Vào dịp tháng 5/2024, cùng hòa vào dòng người đến số 5 đường Châu Văn Liêm, quận 5, Thành phố Hồ Chí Minh, nơi mà người thanh niên yêu nước Nguyễn Tất Thành đã ở trong thời gian (từ tháng 9/1910 tới 4/6/1911) trước khi ra đi tìm đường cứu nước, ai nấy đều cảm thấy rưng rưng dâng trào niềm tôn kính.

Hơn 100 năm, ngôi nhà và các hiện vật gắn liền với tuổi trẻ của bác tại Sài Gòn vẫn được bảo tồn gần như nguyên vẹn. Những bậc cầu thang bằng gỗ, khung cửa sổ cũ mở ra ban công và mái ngói với những viên ngói âm dương có tuổi đời hàng trăm năm... như vẫn còn in hình bóng của Người.

Khi rời trường Dục Thanh, Phan Thiết vào Sài Gòn (ngày 19/9/1910), Nguyễn Tất Thành được người của Liên Thành thương quán là ông Trương Gia Mô (bạn thân ông Nguyễn Sinh Huy, thân sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh) và ông Hồ Tá Bang giúp đỡ đưa về nhà số 5 Châu Văn Liêm (xưa là 1-2-3 Quai Testard), một trong những cơ sở của Liên Thành thương quán, một tổ chức hoạt động yêu nước tại Sài Gòn, để sinh sống và chuẩn bị cho việc ra đi tìm đường cứu nước.

Nhà số 5 Châu Văn Liêm ghi dấu một giai đoạn quan trọng trên bước đường đi tìm đường cứu nước của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Thời gian ở đây, Nguyễn Tất Thành vừa đi dạy học, vừa đi làm và học nghề ở trường thợ máy École des Mécaniciens (nay là trường Cao đẳng Kỹ thuật Cao Thắng), có lúc đi bán báo ở khu vực thương cảng Sài Gòn để kiếm sống cũng như tìm hiểu đời sống công nhân, người lao động và các tàu ra vào cảng Sài Gòn. Nguyễn Tất Thành quen một số người Việt làm ở hãng Năm Sao (hãng tàu chạy tuyến Sài Gòn - Đà Nẵng, Colombo và một số hãng tàu của Pháp) như Nguyễn Văn Hùm, Bùi Văn Viên... Được biết, hãng này đang tuyển người, Nguyễn Tất Thành và một số người Việt đến xin việc và được hãng thu nhận.

Ngày 4/6/1911, Nguyễn Tất Thành với tên gọi Văn Ba rời cơ sở Liên Thành thương quán xuống con tàu của Pháp mang tên Amiral Latouche Tréville. Ngày 5/6/1911, con tàu rời bến cảng Nhà Rồng, Sài Gòn, đưa Văn Ba ra đi tìm đường cứu nước.

Sau nhiều năm bôn ba ở nước ngoài, Người đã đến với chủ nghĩa Mác - Lênin và đã tìm ra con đường cứu nước giải phóng dân tộc. Người thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, lãnh đạo nhân dân ta tiến hành cuộc Cách mạng tháng Tám 1945 thành công, lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (nay là Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam). Di sản Hồ Chí Minh, tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh luôn tỏa sáng, soi đường cho dân tộc trên con đường đấu tranh giành độc lập, xây dựng chủ nghĩa xã hội, đưa đất nước phát triển phồn vinh, hạnh phúc.

Căn nhà số 5 Châu Văn Liêm tại thành phố Hồ Chí minh có giá trị lịch sử, ghi dấu một giai đoạn quan trọng trên bước đường đi tìm đường cứu nước của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Căn nhà này được Bộ Văn hóa xếp hạng là Di tích lịch sử quốc gia năm 1988.

Những ngày này, dòng người đến thăm di tích lưu niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh nối nhau, có cả khách nước ngoài. Nhiều trường học đã tổ chức cho các học sinh, sinh viên đến tham quan. Các cơ quan, ban ngành, đoàn thể đến đây tri ân, báo công với Bác... Tất cả đều ăn mặc lịch sự, kính cẩn, thắp nén hương nhớ Bác và dành thời gian chăm chú xem những hiện vật trưng bày về cuộc hành trình của Bác, lắng nghe những thuyết minh rõ ràng, ngắn gọn về Bác trong những thời khắc lịch sử tại Sài Gòn.

Từ thành phố này Người đã ra đi, thành phố không được đón Người trở lại nhưng vinh dự được mang tên Người mãi mãi...