Việc tưởng tượng cuộc sống không có bạn đời không nhất thiết đồng nghĩa với mong muốn chấm dứt hôn nhân. Theo các nhà nghiên cứu, những suy nghĩ này đôi khi giúp một người nhận ra điều khiến mình không hạnh phúc, từ đó nhìn lại mối quan hệ và tìm cách giải quyết vấn đề.

Trong một cuộc hôn nhân kéo dài nhiều năm, có người từng hình dung về căn hộ nhỏ của riêng mình, nơi không còn ai để khăn tắm ướt trên giường hay gây tiếng ngáy khi ngủ. Thậm chí, họ có thể nghĩ đến việc mua sắm nội thất cho ngôi nhà ấy. Tuy nhiên, tưởng tượng cuộc sống độc thân không đồng nghĩa với việc người đó thực sự muốn ly hôn.

Nghiên cứu trên 3.000 người Mỹ đã kết hôn, trong độ tuổi 25-50, cho thấy 1/4 số người tham gia từng nghĩ đến ly hôn trong 6 tháng trước khảo sát. Ngoài ra, 28% từng cho rằng hôn nhân của mình đang gặp vấn đề nghiêm trọng, dù những lo ngại này không xuất hiện gần thời điểm nghiên cứu, theo VICE.

Có thể là hồi chuông cảnh tỉnh

Các nhà nghiên cứu xác định một nhóm người từng cân nhắc ly hôn nhưng chưa thực sự lên kế hoạch rời bỏ bạn đời. Khi khảo sát lại sau một năm, 31% số người từng nghĩ đến ly hôn ban đầu không còn những suy nghĩ này.

Một số người thậm chí không nhớ mình từng cân nhắc chuyện đó. Khi xem lại câu trả lời cũ trong các cuộc phỏng vấn tiếp theo, họ ngạc nhiên hỏi: "Tôi đã viết điều đó sao?".

Alan Hawkins, tác giả nghiên cứu, cho rằng suy nghĩ về ly hôn đôi khi có thể trở thành hồi chuông cảnh tỉnh, thúc đẩy các cặp vợ chồng nhìn lại và cải thiện mối quan hệ. Việc nghiêm túc hình dung cuộc sống không có bạn đời có thể giúp một người nhận ra mức độ không hài lòng của mình với những vấn đề đang tồn tại trong hôn nhân.

Thực tế, một người vẫn có thể yêu bạn đời nhưng không hạnh phúc khi sống cùng họ. Nghiên cứu trên 993 người cho thấy tình yêu là lý do phổ biến nhất khiến người tham gia muốn duy trì mối quan hệ, trong khi sự không hài lòng là một trong những nguyên nhân hàng đầu khiến họ nghĩ đến chuyện rời đi. Nhiều người cùng lúc trải qua cả hai cảm xúc này.

Góc nhìn về trải nghiệm hôn nhân cũng được đề cập trong cuốn Kết hôn và trải nghiệm hôn nhân ở Việt Nam, do GS.TS. Nguyễn Hữu Minh chủ biên.

Công trình nghiên cứu đời sống vợ chồng qua nhiều khía cạnh, trong đó có sự tương tác, cách thể hiện tình cảm, mâu thuẫn, xung đột và mức độ hài lòng với hôn nhân. Nghiên cứu này cũng xem xét vai trò của bình đẳng giữa vợ và chồng đối với sự hài lòng trong đời sống gia đình.

Cuốn sách cung cấp góc nhìn về hôn nhân trong bối cảnh Việt Nam, nơi đời sống vợ chồng chịu tác động của cả điều kiện kinh tế, văn hóa và xã hội.

Khi nào cần nhìn lại cuộc hôn nhân?

Có sự khác biệt giữa việc tưởng tượng sống một mình sau một cuộc tranh cãi và việc liên tục mong muốn rời bỏ bạn đời ngay cả khi mọi chuyện có vẻ bình thường. Nếu suy nghĩ muốn chia tay thường xuyên quay trở lại, đó có thể là dấu hiệu cho thấy một số vấn đề chưa được giải quyết.

Chẳng hạn, một người có thể đã nhiều năm đề nghị bạn đời chia sẻ việc nhà, thể hiện tình cảm nhiều hơn hoặc chú ý lắng nghe mình. Khi những mong muốn ấy liên tục không được đáp ứng, họ dần nghĩ đến cuộc sống không có đối phương.

Trong trường hợp này, một câu hỏi đáng cân nhắc là: Nếu bạn đời thực sự thay đổi những điều khiến mình không hài lòng, liệu mình có còn muốn rời đi?

Việc trao đổi về những bất mãn cũng là một khía cạnh được đề cập trong Tâm lý học hẹn hò - Nghệ thuật giao tiếp trong tình yêu (NXB Dân Trí, 2022). Cuốn sách tập trung vào cách các cặp đôi trò chuyện, thể hiện sự quan tâm và đối diện với bất đồng.

Thay vì cố chứng minh ai đúng, hai người được khuyến khích tìm hiểu trải nghiệm và nhu cầu của nhau, đồng thời duy trì những tương tác tích cực trong cuộc sống thường ngày.

Cách tiếp cận cho thấy khi cảm thấy không hạnh phúc, mỗi người cần xác định điều gì đang khiến mình không hài lòng và liệu bạn đời có hiểu được những nhu cầu đó hay không. Tuy nhiên, giao tiếp không phải lúc nào cũng giải quyết được mọi mâu thuẫn, nhất là khi hai người có những khác biệt sâu sắc hoặc một bên không sẵn lòng thay đổi.

Thời điểm trò chuyện cũng có thể ảnh hưởng đến cách hai người tiếp nhận vấn đề. Mở đầu cuộc tranh cãi bằng câu nói "Tôi đã nghĩ đến chuyện ly hôn" có thể khiến đối phương phản ứng phòng thủ. Thay vào đó, mỗi người có thể nói rõ điều gì đang khiến mình buồn lòng và mong muốn điều gì thay đổi khi cả hai đã bình tĩnh.

Đối với những mối quan hệ có bạo hành hoặc hành vi kiểm soát ép buộc, việc tìm kiếm sự hỗ trợ bảo mật và lập kế hoạch bảo đảm an toàn cần được ưu tiên, thay vì trực tiếp đối chất với bạn đời.