|
|
Với phụ nữ mang thai, thiếu vitamin D có thể để lại hệ lụy ngay từ trong bào thai. Ảnh tạo bởi AI. |
Theo bác sĩ Lê Quang Hào, Viện Dinh dưỡng, thiếu vitamin D trong thai kỳ là vấn đề y tế công cộng nghiêm trọng, âm thầm đe dọa sức khỏe của cả mẹ và con. Trên thế giới, kể cả tại những quốc gia gần xích đạo - nơi có nhiều ánh nắng mặt trời - tình trạng thiếu vitamin D vẫn phổ biến, ước tính ảnh hưởng tới khoảng một tỷ người.
Với phụ nữ mang thai, thiếu vitamin D có thể để lại hệ lụy ngay từ trong bào thai. Người mẹ thiếu hụt vi chất này dễ sinh con thiếu vitamin D bẩm sinh, còi xương từ sớm và bị ảnh hưởng quá trình phát triển toàn diện. Nguy cơ sinh non của bà mẹ cũng tăng cao, thậm chí có thể cao gấp nhiều lần so với bình thường.
Bác sĩ Hào cho hay trẻ sinh ra dễ nhẹ cân, chậm phát triển thể chất, biến dạng xương, sâu răng về sau. Không chỉ dừng ở hệ xương, thiếu vitamin D còn tác động tới hệ miễn dịch, khiến trẻ dễ mắc các bệnh nhiễm trùng hô hấp, hen suyễn và nhiều rối loạn khác kéo dài tới tuổi trưởng thành.
Một số nghiên cứu còn ghi nhận mối liên quan giữa thiếu vitamin D với các rối loạn phát triển thần kinh như tự kỷ, tâm thần phân liệt, chậm phát triển trí tuệ. Trẻ có thể xuất hiện các cơn co giật, rối loạn bẩm sinh. Dấu hiệu còi xương ở trẻ thường khá điển hình như thóp rộng trên 4-5 cm, xương sọ mềm, ấn lõm do chưa vôi hóa hoàn toàn, kèm tình trạng hạ canxi máu khiến trẻ hay quấy khóc, đặc biệt là những cơn khóc dạ đề kéo dài.
Không chỉ ảnh hưởng đến con, thiếu vitamin D còn đặt người mẹ trước nhiều nguy cơ. Tình trạng này làm tăng đáng kể nguy cơ tiền sản giật, cao huyết áp thai kỳ, đái tháo đường thai kỳ, nhiễm khuẩn âm đạo và tăng tỷ lệ mổ lấy thai.
Về lâu dài, phụ nữ thiếu vitamin D có thể đối mặt với các bệnh mạn tính như béo phì, đái tháo đường, thậm chí trầm cảm sau sinh. Biểu hiện thiếu vitamin D ở mẹ thường âm thầm, dễ bị bỏ qua với những triệu chứng như đau nhức xương, chuột rút, đau lưng, mỏi cổ tay. Chỉ khi xét nghiệm máu mới phát hiện nồng độ vitamin D thấp.
Vị chuyên gia cho hay nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ chế độ ăn không đáp ứng đủ nhu cầu, bữa ăn quá ít dầu mỡ làm giảm khả năng hấp thu vitamin, phụ nữ không được tư vấn bổ sung trước và trong thai kỳ, hoặc ít tiếp xúc ánh nắng mặt trời.
Theo khuyến nghị dinh dưỡng cho người Việt Nam, phụ nữ 19-49 tuổi cần khoảng 1.000 mg canxi mỗi ngày, phụ nữ mang thai cần 1.200 mg. Nhu cầu vitamin D ở nhóm tuổi 19-50 và phụ nữ mang thai là 5 mcg mỗi ngày.
Để phòng thiếu hụt, thai phụ nên tắm nắng 15-20 phút mỗi ngày. Những ngày không có nắng, có thể bổ sung vitamin D với liều khoảng 1.000 đơn vị mỗi ngày theo tư vấn chuyên môn. Bữa ăn cần đa dạng thực phẩm giàu canxi như cá, trứng, sữa và chế phẩm từ sữa, đậu đỗ, rau xanh đậm, đồng thời có đủ chất béo để tăng hấp thu.
Khoảng trống y khoa về một hội chứng quen thuộc
Căng thẳng độc hại là một hội chứng nhiều người gặp phải. Có điều, các nghiên cứu y khoa về vấn đề này chưa toàn diện. Đây là khoảng trống gây khó khăn cho việc điều trị. Mục Sức khỏe giới thiệu cuốn sách Tầng giếng sâu – cuốn sách mang tới cho người đọc một cái nhìn đầy đủ và sâu sắc hơn về những ảnh hưởng của "nghịch cảnh thời thơ ấu" (ACE) với sức khỏe tinh thần của con người.