này. Nhiều cơ sở sản xuất của P&G đã trao quyền quyết định cho các nhân viên địa phương và những người này sẽ làm nhiệm vụ báo cáo trực tiếp lên giám đốc.
Để tránh rắc rối, Unilever thậm chí còn cam kết không mang lợi nhuận khỏi Moscow. Trong khi đó, L’Oréal thông báo đóng bớt cửa hàng và giảm nguồn cung sản phẩm.
 |
| Doanh nghiệp phương Tây đang trong tình thế tiến thoái lưỡng nan khi khó đi mà cũng khó ở lại. Ảnh: Reuters. |
Theo Bloomberg, việc rời đi đã phức tạp nhưng ở lại cũng rủi ro không kém. Hãng sản xuất ngô và đậu Bonduelle (Pháp) đã phải phủ nhận tin đồn cung cấp thực phẩm cho quân đội Nga sau khi hình ảnh một người lính cầm sản phẩm của họ được lan truyền trên mạng xã hội.
Việc chiến sự được dự báo căng thẳng hơn vào đầu năm nay cũng khiến các doanh nghiệp càng đau đầu. Ông Mark McNamee - Giám đốc thị trường châu Âu tại hãng nghiên cứu FrontierView - cho biết: "Sau mỗi quý, chúng tôi lại thấy tình hình các công ty đang tệ hơn và họ không muốn tiếp tục nữa".
Mời độc giả đón đọc gợi ý về các cuốn sách kinh tế thế giới tại Tủ sách kinh tế thế giới. Các cuốn sách cung cấp các thông tin hấp dẫn về các doanh nhân, triết lý kinh doanh, quy luật kinh tế, khủng hoảng tài chính, tiêu dùng cá nhân...
