Chất phenol trong cà phê giúp thành mạch máu bền vững hơn. Ảnh minh họa: K.C.

Để chăm lo cho trái tim, bạn cũng cần dành sự quan tâm đến hệ thống mạch máu nuôi dưỡng nó. Theo bạn, mất bao lâu để giúp hệ thống này khỏe mạnh hơn? Một năm? Một tháng? Một vài giờ thì sao?

Các xét nghiệm y tế về lớp màng lót của các mạch máu, còn gọi là nội mô, đang ngày càng tỏ ra là một loại “áp kế” rất hữu hiệu trong đo lường tình trạng sức khỏe mạch máu.

Các xét nghiệm chức năng tế bào nội mô (ECF) này đã cho thấy các mạch máu phản ứng rất nhanh trước những gì chúng ta nạp vào, và vì thế dần trở thành chuẩn mực mới cho các bài kiểm tra về tác động của đồ uống đến sức khỏe.

Tại đó, các loại cà phê thượng hạng chứa chất chống oxy hóa và kháng viêm dồi dào đã chứng minh khả năng tạo ra những thay đổi mạnh mẽ, tích cực đối với sức khỏe mạch máu chỉ trong vài giờ.

Tất nhiên, để đạt được lợi ích như vậy, cà phê bạn chọn phải có đủ lượng phenol cần thiết. Một tách cà phê chứa hàm lượng phenol thấp, rang quá lửa và đầy chất béo cùng với đường sẽ chẳng tốt cho bạn chút nào. Một số nghiên cứu còn chỉ ra việc tiêu thụ cà phê chưa tách caffeine làm suy giảm chức năng tế bào nội mô. Kết quả này có thể bắt nguồn từ tình trạng thiếu hụt phenol trong cà phê, hoặc quá nhiều caffeine gây cản trở tác dụng tích cực của phenol đến ECF.

Xét nghiệm ECF đo phản ứng các mạch máu trước căng thẳng nhằm xác định mức độ ốm yếu hay khỏe mạnh của chúng. Nếu phản ứng kém, các mạch co lại, làm tắc nghẽn lưu thông máu, nếu phản ứng tốt, chúng nở ra, cho phép máu chảy đến các mô đang thiếu oxy. Tôi đã khá sửng sốt khi biết kết quả xét nghiệm ECF của chính mình.

Sau quá trình ghi nhận các chỉ số cơ sở, tôi uống một cốc nước có hòa tan chiết xuất trà xanh, tiếp đó là phần sinh tố buổi sáng, bao gồm cải xoăn, việt quất, dưa vàng và hạt chia. Chúng tôi đợi một giờ rồi kiểm tra lại. Thật không thể tin vào mắt mình, chức năng tế bào nội mô đã tăng vọt gần 40% so với trước khi tôi nạp đồ uống vào người!

Nghiên cứu về tuổi thọ của cư dân đảo Ikaria từng truyền cảm hứng mạnh mẽ cho tôi cho thấy, những người uống cà phê Hy Lạp có chức năng tế bào nội mô tốt hơn những người uống loại cà phê khác. Càng uống nhiều cà phê Hy Lạp, chức năng nội mô của họ càng được cải thiện. Đó là dấu hiệu chắc chắn nhất về khả năng tăng cường ECF của cà phê.

Sở hữu hàm lượng phenol dồi dào, cà phê Hy Lạp tác động tích cực lên ECF, kể cả ở những bệnh nhân bị cao huyết áp, có nồng độ cholesterol cao, mắc bệnh tiểu đường hay hút thuốc.

“Giàu polyphenol và các chất chống oxy hóa, kèm theo một lượng caffeine vừa phải, cà phê đun sôi kiểu Hy Lạp có vẻ đã tổng hòa tất cả lợi ích của các loại cà phê khác,” một trong các tác giả của công trình nghiên cứu, Dr. Gerasimos Siasos, viết.

Ấn tượng với kết quả ECF của chính mình và một lần nữa tìm thấy cảm hứng từ những người Ikaria, tôi bắt đầu tiến hành thử nghiệm trên các tình nguyện viên. Trong số đó có một người đàn ông chừng ba mươi lăm tuổi, không bộc lộ dấu hiệu rõ rệt nào về sức khỏe kém, nhưng nguy cơ mắc bệnh tim lại cao bất thường.

Ở trường hợp này, chỉ số sung huyết phản ứng (RHI), một phép đo lưu lượng máu sau khi xảy ra tình trạng tắc nghẽn tạm thời, đạt 159, vừa chạm mốc kết quả xấu. Anh ta uống một tách cà phê Kenya Karogoto rang và xay nhuyễn. Một giờ sau, chỉ số RHI đã tăng lên đến 220, và đối tượng cảm thấy khá hơn rất nhiều. Mặc dù nghiên cứu này chỉ mới khởi động, các khám phá gặt hái được ban đầu vẫn rất hấp dẫn.

Chúng tôi cung cấp cho các tình nguyện viên một bữa ăn giàu chất béo; một số người dùng kèm với cà phê giàu phenol, còn một số khác thì không. Kế đến, thông qua một xét nghiệm tiêu chuẩn vàng ECF gọi là phép đánh giá tình trạng giãn mạch qua trung gian dòng chảy, cùng với chỉ số RHI, chúng tôi kiểm tra được chức năng tế bào nội mô.

Kết quả cho thấy thực phẩm giàu chất béo đã gây suy giảm ECF nghiêm trọng, thế nhưng, ở những đối tượng đầu tiên uống cà phê giàu phenol trong bữa ăn, ECF không hề sa sút mà thậm chí còn được nâng cao.