"Tuổi thọ" ngắn ngủi của diễn viên Việt (2)

Gần cuối thập niên 80, bộ phim “Phạm Công Cúc Hoa” ra đời với bộ đôi trẻ măng Lý Hùng – Diễm Hương, khi họ chỉ mới vừa đôi tám.

Bộ phim đã gây cơn sốt tại các phòng vé, đồng thời phát pháo lệnh cho một thời kỳ mới của điện ảnh Việt Nam – Phim Mì ăn liền! 

>> "Tuổi thọ" ngắn ngủi của diễn viên Việt (1)

Lãng phí chất xám... kiểu Việt!

Lý Hùng - phim truyền hình Đô-la trắng

Do ảnh hưởng rất lớn từ những phim bộ dài tập của Hong Kong với các thần tượng xinh đẹp trẻ trung, do đó dễ hiểu thị hiếu của khán giả Việt Nam lúc ấy cũng nhanh chóng quay cuồng với những gương mặt trẻ trong nước. Chỉ trong chớp mắt, những diễn viên kỳ cựu đang ở độ tuổi chín mùi nhất của nghệ thuật diễn xuất (30 – 40), đã bị lãng quên lập tức và được thay thế bởi những gương mặt mười tám đôi mươi.

Lý Hùng, Diễm Hương, Việt Trinh, Thủy Tiên, Lê Tuấn Anh, Mộng Vân, Lê Công Tuấn Anh, Thu Hà và tiếp sau đó là Y Phụng, Thanh Mai, Nguyễn Huỳnh, Thiệu Ánh Dương, Hoàng Phúc... đã thay nhau tung hoành trên khắp màn ảnh cả nước.

Diễm Hương

Nghiệt ngã ở chỗ là những gương mặt kỳ cựu mới làm mưa làm gió chỉ cách đây một vài năm, vậy mà đã bị các nhà sản xuất, đạo diễn và khán giả lãng quên một cách nhanh chóng. Trong suốt thời gian ngự trị của phim Mì ăn liền, họ không có nổi một vai phụ cho ra hồn. Cũng có nhiều gợi ý, nhưng lý do đưa ra thật lạnh lùng theo kiểu thị trường: Những cái tên đó không bán được vé!

Những diễn viên kỳ cựu buồn đến mức đã có người bỏ nghề chuyển sang kinh doanh. Ai không có khả năng kinh tế thì nhắm mắt nhận đại những vai không tên không tuổi để có tiền sống qua ngày. Có trường hợp một diễn viên tên tuổi vẫn còn nặng nợ với nghề và muốn tiếp tục. Nhưng khi nhìn thấy vai diễn được giao hời hợt vớ vẩn, cách làm việc bừa bãi cẩu thả của đoàn phim, ông đã tự trọng ứa nước mắt từ chối!

Việt Trinh

Nhưng phim Mì ăn liền cũng chẳng tồn tại được lâu, và lần này sự nghiệt ngã còn ghê gớm hơn. Cú “đột tử” của phim Mì ăn liền đã đưa hàng loạt “ngôi sao” thị trường “về hưu non” chỉ sau một đêm. Mà phần lớn trong số họ vẫn còn rất trẻ, chưa ai quá tuổi 30!

Sức mạnh nào đã khiến những “ngôi sao” mới hôm qua còn kênh kiệu “hét” giá 30 triệu đồng cho 7 – 10 ngày quay, ngay hôm sau phải đối diện với sự thật trần trụi? Đó là phim truyền hình.

Với sức mạnh vô địch của phim truyền hình Việt Nam, là phổ biến rộng rãi và miễn phí đến số đông khán giả. Chẳng có ai dại gì phải lệ thuộc vào một “ngôi sao” nào. Tất cả đều lao vào tìm những gương mặt mới mà chẳng ai đoái hoài đến những “ngôi sao” của một thời – mặc dù họ đã chịu “xuống giá”. Chỉ trong một thời gian ngắn, những gương mặt mới đã làm khán giả quên hẳn họ. Sự ghẻ lạnh kéo dài đến nỗi, giờ đây hầu hết đã... bỏ nghề! 

Điều nguy hiểm nhất hiện nay chính là tuổi thọ nghề nghiệp của diễn viên điện ảnh và truyền hình Việt Nam hiện càng lúc càng thấp, có thể sánh ngang với tuổi thọ của... các cầu thủ bóng đá! Nghĩa là 30 tuổi đã bị xem là “quá đát”, chuẩn bị về vườn! Rất nhiều diễn viên chỉ mới ngoài 30 đã bắt đầu nhận được hàng loạt kịch bản đề nghị thủ vai... những ông bố bà mẹ! Các làm phim hiện đã “trẻ hoá” quá mức phim điện ảnh và truyền hình Việt Nam, khi chỉ giao những vai quan trọng cho các diễn viên trên dưới 20 tuổi.

