Bệnh nhân ở TP.HCM được cứu nhờ phát hiện 'bom hẹn giờ' trong bụng

Vết mổ dài trên bụng người đàn ông. Ảnh: Thanh Thuần.

Sau nhiều ngày đau bụng âm ỉ rồi chuyển sang dữ dội, ông N.T.N. được người nhà đưa đến Bệnh viện Nhân dân Gia Định. Kết quả chụp CT cho thấy người bệnh mang trong mình một "quả bom hẹn giờ" là khối phình động mạch chủ bụng dưới thận có nguy cơ vỡ bất cứ lúc nào.

Theo Bệnh viện Nhân dân Gia Định, trước khi nhập viện, ông N. bị đau âm ỉ vùng bụng quanh rốn, kèm cảm giác đầy bụng nên nghĩ chỉ là bệnh lý tiêu hóa thông thường. Khi cơn đau trở nên dữ dội, kéo dài và liên tục, người nhà lập tức đưa ông đến cấp cứu.

Tại khoa Cấp cứu, các bác sĩ nghi ngờ người bệnh gặp tổn thương mạch máu nguy hiểm nên chỉ định chụp CT mạch máu có cản quang. Kết quả cho thấy khối phình động mạch chủ bụng đoạn dưới thận đã phát triển lớn, thành mạch nhiều vị trí mỏng và xuất hiện dấu hiệu dọa vỡ. Hệ thống mạch máu còn bị vôi hóa nặng, khiến việc điều trị trở nên phức tạp.

Không chỉ đối mặt với nguy cơ vỡ khối phình, ông N. còn mắc nhiều bệnh nền nghiêm trọng như hẹp động mạch cảnh hai bên trên 50%, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) và suy thận mạn giai đoạn 4. Những yếu tố này làm tăng đáng kể nguy cơ tai biến trong quá trình điều trị.

Ê-kíp liên chuyên khoa đã hội chẩn để lựa chọn phương án tối ưu. Ban đầu, các bác sĩ dự kiến can thiệp nội mạch đặt stent graft (EVAR) nhằm giảm xâm lấn. Tuy nhiên, hình ảnh dựng mạch máu cho thấy động mạch của người bệnh bị vôi hóa nhiều, lòng mạch quá nhỏ và gập góc nên không thể đưa dụng cụ đến vị trí tổn thương một cách an toàn.

Các bác sĩ quyết định chuyển sang mổ mở, cắt bỏ đoạn động mạch chủ bụng bị phình và thay thế bằng ống ghép nhân tạo.

PGS.TS Trần Minh Bảo Luân, Phó khoa Ngoại Lồng ngực - Mạch máu, cho biết thách thức lớn nhất là kiểm soát và khâu nối mạch máu dưới thận khi thành mạch đã xơ vữa nặng, rất dễ rách.

"Chỉ cần một sai sót nhỏ trong kiểm soát dòng chảy hoặc khâu nối không kín, người bệnh có thể chảy máu nghiêm trọng và rất khó kiểm soát", bác sĩ Luân cho biết.

Sau gần 4 giờ phẫu thuật, khối phình được loại bỏ hoàn toàn, dòng máu được tái lập qua ống ghép nhân tạo. Người bệnh được theo dõi tại khoa Hồi sức tích cực trước khi chuyển về khoa điều trị và xuất viện sau 7 ngày.

Phình động mạch chủ bụng được ví như "quả bom hẹn giờ" vì thường tiến triển âm thầm, ít triệu chứng. Khi khối phình vỡ, người bệnh có thể mất máu ồ ạt và tử vong rất nhanh. Nếu vỡ vào ổ bụng, tỷ lệ tử vong có thể lên tới hơn 80%.

Bác sĩ Luân khuyến cáo người trên 50 tuổi, có tiền sử tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, xơ vữa động mạch hoặc hút thuốc lá lâu năm nên siêu âm ổ bụng định kỳ 6-12 tháng để tầm soát bệnh.

Khi xuất hiện các triệu chứng như đau âm ỉ vùng bụng, đau lan ra sau lưng, sờ thấy khối đập theo nhịp tim hoặc đột ngột đau bụng dữ dội kèm choáng, vã mồ hôi, cần đến ngay cơ sở y tế có khả năng phẫu thuật mạch máu để được cấp cứu kịp thời.