Ngày 22/10, sau khi nghe tờ trình của Chính phủ và báo cáo thẩm tra của Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội về dự án Luật Đất đai (sửa đổi), Quốc hội tiến hành thảo luận tổ để lấy ý kiến các đại biểu Quốc hội về loạt quy định mới trong dự án Luật này.
Tại phiên họp tổ, đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn (đoàn TP Hải Phòng) cho biết tán thành việc dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) bỏ giá đất cụ thể, chuyển sang bảng giá đất kết hợp hệ số điều chỉnh, và quy định điều chỉnh theo chu kỳ 3 năm.
“Đây là thay đổi đúng hướng, giúp doanh nghiệp dự báo được chi phí đầu vào lớn nhất của dự án”, đại biểu Sơn nói.
Đại biểu cho rằng so với Luật Đất đai năm 2024, dự thảo lần này không còn quy định về tổ chức tư vấn xác định giá đất. Tuy nhiên, theo báo cáo thẩm tra, Chính phủ đã tiếp thu theo hướng quy định rõ hơn tại dự thảo Nghị định về giá trị pháp lý của nội dung tư vấn. Như vậy, thiết chế tư vấn không bị bỏ hẳn mà được chuyển từ luật xuống nghị định.
Ông Sơn đề nghị cân nhắc lại cách xử lý này.
Theo ông, bảng giá đất hiện vừa là căn cứ thu ngân sách, vừa là căn cứ tính tiền bồi thường cho người dân. Một thiết chế bảo vệ quyền tài sản của người dân ở quy mô như vậy nên được ghi nhận ở tầm luật, ít nhất là nguyên tắc bắt buộc tham vấn chuyên môn độc lập và nguyên tắc lấy ý kiến đối tượng chịu tác động trước khi trình HĐND.
Về biên độ điều chỉnh, Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội đã đề nghị bảo đảm bảng giá đất có tăng, có giảm theo mục tiêu phát triển từng thời kỳ. Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn nhất trí và đề xuất một cơ chế cụ thể là bổ sung biên độ điều chỉnh tối đa giữa hai chu kỳ bảng giá đất.
Theo ông, dự thảo đã có sẵn tiền lệ ngay trong Điều 72 quy định đơn giá thuê đất ổn định theo chu kỳ 5 năm và khi điều chỉnh không vượt quá tỷ lệ do Chính phủ quy định. Ông cho rằng đã thiết kế cơ chế trần cho đơn giá thuê đất thì nên áp dụng tương tự cho bảng giá đất, vốn tác động rộng hơn nhiều.
Đồng thời, đại biểu đề nghị bổ sung vào Điều 75 nguyên tắc loại trừ các giao dịch bất thường khỏi thông tin đầu vào định giá, để không hợp thức hóa giá ảo thành chi phí pháp định. Đây chính là yêu cầu “không để bị thao túng giá, hình thành giá ảo” của Nghị quyết 21-NQ/TW.
 |
| Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn (đoàn TP Hải Phòng) đề xuất để HĐND cấp tỉnh quy định đồng thời tỷ lệ bồi thường và bảng giá đất để bảo đảm đồng bộ. Ảnh: Lam Hiển/Báo Đại biểu Nhân dân. |
Về tiền bồi thường, đại biểu nhấn mạnh Điều 72 bổ sung căn cứ mới là tỷ lệ bồi thường theo từng loại đất do UBND cấp tỉnh quy định. Như vậy, tiền bồi thường là tích của hai biến số: bảng giá đất do HĐND quyết định và tỷ lệ bồi thường do UBND quy định. Ông cho rằng quy định như vậy không phù hợp, và đề nghị chuyển thẩm quyền quy định tỷ lệ bồi thường về HĐND cấp tỉnh quyết định đồng thời với bảng giá đất, để bảo đảm cùng một mức độ công khai và giám sát.
Tương tự, tại Điều 115 dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) quy định việc chủ sở hữu nhà chung cư cũ được bồi thường theo hệ số K, nhưng Điều 2 không giải thích khái niệm hệ số K và dự thảo không có khung hệ số, toàn bộ giao cho Chính phủ. Theo ông Sơn, đây là nội dung quyết định lợi ích của hàng vạn hộ dân ở các đô thị lớn, do đó cần luật hóa nguyên tắc xác định và khung hệ số K.
Theo dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) mới được Chính phủ trình Quốc hội sáng nay, cơ quan soạn thảo đã bỏ quy định về giá đất cụ thể và tổ chức tư vấn xác định giá đất, nhưng vẫn kế thừa và hoàn thiện quy định về nguyên tắc, căn cứ định giá đất của Nhà nước, bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất, cách thức định giá đất theo bảng và hệ số tại Luật Đất đai năm 2024, Nghị quyết số 254/2025/QH15 theo hướng thể chế quan điểm, chỉ đạo về chính sách tài chính đất đai, giá đất tại Nghị quyết số 21-NQ/TW.
Dự thảo Luật cũng bổ sung quy định tỷ lệ thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, tỷ lệ bồi thường để tính nghĩa vụ tài chính của người sử dụng đất và tính tiền bồi thường cho người có đất bị thu hồi; cách xác định chi phí xây dựng hạ tầng...
Trong đó, Nhà nước quyết định giá đất bảo đảm các nguyên tắc trung thực, khách quan, công khai, minh bạch, phù hợp mục tiêu phát triển từng thời kỳ; tuân thủ đúng trình tự, thủ tục định giá đất; dựa trên dữ liệu đất đai và dữ liệu chuyên ngành có liên quan; hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người sử dụng đất và nhà đầu tư.
Về nội dung này, Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội đề nghị Chính phủ chịu trách nhiệm hướng dẫn, chỉ đạo việc xây dựng Bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất, tỷ lệ tính thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, tỷ lệ bồi thường của mỗi địa phương. Trong đó, yêu cầu bảo đảm giá đất trong Bảng giá đất có tăng, có giảm, bảo đảm khả năng tiếp cận đất đai đối với những người chưa có quyền sử dụng đất, vừa thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, vừa tạo sự đồng thuận trong xã hội, bảo đảm môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi của các địa phương, vùng miền.
Tri Thức - Znews giới thiệu độc giả Tủ sách kiến thức kinh tế với đa dạng cuốn sách, câu chuyện trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế. Những cuốn sách, câu chuyện trong Tủ sách không đơn thuần là những tác phẩm của tri thức mà còn chứa đựng bí quyết, kinh nghiệm quý báu từ các tác giả, nhà quản lý có uy tín và kinh nghiệm lâu năm trong ngành.
Đọc sách không chỉ giúp tiếp cận những kiến thức mới mà còn giúp mở rộng tầm nhìn và phát triển bản thân. Tủ sách kiến thức kinh tế mong muốn lan tỏa tri thức trong lĩnh vực kinh doanh, đồng thời phát triển văn hóa đọc cho người Việt.
