Tổng thống Iran ra lệnh mở đàm phán hạt nhân với Mỹ

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian. Ảnh: Reuters.

"Tổng thống Pezeshkian đã ra lệnh mở các cuộc đàm phán với Mỹ về hồ sơ hạt nhân”, hãng thông tấn Fars dẫn nguồn tin chính phủ Iran ngày 2/2 cho biết. Thông tin này cũng được báo chính phủ Iran và nhật báo cải cách Shargh đăng tải.

Theo AFP, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Esmaeil Baqaei xác nhận Tehran đang hoàn thiện khuôn khổ đối thoại để sẵn sàng trong vài ngày tới, với các thông điệp được truyền tải qua trung gian khu vực.

Ông cho biết các bên đang xem xét chi tiết từng giai đoạn của tiến trình ngoại giao nhưng từ chối tiết lộ nội dung cụ thể.

Hôm 2/2, Al Jazeera cũng đưa tin Tehran đang xem xét một số sáng kiến ngoại giao do các quốc gia trong khu vực đề xuất nhằm giảm căng thẳng với Washington.

Hãng thông tấn Tasnim của Iran cho biết Ngoại trưởng Araghchi dự kiến gặp Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff để tiến hành đàm phán trong bối cảnh này. Tuy nhiên, cả Tehran lẫn Washington đều chưa xác nhận việc một cuộc gặp như trên.

Những thông tin từ Tehran được đưa ra trong bối cảnh khu vực đang ở trong trạng thái cảnh giác cao độ trước nguy cơ xung đột, khi một tàu sân bay và các máy bay chiến đấu của Mỹ hiện diện tại Ấn Độ Dương.

Trước đó, ông Trump cảnh báo "thời gian đang cạn dần" cho một thỏa thuận, đồng thời duy trì áp lực quân sự tối đa lên Iran.

Đáp lại, ông Baqaei khẳng định Tehran không chấp nhận tối hậu thư nhưng vẫn sẵn sàng đối thoại trên tinh thần tôn trọng. Ngoại trưởng Abbas Araghchi cho rằng hai bên có thể đạt “một thỏa thuận” nếu Mỹ dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt, đồng thời tái khẳng định Iran không tìm kiếm vũ khí hạt nhân.

Theo Al Jazeera, một số nguồn tin cho biết Mỹ đã đặt ra điều kiện. Các nguồn tin Iran nói với hãng Reuters rằng để các cuộc đàm phán được tái khởi động, ông Trump yêu cầu Iran chấm dứt làm giàu uranium, hạn chế chương trình tên lửa và ngừng hỗ trợ mạng lưới nhóm vũ trang đồng minh trong khu vực.

Trong quá khứ, Iran từng thể hiện sự linh hoạt khi thảo luận về vấn đề hạt nhân, nhưng chương trình tên lửa và các đồng minh khu vực từ lâu đã được coi là “lằn ranh không thể thương lượng”.

Theo Politico, nhóm 5 quốc gia gồm Saudi Arabia, Qatar, UAE, Oman và Thổ Nhĩ Kỳ đang tích cực phối hợp để ngăn chặn nguy cơ chiến tranh tổng lực.

Thái tử Saudi Arabia Mohammed bin Salman và phía UAE đã công khai cam kết không cho phép sử dụng không phận để tấn công Iran.

Giới chức khu vực nhận định nỗ lực ngoại giao này xuất phát từ nỗi lo xung đột lan rộng - tương đồng với cảnh báo của Lãnh đạo tối cao Ayatollah Ali Khamenei rằng bất kỳ cuộc tấn công nào từ Mỹ cũng sẽ kích hoạt một "cuộc chiến khu vực".

Dù phát đi tín hiệu đàm phán, Tehran vẫn duy trì lập trường cứng rắn đối với các vấn đề nội bộ. Lãnh đạo tối cao Iran cáo buộc làn sóng biểu tình bùng phát từ đầu tháng 1 là do Mỹ và Israel kích động.

Về thương vong, Văn phòng Tổng thống Iran công bố danh sách 2.986 người thiệt mạng, dù các tổ chức nhân quyền quốc tế tin rằng con số thực tế cao hơn nhiều.

Cuộc trấn áp này của Iran đã khiến Liên minh châu Âu (EU) đưa Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vào danh sách khủng bố. Để trả đũa, Tehran đã áp đặt định danh tương tự đối với quân đội các nước châu Âu, đồng thời triệu tập đại sứ các quốc gia thành viên EU để phản đối gay gắt quyết định trên.