Sao đến nông nỗi này?

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tuổi thọ nghề nghiệp của diễn viên điện ảnh Việt Nam ngắn ngủi thuộc loại... nhất nhì thế giới!

Thị hiếu khán giả là một trong những nguyên nhân chính. Theo một cuộc thăm dò của những công ty nghiên cứu thị trường giải trí ở Việt Nam, phần lớn khán giả xem phim truyền hình bây giờ là giới trẻ. 95% khán giả đến rạp cũng là giới trẻ. Và tất nhiên, họ không muốn xem những suy nghĩ và hành động khác với lứa tuổi của mình. Điều này dẫn đến các nhà làm phim buộc phải chiều theo thị hiếu khán giả nếu không muốn... phá sản!

Cũng chính vì thế mà từ lâu, các nhà biên kịch Việt Nam hầu như không có kịch bản nào dành cho lứa tuổi 40 – 50, lứa tuổi chín chắn và thành đạt. Trong khi đó ở thị trường có rất nhiều tác phẩm văn học hấp dẫn mà câu chuyện trung tâm là lứa tuổi trung niên. Cũng đã có nhiều nhà biên kịch cho ra đời những kịch bản rất hay, nhưng lại nằm mốc meo trên bàn của các nhà sản xuất vì không hợp thị hiếu. Viết đề tài về giới trẻ để đáp ứng nhu cầu của thị trường chắc ăn hơn. Chính điều này đã dẫn đến việc chúng ta đã hoàn toàn mất hết lớp khán giả trung niên – những người cần thưởng thức những tác phẩm có ý nghĩa và sâu sắc.

Nhưng cũng không thể trách các nhà làm phim, bởi điện ảnh Việt Nam từ lâu đã yếu kém toàn diện, hàng năm chỉ còn thoi thóp sống bởi những bộ phim hướng đến thị trường của các nhà sản xuất phim tư nhân. Một thị trường tiềm năng với 80 triệu dân mà hàng năm sản xuất không quá 10 phim nhựa, thì thử hỏi có ai dám làm phim “nghịch ý” với khán giả trẻ. Phim truyền hình giờ cũng toàn những phim về giới trẻ. Những người ở độ tuổi trung niên muốn xem thể loại phim ở lứa tuổi của mình, chỉ còn cách xem phim truyền hình của Hàn Quốc, Hong Kong, Trung Quốc...

Còn một lý do nữa cũng khá quan trọng thuộc về các diễn viên. Đó là ý thức giữ gìn thanh sắc của mình trước kẻ thù thời gian. Ở Việt Nam, hình ảnh thường thấy nhất của các diễn viên ngoài 30 tuổi đó là... phát tướng phát sợ! Lý Hùng, Lê Tuấn Anh... thần tượng một thời của nhiều cô gái, nhưng giờ nếu nhìn thấy hai thần tượng (mới 39 tuổi) ở ngoài đời chắc họ sẽ “hết hồn”! Còn Nguyễn Chánh Tín – chàng diễn viên có ngoại hình lừng lẫy nhất nhì trong lịch sử điện ảnh Việt Nam, mới đây đã làm một fan nữ suýt... xỉu khi nhìn thấy hình ảnh 2007 của “người hùng trong mơ” Nguyễn Thành Luân ngày nào! Về khoản này chúng ta hoàn toàn thua xa đồng nghiệp của các nước – tuổi càng lớn họ càng quyến rũ hơn. Lương Triều Vỹ, Lưu Đức Hoa, Tom Cruise, Johnny Depp, Brad Pitt... là minh chứng rõ nét nhất. Thậm chí George Clooney năm 2006 đã được tạp chí People bầu là “Người đàn ông Sexy nhất còn sống” khi anh đã 45 tuổi. Harrison Ford cũng nhận được danh hiệu này năm 1998 khi ông 56 tuổi. “James Bond” Sean Connery còn đáng nể hơn, nhận danh hiệu này năm 1989 khi ông đã... 59 tuổi.

George Clooney

Trong bất cứ lĩnh vực nào, “trẻ hóa” là điều cần thiết. Nhưng “trẻ hóa” ồ ạt không theo bất cứ quy tắc nào như trong lĩnh vực diễn viên điện ảnh và truyền hình ở Việt Nam hiện tại, thật sự là một bi kịch lớn về sự lãng phí tài năng. Mà hình như bi kịch này vẫn như một chiếc xe không phanh đang lao xuống dốc!

(Theo Đẹp)